Ирландиялық сарбаз және Австралия саяхатшысы Джон Кинг

Кіріспе

Ирландиялық сарбаз және австралиялық зерттеуші (1838-1872)

Джон Кинг (15 желтоқсан 1838 – 15 қаңтар 1872) – Австралия зерттеушісі ретінде танымал болған, Ирландияда туған британдық сарбаз. Ол бақытсыз Бёрк пен Уиллс экспедициясынан Карпентария шығанағына жеткен төрт адамның жалғыз аман қалғаны болды. Бұл экспедиция Австралияны оңтүстіктен солтүстікке дейін кесіп өткен алғашқы экспедиция, ол Виктория штатындағы Мельбурннан Квинсленд штатындағы Карпентария шығанағына континент арқылы жол тапты.

Алғашқы жылдар

Кинг 1838 жылғы 15 желтоқсанда Ирландияның Тайрон графтығындағы Мой қаласында (қазіргі Солтүстік Ирландия) Генри Кинг (1839 жылы қайтыс болған) мен Эллен Орнның (1847 жылғы қыркүйекте қайтыс болған) отбасында дүниеге келді. Ол алты бауырдың кенжесі болды: Томас Кинг (1823 ж.т.), Уильям Кинг (1830 ж.т.), Элизабет Кинг (1833 ж.т.) – 1858 жылы Австралияға көшкен, Джейн (1835 ж.т.), Самуэль Кинг (1831 ж.т.) және Джон Кинг (1838 жылғы 5 желтоқсан – 1872 жылғы 15 қаңтар). Кинг 1847 және 1853 жылдар аралығында Дублиндегі Феникс паркіндегі Корольдік Ирландия әскери мектебінде білім алды. Ол 14 жасында 1853 жылғы 15 қаңтарда 70-ші полкке қабылданды. Кинг Чатэмге жіберілді, содан кейін 1848 жылдан бері орналасқан Үндістанға аттанды.

Үндістан

Король 1853 жылдың 28 қыркүйегінде немесе 29 қазанында Үндістанға келді. Полк полковник Галвейдің, содан кейін полковник Чуттың басшылығымен Солтүстік провинциядағы Каунпур қаласында дислокацияланды. Кинг полк мектебінде көмекші мұғалім болып жұмыс істеді. Кейін ол Солтүстік-Батыс шекаралық провинциясындағы Пешаварға жіберілді, онда Үндістан көтерілісі кезіндегі маңызды шайқастарға қатысты. Ол ауыр сырқатқа шалдығып, Равалпинди ауданында, шамасы Мурриде он алты ай бойы емделді. Емделу кезінде ол Мюридкеде Джордж Джеймс Лэнделлмен танысты. Виктория үкіметі Лэнделлді Австралия шөлін зерттеу үшін 24 түйе сатып алуға Үндістанға жіберген еді. Кинг 1860 жылдың қаңтарында Равалпиндиде әскерден босатылып, Карачиге сапарлады, онда Лэнделл оны түйелерге қараушы сепойларды бақылауға алды. Лэнделл, Кинг, тағы екі еуропалық, сегіз үнділік сепой және 24 түйе 1860 жылдың 30 наурызында "С.С. Чинсура" кемесімен Мельбурнге аттанды.

Австралия

Кинг 1860 жылдың 8 маусымында Мельбурнға келді. Бір аптадан соң түйелер түсіріліп, Спринг-стриттегі Виктория Парламенті үйінің шаруашылық қоймаларына орналастырылды. Кейіннен олар экспедиция бастаған Корольдік саябақтағы жаңадан салынған қорамаларға көшірілді.

Берк пен Уилл экспедициясы

Роберт О’Хара Берк Викториялық зерттеу экспедициясының басшысы болып тағайындалды, ал Лэнделлс екінші бастығы болды. Уильям Джон Уиллс геодезист және астрономиялық бақылаушы болды, Кинг экспедициялық көмекшілердің бірі ретінде, жылына 120 фунт стерлинг жалақымен тағайындалды. Экспедиция 1860 жылғы 20 тамызда Мельбурннен 19 адам, 27 түйе және 23 жылқымен жолға шықты. Олар 1860 жылғы 16 қазанда Мениндиге жетті, онда Лэнделлс Беркпен туысқандықтан кейін отставкаға кетті. Уиллс екінші бастыққа көтерілді, ал Кинг түйелерге жауапкершілік берілді. Берк Мениндиде экспедицияны бөліп, алдыңғы топ 1860 жылғы 11 қарашада Купер-Крикке жетті, онда олар базалық лагерь құрды. Қалған адамдар Мениндиден соңынан келеді деп күтілді, сондықтан қысқа үзілістен кейін Берк Карпентария шығанағына шабуыл жасауға шешім қабылдады. Берк топты тағы да бөліп, 1860 жылғы 16 желтоқсанда Уильям Брахеге Купер-Криктегі базалық лагерьге жауапкершілік беріп кетті. Берк, Уиллс, Кинг және Чарли Грей 1861 жылғы 9 ақпанда Флиндерс өзенінің сағасындағы мангр тоғайларына жетті, қазір Нормантон қаласы орналасқан жерге жақын. Су тасқыны мен батпақты жерлер олардың ашық теңізді көруіне мүмкіндік бермеді. Бұрыннан аштық пен ауа райынан әлсіреген олардың кері сапары баяу болды және жаңбырлы маусымның тропикалық жаңбырлары кедергі келтірді. Грей Купер-Крикке жеткенге төрт күн бұрын қайтыс болды, ал қалған үшеуі оны жерлеуге бір күн жұмсады. Олар 1861 жылғы 21 сәуірде жексенбіде базалық лагерьге жетіп, Мениндиден келген адамдардың келмегенін және Брахе мен базалық лагерь тобы күтуден бас тартып, 9 сағат бұрын кеткенін анықтады. Брахе бір хабарламаны және азық-түлікті қазір "Қойма ағашы" деп белгілі ағаштың астына жерледі. Берк, Уиллс және Кинг Оңтүстік Австралиядағы ең алыс елді мекен – Үмітсіз тауға жетуге тырысты, ол Мениндиге қарағанда жақын болды, бірақ сәтсіз аяқталып, Купер-Крикке қайта оралды. Құтқару күтіп отырғанда Берк пен Уиллс шаршап, аштықтан қайтыс болды. Олардың қайтыс болған күні нақты белгісіз, бірақ көбінесе 1861 жылғы 28 маусым деп есептеледі. Кинг Яндруванда тайпасының көмегімен аман қалды, олармен екі жарым ай өмір сүрді. Оны қыркүйек айында Альфред Уильям Хоуит құтқарып алды. Хоуит Берк пен Уиллсті Мельбурнға оралғанға дейін жерледі.

Robert O'Hara Burke was appointed leader of the Victorian Exploring Expedition with Landells as second in command. William John Wills was surveyor and astronomical observer and King was appointed as one of the Expedition Assistants on a salary of £120 a year. The expedition left Melbourne on Monday, 20 August 1860 with a total of 19 men, 27 camels and 23 horses. They reached Menindee on 16 October 1860 where Landells resigned following an argument with Burke. Wills was promoted to second in command and King was placed in charge of the camels. Burke split the expedition at Menindee and the lead party reached Cooper Creek on 11 November 1860 where they formed a depot. The remaining men were expected to follow up from Menindee and so after a break, Burke decided to make a dash to the Gulf of Carpentaria. Burke split the party again and left on 16 December 1860, placing William Brahe in charge of the depot on Cooper Creek. Burke, Wills, King and Charley Gray reached the mangroves on the estuary of the Flinders River, near where the town of Normanton now stands, on 9 February 1861. Flooding rains and swamps meant they never saw open ocean. Already weakened by starvation and exposure, their progress on the return journey was slow and hampered by the tropical monsoon downpours of the wet season. Gray died four days before they reached the depot at Cooper Creek and the other three took a day to bury him. They eventually reached the depot on Sunday, 21 April 1861 to find the men had not arrived from Menindee and Brahe and the Depot Party had given up waiting and left just 9 hours earlier. Brahe had buried a note and some food underneath a tree which is now known as the Dig Tree. Burke, Wills and King attempted to reach Mount Hopeless, the furthest extent of settlement in South Australia, which was closer than Menindee, but failed and returned to Cooper Creek. While waiting for rescue Burke and Wills died of exhaustion and starvation. The exact date of their deaths is uncertain, but has generally been accepted to be 28 June 1861. King survived with the help of the Yandruwandha people, with whom he lived for two and a half months. He was rescued in September by Alfred William Howitt. Howitt buried Burke and Wills before returning to Melbourne.

Экспедициядан кейін

Хауитт Мениндиге жеткенде, Кингті Эдвин Уэлч пен Уэстон Филлипс сүйемелдеп Мельбурнға жіберді. Кинг 1861 жылғы 29 қарашада Мельбурнға оралды, онда оны қаһарман деп жариялап, Виктория отаршылары құрметпен қарсы алды. Кинг Виктория Корольдік қоғамынан алтын сағат пен жылына 180 фунт мөлшерінде зейнетақы алды. Кинг өте тартыншақты танымал болды: әлі де денесі мен жаны әлсіз болғандықтан, оған деген қызу қоғамдық қызығушылыққа төтеп беруге тырысты. Оның табынына салушылар Фердинанд фон Мюллер, доктор Дэвид Уилки және инспектор Джеймс М. Гилмор болды. Ол Мельбурн қалалық зиратында жерленген. Ол замандасы, геодезист және саяхатшы Стивен Кингпен, Джон Макдуолл Стюарттың 1861–1862 жылдардағы табысты экспедициясына қатысқан адаммен туыс емес еді.