Кіріспе

Warichū (割注 немесе 割註, кейде 割り注, сөзбе-сөз "бөлінген түсініктеме") – бұл Шығыс Азия типографиясының дәстүрлі әдісі, онда редакциялық түсініктемелер, жазбалар, аралық түсініктемелер және мәтінге тікелей қатысы жоқ немесе болатын басқа да түсініктемелер кішкентай қос жолға бөлініп теріледі. Бұл түбіртек ағылшын тілінде жақшалардың ішінде немесе аралық жазбаларда берілетін мәтінмен бірдей мақсатта қолданылады. "Warichū" сөзі "CJK" мәтінімен жұмыс істейтін кейбір компьютерлік бағдарламаларда және CJK типографиясы тақырыбында жиі кездеседі.

Көрінісі

Варичу жасау үшін түсіндірме кіші әріппен, шамамен жарты мөлшерде теріліп, екі тең бөлікке бөлінеді, содан соң олар бірін бірінің үстіне қойылады. Алғашқыда жиналған жолдар қалыпты мәтін жолының орнына қойылады. Хан әріптері әдетте бірдей ені мен биіктігімен теріледі, сондықтан түсіндірмеде жұп сан әріп болса, варичу түсіндірмесінің екі жартысындағы әріптер саны бірдей болуы керек. Егер түсіндірмеде тақ сан әріп болса, бірінші жартысында екінші жартысынан бір әріп артық болуы тиіс. Түсіндірме тым ұзын болса, жол оралуы мүмкін. Ондай жағдайда варичу өзі екі немесе одан да көп кішкентай беттерге айналады, ал түсіндірме жол оралып жатқан варичудың бірнеше бөлігіне орналасады.

Компьютерлік техникадағы варичу

Кейбір типтік бағдарламалар мен мәтін өңдеушілер "азиялық" типография қолдауы қосылған жағдайда, варичуды (warichū) қолдайды. Adobe Illustrator және Adobe InDesign бағдарламаларында ол "варичу" деп аталады; ал кейбір басқа бағдарламалар (мысалы, OpenOffice.org) оның сыртқы түрін сипаттап, "қос жолға жазу" деп атау арқылы осы атаудан қашып тырысады. Кейбір бағдарламалар варичуды қолдайтынын мәлімдейді, бірақ оны дұрыс іске асыра алмайды. Мысалы, кейбір бағдарламалар түсіндірмелерді тең екі бөлікке бөле алмайды. Adobe Illustrator бірнеше жолдан тұратын варичу жасауға мүмкіндік береді, бірақ варичу дәстүрлі түрде тек екі жолға бөлінеді. LaTeX жүйесінде варичуды теруге арналған Gezhu деп аталатын макробар бар.