Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Морлан "Морли" Нельсон (5 қазан 1916 – 12 ақпан 2005) – американдық соколовшы және педагог. Ол Батыс АҚШ-тағы жыртқыштарды қорғауға зор үлес қосып, осы саладағы маңызды тұлға ретінде танылды.
Morlan "Morley" Nelson (October 5, 1916 – February 12, 2005) was an American falconer and educator. He is best known as a seminal influence on raptor conservation in the Western United States.
Ерте өмір
Морлан В. Нельсон Солтүстік Дакота штатының Барнс округінде дүниеге келген. Ол Солтүстік Дакота штатының Вэлли-Сити қаласының солтүстігінде, Шеен өзенінің жағасында өскен. Оның ата-анасы скандинавиялық текті болған және 1200 акрлық шаруашылықта жүгері, астық, шөп және мал өсірген. Нельсон ерте жасынан бастап жыртқыш құстарға, әсіресе, қара құрлы сойқыға қызығушылық танытқан. 1938 жылы ол Солтүстік Дакота мемлекеттік университетін топырақ ғылымы мамандығы бойынша бітірген. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Нельсон 10-шы тау дивизиясының 87-ші тау жаяу әскерінің капитаны болды және батылдығы мен басшылығы үшін Күміс жұлдыз, Қола жұлдыз медалі және Қызыл жүрек орденімен марапатталды.
Morlan W. Nelson was born in Barnes County, North Dakota. He was raised on the Sheyenne River, north of Valley City, North Dakota. His parents were from Scandinavian heritage and raised corn, grain, hay, and cattle on a 1,200 acre farm. Nelson became interested in raptors at an early age, especially the peregrine falcon. He graduated from North Dakota State University with a degree in soil science in 1938. During World War II, Nelson was a captain in the 87th Mountain Infantry of the 10th Mountain Division and received a Silver Star, Bronze Star Medal, and a Purple Heart for his bravery and leadership.
Рапторларды қорғау
Соғыстан кейін Нельсон жыртқыш құстармен жұмысын жалғастырды және Айдахоға көшіп келгеннен кейін алтын бүркітке қызығушылық танытты. 1958 жылы ол Айдахо штатының заң шығарушы органына әсер етіп, сол штатта жыртқыш құстарды қорғау туралы заң қабылдады. Ол көптеген электр энергиясы компанияларымен бірлесіп, ірі жыртқыш құстар, мысалы, бүркіттердің электр желілеріне тиіп, тоқ соғуынан қорғау үшін желілерді өзгерту жұмыстарын жүргізді. Ол Уолт Диснеймен бірнеше фильмде жұмыс істеді, соның ішінде 1964 жылы «Айда, ерекше бүркіт» фильмінде. 1970 жылдары ABC телеарнасы мен Джон Денвер Нельсонмен бірге бүркіттер мен шоқпарлар туралы «Бүркіт және шоқпар» атты бір сағаттық деректі фильм жасады. Бұл ән Денвердің «Aerie» альбомына енді. 1980 жылы ол Snake River Birds of Prey National Conservation Area ұлттық табиғат қорғау аймағының құрылуына ықпал етті. 2009 жылдың 30 наурызында президент Барак Обама 2009 жылғы Omnibus Public Lands Management Act, PL 111–11 заңына қол қойды, оның 2301-тармағы Нельсонның еңбегін ресми мойындап, аймақтың атын Морли Нельсон жылан өзенінің жыртқыш құстар ұлттық табиғат қорғау аймағы деп өзгертті. Нельсон Айдахо штатының Бойзе қаласындағы Бүкіләлемдік жыртқыш құстар орталығының құрылуына да септігін қосты. Өмірі бойы Морли Нельсон жараланған жыртқыш құстарды, соның ішінде көптеген экзотикалық түрлерді емдеп, сауықтырды. Оның Бойзе тауларының етегіндегі үйі барлық түрдегі жыртқыш құстарды көруге және олар туралы білуге танымал орын болды, ал ол өзінің құмарлығы туралы қызығушылық танытқан әркіммен сағаттап сөйлейтін.
After the War, Nelson continued his work with raptors, and, after relocating to Idaho, became interested in the golden eagle. In 1958, he influenced the Idaho Legislature to enact a law protecting raptors in that state. He worked with many electrical power companies to modify their transmission lines to prevent large raptors like the eagle from electrocuting themselves. He worked on numerous films with Walt Disney, including Ida, the Offbeat Eagle in 1964. In the 1970s, ABC television and John Denver produced a one hour documentary with Nelson on eagles and hawks titled The Eagle and the Hawk. The title song was on Denver's album Aerie The documentary so far has not been released, nor can it be found on YouTube. In 1980, he was instrumental in establishing the Snake River Birds of Prey National Conservation Area. On March 30, 2009, President Barack Obama signed the Omnibus Public Lands Management Act of 2009, PL 111–11, section 2301 of which formally recognized Nelson's contributions by renaming the Conservation Area as the Morley Nelson Snake River Birds of Prey National Conservation Area. Nelson also influenced the establishment of the World Center for Birds of Prey in Boise, Idaho. Throughout his life, Morley Nelson rehabilitated injured raptors brought to him, including many exotic species. His home in the foothills of Boise was well known as a place to see and learn about all sorts of birds of prey, and he would talk for hours about his passion to anyone who showed interest.
Жарым-жартылай кинография
Ида, IMDB сайтындағы "Ерекше бүркіт". Айдахо мемлекеттік телеарнасының "Тік орта". PBS Nature (телебағдарламасы) "Джон Денвер: Бұл дауыс болсын" – Джон Денвердің 1997 жылғы соңғы бағдарламасы.
Ida, The Offbeat Eagle at IMDB. The Vertical Environment by Idaho Public Television. PBS Nature (TV program) "John Denver: Let This Be a Voice" final program of John Denver 1997.