Харольд Александр: Британдық маршал және Канаданың генерал-губернаторы

Кіріспе

Британдық фельдмаршал; Канаданың генерал-губернаторы (1891–1969)

Харольд Руперт Леофрик Джордж Александр, 1-ші Тунис графы (10 желтоқсан 1891 – 16 маусым 1969) – екі дүниежүзілік соғыста қызмет еткен, жоғары дәрежелі және көптеген наградаларға ие болған британдық армия офицері. Әскери мансабынан кейін ол Канаданың генерал-губернаторы қызметін атқарды және 1965 жылы Ұлы Лондонның алғашқы лорд-лейтенанты болды. Александр Лондонда дүниеге келді, Гарроуде білім алды, содан кейін Ирландия гвардиясының офицері болу үшін Sandhurst Корольдік әскери колледжіне түсті. Бірінші дүниежүзілік соғыстағы қызметі арқасында танымал болды және соғыстар арасындағы кезеңде Еуропа мен Азиядағы түрлі британдық әскери науқандарға қатысты. Екінші дүниежүзілік соғыста Александр, бастапқыда дивизия қолбасшысы болып, Дюнкерктен одақтастардың эвакуациясының соңғы кезеңдерін басқарды, содан кейін Ұлыбритания, Бирма, Солтүстік Африка және Италияда далалық қолбасшылықтарда қызмет етті, оның ішінде Жерорта теңізінің Бас қолбасшысы және Тунис армиясының 18-ші тобының қолбасшысы болды. Одан кейін ол Сицилияны басып алу үшін 15-ші армия тобын басқарды және 1944 жылдың соңында фельдмаршал атағына көтеріліп, Италияда қайтадан әскери топтың қолбасшысы болды. 1946 жылы король Георг VI, Канада премьер-министрі Уильям Лайон Маккензи Кингтің ұсынысы бойынша, Александрды Канаданың генерал-губернаторы етіп тағайындады, ол Атлон графының орнын вице-король ретінде басты. 1952 жылы Винсент Масси оны алмастырғанға дейін ол осы лауазымды атқарды. Александр канадалық далаға деген құштарлығымен және канадалықтар арасындағы танымалдылығымен көзге түсті. Ол Ұлыбританияда туған соңғы генерал-губернатор және соңғы теңдес генерал-губернатор болды. Вице-корольдік өкілеттігі аяқталғаннан кейін Александр Канаданың Корольдік кеңесіне ант берді, содан кейін Уинстон Черчилль кабинетінде британдық қорғаныс министрі ретінде қызмет ету үшін Императорлық кеңеске енді. Александр 1954 жылы зейнеткерлікке шықты және 1969 жылы қайтыс болды.

Ерте өмір және әскери мансап

Александр Лондон қаласында ағылшын-ирланд тегіне жататын Тайрон графтығының аристократ отбасында дүниеге келді. Ол Джеймс Александрдың, Каледонның 4-ші графы, және 3-ші Норбери графының қызы, леди Элизабет Грэм Толердің үшінші ұлы болды. Александр Хотрис және Харроу мектебінде білім алды, 1910 жылы Итон колледжіне қарсы өткен сенсациялық Фоллер матчында 11-ші нөмірлі ойыншы ретінде қатысты. Александр суретші болу туралы оймен ойнағанмен, 1910 жылы Сандхерсттегі Корольдік әскери колледжге түсті. Сандхерстті бітіргеннен кейін, 1911 жылдың 23 қыркүйегінде Ирландия гвардиясының екінші лейтенанты болып тағайындалды. 1912 жылдың 5 желтоқсанында лейтенант атағына көтерілді. 1914 жылдың 15 қарашасында уақытша капитан, ал келесі жылдың 7 ақпанында жаңа құрылған 2-ші батальонда тұрақты капитан болып тағайындалды. 1916 жылдың 15 қыркүйегінде Сомма шайқасындағы қызметі үшін қазан айында Еңбекке лайықты орденмен (DSO) марапатталды. Орденнің мақтау қағазында былай делінген:

«Қайсарлық ерлігі үшін. Ол шабуылдың рухы болды және күні бойы өз адамын ғана емес, барлық полктердің әскерлерін де алға жетеледі. Ол ауыр пулемет атысына қарамастан, басып алған бекіністерді ұстап тұрды». 1916 жылдың 10 желтоқсанында, жиырма бесінші туған күнінде Александр Ирландия гвардиясының 1-ші батальонының 2-ші командирі (2 i c) болып тағайындалды. 1917 жылдың 1 тамызында тұрақты майор болды және қайтадан әрекет етуші лейтенант-полковник атағына көтерілді. Александр Үшінші Ипр шайқасында батальонына қолбасшылық етті, онда жеңіл жарақат алды, содан кейін Бурлон Вудта (Камбре шайқасының бөлігі) шайқасты, онда батальоны 400 адамнан 320 адам қаза тапты. 1918 жылдың сәуір айында Александр қайтадан Ирландия гвардиясының 2-ші батальонына қолбасшылық етті, онда батальон осыдан кейін ешқандай әрекетке қатыспау үшін өте ауыр шығынға ұшырады. Ирландия гвардиясының тарихын жазған Рудьярд Киплинг, өзінің ұлы Джек Киплинг шайқаста қаза тапқанын атап өтті, «полковник Александрдың әскерлермен олар ең жақсы жауап беретін тәсілмен қарым-қатынас жасау қабілеті бар екені даусыз. Оның бағыныштылары оны жақсы көрді, тіпті ол олардың кемшіліктері үшін оларды қатты сынағанда да; ал оның әскерлерінің барлығы оның болды».

Соғыс аралығы

1919 жылы Александр Польшадағы одақтас комиссиясында қызмет етті. Уақытша подполковник ретінде ол Латвия Тәуелсіздік соғысында Балтық немісінің Ландесверін басқарды, Латвияға адал күштерге қолбасшылық етіп, Латкалиядан большевиктерді сәтті ығыстыруға көмектесті. Сол жерде қызмет істеген кезде 1919 жылдың 9 қазанында өзінің күзетшілерінің бірінен кездейсоқ жарақат алды. Александр 1920 жылдың мамырында Ұлыбританияға майор дәрежесінде, Ирландия гвардиясының 1-ші батальонының екінші қолбасшысы ретінде оралды; ол батальонға Константинопольде (Чанак дағдарысына дейін маңызды лауазым), содан кейін 1922 жылдың қазанынан бастап Гибралтарда, 1923 жылдың сәуірінен 1926 жылдың қаңтарына дейін Лондонда қолбасшылық етті. Осы қызметтен босатылып, 1926-1927 жылдары Англияның Камберлидегі штаб колледжіне оқуға түсті. Осы уақытқа дейін Александр өте жақсы беделге ие болды. Ол сондай-ақ колледждегі көптеген студенттерінен және тіпті кейбір оқытушыларынан үлкен еді. Оның студенттерінің арасында Дуглас Уимберли болды, ол кейін генерал-майор болып, 1941-1943 жылдары 51-ші (Гайленд) дивизиясына қолбасшылық етті, соның ішінде Эль-Аламейн шайқасының екінші кезеңінде де, Александр туралы жоғары пікірде болды. Александрдың соғыстағы жетістіктеріне қарамастан, ол өзімен аса мақтанғаны байқалмады. Оның орнына ол "әдемілік, тікелейлік және мейірімділік" танытып, колледждің барлық адамдарының құрметіне ие болды. Бірақ болашақ фельдмаршалдар Алан Брук пен Бернард Монтгомери одан ерекше жақсы әсер алмады. Штаб колледжін бітіргеннен кейін, 1928 жылдың ақпанында Александр полковник болып тағайындалды (1926 жылдың 14 мамырынан бастап), 1930 жылдың қаңтарына дейін осы лауазымда болды, содан кейін тағы да оқуға оралды, Лондондағы Императорлық қорғаныс колледжінде бір жыл оқыды. Содан кейін Александр әскери оқу дирекциясында (1931 жылдың қаңтарынан бастап) GSO2 және Йорк қаласындағы Солтүстік командалық штабында (1932-1934 жж.) GSO1 лауазымдарын атқарды, сондай-ақ Үндістанның Солтүстік-Батыс шекарасында да қызмет етті. Сол жердегі қызметі үшін, әсіресе 1935 жылдың ақпан және сәуір айлары аралығында Малакандта патандарға қарсы Лоэ-Агра операцияларындағы әрекеттері үшін Александр сол жылы Үндістан Жұлдызы орденінің серігі атанды және депештерде есімдері тіркелді. Ол сондай-ақ сол жылдың тамыз айынан қазан айына дейін Солтүстік-Батыс шекаралық провинциясындағы екінші Мохманд науқанындағы қызметі үшін депештерде аталды, ол бригадир Клод Аучинлектің басшылығымен қызмет етті. Александрдың алдыңғы қатарда жетекшілік етуімен және тіпті әскерлерімен бірге немесе олардан бұрын тау шаңырағына жеткенімен танымал болды. 1937 жылдың наурыз айында Александр жаңадан таққа отырған король Георг VI-ның лагерь көмекшілерінің бірі болып тағайындалды және мамыр айында корольдің таққа отыру салтанатында Лондондағы мемлекеттік шеруге қатысу үшін Ұлыбританияға оралды. Александрды бұл шарада оның екі канадалық вице-корольдік ізбасары: сол кезде Ұлыбританиядағы Канаданың жоғары комиссары Винсент Масси және Трафальгар алаңындағы Канада үйінің төбесінен шеруді бақылаған Массидің хатшысы Жорж Ванье көрген болуы мүмкін. Коронациядан кейін Александр Үндістанға оралды, онда ол 2-ші Пенджаб полкінің 3-ші батальонының құрметті полковнигі болып тағайындалды, содан кейін 1937 жылдың қазан айында генерал-майор дәрежесіне көтерілді, бұл Александрды Британ армиясының ең жас генералы етті. Ақпан айында ол Ұлыбританияға оралып, 1-ші жаяу әскер дивизиясына қолбасшылық етті. 1938 жылдың маусым айында ол Бат орденінің серігі болып тағайындалды. 1940 жылдың наурыз айынан маусым айына дейінгі қызметі үшін Александр тағы да депештерде аталды.

Alexander in 1919 served with the Allied Control Commission in Poland. As a temporary lieutenant colonel, he led the Baltic German Landeswehr in the Latvian War of Independence, commanding units loyal to Latvia in the successful drive to eject the Bolsheviks from Latgalia. During service there, he was accidentally wounded by one of his own sentries on 9 October 1919. Alexander returned to Britain in May 1920 as a major, second in command of the 1st Battalion, Irish Guards; He commanded the battalion at Constantinople (a sensitive posting in the runup to the Chanak Crisis), then Gibraltar from October 1922, then in London from April 1923 until January 1926, when he was released from that role to attend the Staff College at Camberley, England, from 1926 to 1927. By now Alexander had gained an excellent reputation for himself. In addition, he was older than many of his fellow students—and even some of his instructors—at the college. Among his many fellow students were Douglas Wimberley, who would later become a major general and command the 51st (Highland) Division from 1941—1943, including at the Second Battle of El Alamein, who formed a high opinion of Alexander, who, despite his outstanding war record, showed little sign of being overly pleased with himself. Instead, he showed "simplicity, directness and kindness" and gained the respect of all at the college, with two notable exceptions—the future field marshals Alan Brooke and Bernard Montgomery—who did not come away with a particularly favourable impression of him. After graduating from the Staff College, Alexander was then, in February 1928, promoted to colonel (backdated to 14 May 1926 a post he held until January 1930, when he again returned to study, attending the Imperial Defence College in London for one year. Alexander then held staff appointments as (from January 1931) GSO2 in the Directorate of Military Training at the War Office and (1932–1934) GSO1 at HQ Northern Command in York, on the Northwest Frontier in India. For his service there, and in particular for his actions in the Loe Agra operations against the Pathans in Malakand between February and April 1935, Alexander was that year made a Companion of the Order of the Star of India and was mentioned in dispatches. He was mentioned once more for his service during the Second Mohmand Campaign in Northwest Frontier Province from August to October of the same year, serving under Brigadier Claude Auchinleck. Alexander had a reputation for leading from the front and for reaching mountain crests with or even ahead of his troops. In March 1937, Alexander was appointed as one of the aides de camp to the recently acceded King George VI and in May returned to the United Kingdom to take part in this capacity in the state procession through London during the King's coronation. Alexander would have been seen in this event by two of his Canadian viceregal successors: Vincent Massey, who was then the Canadian high commissioner to the United Kingdom, and Massey's secretary, Georges Vanier, who watched the procession from the roof of Canada House on Trafalgar Square. Following the coronation celebration, Alexander returned to India, where he was made the honorary colonel of the 3rd Battalion, 2nd Punjab Regiment, and then in October 1937 was promoted to the rank of major general, making Alexander the youngest general in the British Army. and in February returned to the United Kingdom to take command of the 1st Infantry Division. In June 1938 he was appointed a Companion of the Order of the Bath. In recognition of his services in the field from March to June 1940, Alexander was again mentioned in despatches.

Ұлыбритания 1940-1942 жылдар

Дюнкерктен кейін Александр Ұлыбританияға оралды және солтүстік команданың құрамында Йоркшир мен Линкольншир жағалауларын қорғаған I корпусына басшылық етуді жалғастырды. 1940 жылдың шілдесінде полковник шенін атқарып жүрген генерал-лейтенантқа дейін жоғарылатылып, 1940 жылдың желтоқсанында Клод Очинлектің орнына Оңтүстік команданың Бас қолбасшысы (GOC-in-C) болып тағайындалды, ол Англияның оңтүстік-батысын қорғауға жауапты болды. 1940 жылдың желтоқсанында генерал-лейтенант шені толыққанды бекітілді. Ал ақпанда, Японның Бірмаға басып кіргенінен кейін, ол Үндістанға жіберілді, онда Бірмадағы британдық күштердің Бас қолбасшысы (GOC-in-C) болды. Александр Рангунды ұстауға берілген бұйрығын орындай алмады, қала 6-7 наурызда тасталды. Ол бірнеше шағын жергілікті шайқастарды жеке басқарды және Ұлыбританияға қайтарылды. Бастапқыда ол француз Солтүстік Африкасына ағылшын-американдық шабуыл операциясы "Torch"-қа қатысуға тиіс британдық Бірінші армияға қолбасшылық етуге таңдалды. Алайда, тамыздың басында британ премьер-министрі Уинстон Черчилль мен Императорлық Бас штабтың бастығы генерал сэр Алан Брук Мысырға сапар жасағаннан кейін, Александр 8 тамызда Каирге ұшып, Ұлыбританиядағы Оңтүстік команданың бұрынғы басшысы генерал Клод Очинлектің орнына Орта Шығыс командасының Бас қолбасшысы (C-in-C) болып тағайындалды, ол Солтүстік Африка шөліндегі әскери науқанды жалпы басқаруға жауапты болды. Сонымен қатар, генерал-лейтенант Монтгомери Очинлектің орнына британдық Сегізінші армияның Бас қолбасшысы болып тағайындалды. Александр Монтгомеридің Эль-Аламейннің екінші шайқасындағы жеңісіне және Сегізінші армияның Триполиге жорығына жетекшілік етті, осыған байланысты Александр Бат орденінің Ұлы крестімен марапатталды. 1943 жылдың ақпанында "Torch" операциясынан келген Бірінші армияның (генерал-лейтенант Кеннет Андерсон басқаратын) және Сегізінші армияның күштері Тунис территориясында біріккеннен кейін, олар жаңадан құрылған 18-ші армия тобының біріктірілген басқаруына көшті, оған Александр басшылық етті және Жерорта теңізіндегі одақтас күштердің Бас штабында (AFHQ) генерал Дуайт Д. Эйзенхауэрге есеп берді. Тунис науқанында күш білдірген, сол кезде АҚШ ІІ корпусына қолбасшылық еткен американдық генерал Омар Брэдли, Александрдың шыдамдылығы мен тәжірибесінің тәжірибесі аз АҚШ "далалық командасының жетілуіне және толыққанды дамуына" көмектескенін айтты. Тунистегі Оккупациялық күштер 1943 жылдың мамырына дейін капитуляциялады, шамамен 250 000 оккупациялық әскері тұтқынға алынды, бұл соғыстағы ең ірі капитуляция болды. Александр Черчилльге мынадай телеграмма жіберді:

After Dunkirk, Alexander returned to the United Kingdom and continued to command I Corps, now guarding the coasts of Yorkshire and Lincolnshire as part of Northern Command. He was promoted acting lieutenant general in July 1940, and in December 1940 he was appointed to succeed Claude Auchinleck as General Officer Commanding in Chief (GOC in C) of Southern Command, which was responsible for the defence of south west England. His rank of lieutenant general was made permanent in December 1940. and in February, after the Japanese invasion of Burma, was sent to India to become GOC in C of British Forces in Burma as a full general. Alexander was unable to fulfil his orders to hold Rangoon, which was abandoned on 6–7 March. He took personal charge of some small local engagements, was recalled to the United Kingdom. He was at first selected to command the British First Army, which was to take part in Operation Torch, the Anglo American invasion of French North Africa. However, following a visit in early August to Egypt by the British Prime Minister, Winston Churchill, and the Chief of the Imperial General Staff (CIGS), General Sir Alan Brooke, Alexander flew to Cairo on 8 August to replace General Claude Auchinleck, Alexander's predecessor at Southern Command in the United Kingdom, as C in C of Middle East Command, the post responsible for the overall conduct of the campaign in the desert of North Africa. At the same time, Lieutenant General Montgomery replaced Auchinleck as GOC of the British Eighth Army. Alexander presided over Montgomery's victory at the Second Battle of El Alamein and the advance of the Eighth Army to Tripoli, for which Alexander was elevated to a Knight Grand Cross of the Order of the Bath, and, after the Anglo American forces of the First Army (under Lieutenant General Kenneth Anderson) from Operation Torch and the Eighth Army converged in Tunisia in February 1943, they were brought under the unified command of a newly formed 18th Army Group headquarters, commanded by Alexander and reporting to General Dwight D. Eisenhower, the Supreme Allied Commander in the Mediterranean theatre at Allied Forces Headquarters (AFHQ). The American General Omar Bradley, who fought in the Tunisian campaign, then commanding the U. S. II Corps, credited Alexander's patience and experience with helping an inexperienced United States "field command mature and eventually come of age". The Axis forces in Tunisia surrendered by May 1943, with some 250,000 Axis troops surrendering, the largest surrender yet in the war. Alexander telegraphed Churchill in response, stating:

Сицилия және Италия 1943-1945 жылдар

Тунистік науқаннан кейін Александрдың басқаруы 15-ші армия тобына айналды, ол 1943 жылдың шілдесінде Сицилияға жасалған одақтастардың шабуылын (коды «Хаски операциясы») ұйымдастыруға жауапты болды. Александр тағы да екі майдан армиясына басшылық етті, олардың екеуі де басқаруға қиын келген, қажырлы мінезді командирлермен басқарылды: генерал Монтгомеридің британдық 8-ші армиясы және генерал-лейтенант Джордж С. Паттонның АҚШ-тың 7-ші армиясы. Бұл науқан Александрды ең жақсы жағынан көрсетпеді және ол екі командирін тиімді басқара алмады. Монтгомеридің 8-ші армиясы Катания жазығында және Этна тауының беткейлерінде әдеттегідей шебер неміс қарсылығымен күреске түсті. Паттон өзінің және 7-ші армиясының науқандағы екінші рөлде болғанына наразы болды, Александрмен кездесіп, өз армиясына солтүстік-батысқа қарай жол беру және Палермоны басып алу туралы ұсынысын сәтті қорғады. Бастапқыда Паттонға мұндай рөл беруге құлықсыз болса да, Александр ақырында, бірақ тартынбастан, 7-ші армия командиріне қалауынша істеуге рұқсат берді, бірақ Палермоның стратегиялық маңызы көп емес сияқты көрінді. Дегенмен, ол Остің қорғанысын бұзудың кілті болды және американдықтарға Мессинаға оңай жол ашты. Сицилиядағы қысқа науқан көбінесе сәтті аяқталды, бірақ кейбір (Монтгомери сыншылардың ең белсендісі болды) науқанда бағыттың болмауына сенді және Александрды кінәлады. Сонымен қатар, Остің күштері Сицилиядан шығуға мәжбүр болғанымен, олар бұл әрекетті салыстырмалы түрде жақсы тәртіпте жасап, Мессина бұғазы арқылы Италияға өтті. Сицилиядан кейін одақтастардың Италияға шабуылын жоспарлау басталды, ол 1943 жылдың 3 қыркүйегінде басталды (Британияның соғысқа кіруінің төртінші жылдығы). Монтгомеридің 8-ші армиясы «Бейтаун операциясын» бастады, Калабрияға өтіп, бірақ бастапқыда аз қарсылыққа тап болды және Италия түбегіне баяу өрлеп кетті. Алты күннен кейін генерал-лейтенант Марк У. Кларк басқаратын АҚШ-тың 5-ші армиясы (атына қарамастан, оның құрамында генерал-лейтенант Ричард Маккрири басқаратын британдық X корпусы да болды) «Аваланш операциясы» аясында Салерноға десант түсірді, ол бастапқыда жақсы басталды, бірақ кейін ауыр қарсылыққа тап болды және теңізге қайтарылып алуға жақын болды. Кларк эвакуация жоспарларын қарастырғанда Маккририді қолдады. Александр Кларкты АҚШ-тың VI корпусының командирін, генерал-майор Эрнест Дж. Доулиді, жақсы жұмыс істемеген және Александр «жарылған қамыс» деп сипаттаған генерал-майор Джон П. Лукаспен алмастыруға көндіруде де маңызды рөл атқарды. Салернодағы ауыр шығындарға қарамастан, одақтастар Остің күштерін кері қайтаруға мәжбүр етті және 5-ші және 8-ші армиялар бірігіп, шегініп бара жатқан жауды қуалай бастады. 1943 жылдың желтоқсанына қарай алға жылжу іс жүзінде тоқтады, өйткені Остің 15-ші армиясы Александрдың 15-ші армиясын Қысқы желіде (Густав желісі деп те аталады) тоқтатты және жер тек ауыр шығындар есебінен ғана алынды. Осы уақытта одақтастардың басқару құрамында өзгерістер болды, Монтгомери 8-ші армияны генерал-лейтенант сэр Оливер Лиске тапсырып, Нормандияға жоспарланған шабуыл үшін барлық одақтастардың құрлықтағы күштерін басқару үшін Ұлыбританияға кетті, ал генерал сэр Генри Уилсон 1944 жылдың қаңтарында Жерорта теңізіндегі одақтастардың жоғарғы қолбасшысы ретінде Эйзенхауэрдің орнын басты. Италиядағы шайқастар Александрдың әскерлері үшін келесі бірнеше ай бойы одан да қиынға соқты. 1944 жылдың қаңтар мен мамыр айлары аралығында Монте-Кассинода көптеген одақтастардың шабуылдары сәтсіз аяқталды (ол 1944 жылдың ақпан айында бомбаға ұшырады, Александр оны бомбалау туралы шешімді өз мойнына алды) және 1944 жылдың қаңтарында Лукастың VI корпусының Анциоға десант түсіруі жақсы басталды, бірақ күткендей болмады және ақырында итальяндықтардың қалған бөлігі сияқты тұраққа ұшырады. Александр десантты жоспарлауда үлкен рөл атқарды («Шингл операциясы» деп аталды) және неміс күштерін Қысқы желіден ауыртпалық етуді және олардың байланыс желілерін кесіп тастауды көздеді. Бұл жобаны премьер-министр Черчилль де қолдады, ол Шинглден үлкен үміт күтті. Алайда операцияның көптеген кемшіліктері болды. Атап айтқанда, Александрдың Альбан тауларын басып алу жоспары бүкіл одақтас күштердің (тек екі жаяу әскер дивизиясынан, АҚШ-тың 1-ші бронетанкті дивизиясының элементтерінен және басқа да кішігірім бөлімшелерден тұратын) жойылуына әкелуі мүмкін еді. Черчилль мен Александрдың ниеттеріне қарамастан, Анциодағы одақтас күштері біраз шынайы емес үміттерді орындамады және кез келген қолдаудан толықтай үзіліп қалды, бірақ олар неміс резервтерін басқа жерден ауыртпалық етуге үміттенді, бұл Шығыс майданда немесе Нормандияға жасалатын одақтастардың шабуылы кезінде қолдануға болар еді. Эйзенхауэр 1943 жылдың желтоқсанында Нормандияға жоспарланған десант үшін жоғарғы қолбасшы болып тағайындалғаннан кейін, Александрды құрлықтағы күштердің командирі етіп тағайындауды ұсынды, өйткені ол британдық және американдық офицерлердің арасында танымал болды. Омар Брэдли (Сицилияда АҚШ-тың II корпусына, кейін АҚШ-тың 1-ші армиясына және АҚШ-тың 12-ші армия тобына басшылық еткен) Александрмен жұмыс істеуге Монтгомеримен жұмыс істеуге артық көредінін айтты, өйткені ол біріншісін «тыйым салынған, өзіне сенімді және ұқыпты әскер» деп есептеді. Монтгомеридің ағыл-канадтық 21-ші армия тобының басқаруымен байланысты кейбір мәселелер туғанда, Брэдли олар Александр басқарса болмас еді деп күмәнданды. Алайда Брук Александрды Франциядағы міндетке лайық емес деп есептеді, Италияда қалдыру үшін қысым көрсетті. Осылайша Александр 15-ші армия тобының басқаруын жалғастырды және көптеген одақтас командирлерінің қолдауымен Монте-Кассинодағы тарихи аббатты бомбалауға (1944 жылдың ақпаны) даулы рұқсат берді, бұл неміс Қысқы желісінің қорғанысында елеулі алға жылжуға әкелмеді, ол Италиядағы одақтастардың алға жылжуын тоқтатты. Қысқы желіні бұзу үшін төртінші әрекетке дейін одақтастар күш жұмсады және Александрдың әскерлері 1944 жылдың маусымында Римді басып алды, осылайша Италия науқанының стратегиялық мақсатына жетті. Алайда АҚШ-тың VI корпусы, енді генерал-майор Луциан Трускотт басқарады, Анциодағы плацдармда генерал-лейтенант Кларктың бұйрығымен Монте-Кассино шайқасынан кейін солтүстікке қашқан неміс 10-шы армиясын қоршауға мүмкіндік беретін бастапқы жорық жоспарынан бас тартып, Нормандияға одақтастардың десантынан екі күн бұрын Римге ерте және жария түрде енді. Александр Кларктың Римге бірінші болып жету үшін оның нақты бұйрықтарын қасақана бұзғанына ашуланды, бірақ ол ештеңе айтпауды жөн көрді, өйткені ол одақтастардың мүддесіне пайдасы тимейді деп ойлады. Александр 15-ші армия тобының, сондай-ақ оның ізбасары, Италиядағы одақтастар армиясының (AAI) басқаруын Италия науқанының көп бөлігінде, 1944 жылдың желтоқсанына дейін жалғастырды, ол басқаруын Кларкқа тапсырып, Жерорта театрындағы барлық әскери операцияларға жауапты одақтастар күштерінің жоғарғы қолбасшысы болып тағайындалды. Александр бірдей кезеңде фельдмаршал шындығына көтерілді, бірақ бұл Римнің құлауына дейін, 1944 жылдың 4 маусымына дейін кері күшпен берілді, сонда Александр тағы да Монтгомериден жоғары тұратын болады, ол Нормандия шайқасы аяқталғаннан кейін, 1944 жылдың 1 қыркүйегінде фельдмаршал болды. Александр 1945 жылдың 29 сәуірінде Италияда неміс капитуляциясын қабылдады. Солтүстік Африка мен Италиядағы басшылығы үшін Александр, сондай-ақ көптеген басқа британдық екінші дүниежүзілік соғыс әскери лидерлерімен бірге 1946 жылдың 1 наурызында VI Георг патшасымен пэрлікке көтерілді; ол Тунис және Донегал графтығындағы Эрригал виконты болды.

After the Tunisian campaign, Alexander's command became the 15th Army Group, which became responsible (under General Eisenhower) for mounting the July 1943 Allied invasion of Sicily (codenamed Operation Husky). Once again, Alexander directed two field armies, both commanded by strong willed characters who were not easy to control: General Montgomery's British Eighth Army and Lieutenant General George S. Patton's U. S. Seventh Army. The campaign did not portray Alexander at his best and he failed to grip his two commanders. Montgomery's Eighth Army found itself in a slogging match against typically skilful German opposition on the Catanian plain and on the slopes of Mount Etna. Patton, resentful in his belief that he and his Seventh Army had been given a secondary role in the campaign, confronted Alexander and successfully argued for his army to be allowed to drive to the northwest and to capture Palermo. Although initially reluctant to allow Patton such a role, Alexander eventually, but reluctantly, allowed the Seventh Army commander to have his way, although Palermo did not appear to have much strategic significance. Despite this, it turned out to be the key to unlocking the Axis forces' defences and gave the Americans an easier route towards Messina. The brief campaign in Sicily proved largely successful, but some (with Montgomery among the loudest of the critics) believed that the campaign lacked direction and blamed Alexander. Furthermore, although the Axis forces had been forced to withdraw from Sicily, they had managed to do so in relatively good order, crossing the Straits of Messina into Italy. After Sicily, planning began for the Allied invasion of Italy, which began on 3 September 1943 (the fourth anniversary of Britain's entry into the war). Montgomery's Eighth Army launched Operation Baytown, crossing over into Calabria but initially facing little real opposition and slowly making its way up the Italian peninsula. Six days later the U. S. Fifth Army (which, despite its name, included the British X Corps under Lieutenant General Richard McCreery, under its command) under Lieutenant General Mark W. Clark landed at Salerno as part of Operation Avalanche, which, initially at least, started off well, before encountering heavy resistance and almost being thrown back into the sea. He supported McCreery when he refused to consider evacuation plans that Clark had been considering. Alexander was also instrumental in convincing Clark to replace the U. S. VI Corps commander, Major General Ernest J. Dawley who had not performed well and whom Alexander described as "a broken reed" with Major General John P. Lucas. Despite the heavy casualties sustained at Salerno, the Allies managed to force the Axis forces back and, with both the Fifth and Eighth Armies now united at last, began pursuing the retreating enemy. By December 1943 progress had virtually ground to a halt as the Axis had Alexander's 15th Army Group held up at the Winter Line (also known as the Gustav Line) and ground was gained only at the expense of heavy casualties. At around this time there were numerous Allied command changes, with Montgomery handing over the Eighth Army to Lieutenant General Sir Oliver Leese and departing for the United Kingdom to take up command of the 21st Army Group, which controlled all Allied land forces for the planned invasion of Normandy, whilst General Sir Henry Wilson replaced Eisenhower as the Supreme Allied Commander in the Mediterranean in January 1944. The fighting in Italy would continue to prove even more difficult for Alexander's forces over the following few months. Between January and May 1944, numerous Allied attacks were repulsed at Monte Cassino (which was also bombed in February 1944, with Alexander taking responsibility for the decision to bomb it) and the Anzio landings of January 1944 by Lucas's U. S. VI Corps began well but did not live up to expectations and eventually ended up in a stalemate, like the rest of the Italian fighting so far. Alexander had a large part in planning the landings (code named "Operation Shingle"), and intended to draw German strength away from the Winter Line and to cut their lines of communication. The scheme was supported by Prime Minister Churchill, who had very high expectations for Shingle. However, the operation was flawed in many ways. In particular, Alexander's plan of seizing the Alban Hills might possibly have led to the entire Allied force (comprising only two infantry divisions, elements of the U. S. 1st Armored Division, and other smaller units in support) being wiped out. Despite Churchill's and Alexander's intentions, the Allied forces at Anzio did not achieve the somewhat unrealistic expectations, and were essentially cut off from any support, although they did manage to lure German reserves from elsewhere, which might otherwise have been available for service on the Eastern Front or during the impending Allied invasion of Normandy. When Eisenhower was appointed in December 1943 as Supreme Allied Commander for the planned Normandy landings, he suggested that Alexander become ground forces commander, as he was popular with both British and American officers. Omar Bradley (who had commanded U. S. II Corps in Sicily, and later the U. S. First Army and then the U. S. 12th Army Group) remarked that he would have preferred to work with Alexander rather than Montgomery, as he regarded the former as "a restrained, self effacive and punctilious soldier". Of the problems that subsequently surfaced with Montgomery's command of the Anglo Canadian 21st Army Group, Bradley suspected they would not have occurred with Alexander in command. Brooke, however, applied pressure to keep Alexander in Italy, considering him unfit for the assignment in France. Thus Alexander remained in command of the 15th Army Group, and, with the support of numerous Allied commanders, controversially authorised the bombing of the historic abbey at Monte Cassino (February 1944), which resulted in little advance on the German Winter Line defences, which had managed to halt the Allied advance in Italy. It was not until the fourth attempt that the Winter Line was breached by the Allies, and Alexander's forces moved on to capture Rome in June 1944, thereby achieving one of the strategic goals of the Italian campaign. However, the U. S. VI Corps, now under Major General Lucian Truscott, in the Anzio beachhead, under U. S. Fifth Army commander Clark's orders, failed to follow their original break out plan that would have trapped the German 10th Army escaping northwards in the aftermath of the Battle of Monte Cassino, instead favouring an early and highly publicised entry into Rome two days before the Allied landings in Normandy. Although Alexander was angry at Clark for deliberately disobeying his specific orders in order to reach Rome first, he chose to say nothing, believing that it would do nothing for the Allied cause if he were to do so. Alexander remained in command of the 15th Army Group, as well as of its successor, the Allied Armies in Italy (AAI), for most of the Italian campaign, until December 1944, when he relinquished his command to Clark and took over as the Supreme Commander of the Allied Forces Headquarters, responsible for all military operations in the Mediterranean theatre. Alexander was concurrently promoted to the rank of field marshal, though this was backdated to the fall of Rome on 4 June 1944, so that Alexander would once again be senior to Montgomery, who had himself been made a field marshal on 1 September 1944, after the end of the Battle of Normandy. Alexander received the German surrender in Italy on 29 April 1945. As a reward for his leadership in North Africa and Italy, Alexander, along with a number of other prominent British Second World War military leaders, was elevated to the peerage on 1 March 1946 by King George VI; he was created Viscount Alexander of Tunis and of Errigal in the County of Donegal. Brooke felt that Alexander needed an able chief of staff "to think for him", while Montgomery (Alexander's subordinate in North Africa, Sicily and Italy) claimed to think of Alexander as "incompetent" and believed that success was attained in Tunisia only because Montgomery lent Lieutenant General Brian Horrocks, the commander of IX Corps of Anderson's First Army, to organise the coup de grace. wrote in his war memoirs of Alexander's "brilliant grasp of manoeuvre and deception" and "very sound understanding of the realities of military supply and administration". He also noted that Alexander was, by the almost universal judgement of "men of experience in senior stations", the "foremost British commander of the war". This was, to his personal knowledge, the case with three British prime ministers: Clement Attlee, Winston Churchill and Harold Macmillan. Hunt also quotes Omar Bradley as writing "He not only showed the shrewd tactical judgement that was to make him the outstanding general's general of the European war but was easily able to comport the nationally minded and jealous Allied personalities of his command. In each successive Mediterranean campaign he had won the adulation of his American subordinates. "|group=n Graham and Bidwell, however, wrote that Alexander's impenetrable reserve made it hard to judge whether or not he had any military ideas. They state that he was "unable or unwilling" to assert his will over his army commanders, and that Mark Clark, who often referred to Alexander scornfully as a "peanut" and a "feather duster", exploited this weakness. and created Viscount Alexander of Tunis, of Errigal in the County of Donegal, on 1 March. On 21 March 1946, the commission under the royal sign manual and signet appointing Alexander was issued. Alexander was subsequently sworn in during a ceremony in the Senate chamber on 12 April that year. Alexander took his duties as the viceroy quite seriously, feeling that as governor general, he acted as a connection between Canadians and their King, and spent considerable time travelling Canada during his term; he eventually logged no less than 294,500 km (184,000 mi) during his five years as governor general. On these trips, he sought to engage with Canadians through various ceremonies and events; he was keenly interested in his role as Chief Scout of Canada and, in preparation for his kicking of the opening ball in the 1946 Grey Cup final, practised frequently on the grounds of the royal and viceregal residence, Rideau Hall. Also, in commemoration of Alexander being named the first non aboriginal chief of the Kwakiutl tribe, he was given a totem pole on 13 July 1946; crafted by Mungo Martin, it remains on the grounds of Rideau Hall today. In 1947, the King issued letters patent granting his Canadian governor general permission to exercise all those powers belonging to the monarch in respect of Canada and, at the Commonwealth Prime Ministers Conference of 1949, the decision was reached to use the term 'member of the Commonwealth' instead of 'Dominion' to refer to the non British member states of the Commonwealth of Nations. That same year, Alexander oversaw the admission of the Newfoundland (a dominion by name but not self governing) into the Canadian Confederation and toured the new province that summer. Then, during a later visit to Alberta, the Governor General was admitted to the Blackfoot tribe as Chief Eagle Head. However, though the post war period saw a boom in prosperity for Canada, the country was again at war by 1950, with Alexander, in his role as acting commander in chief, deploying to the Korean War soldiers, sailors, and airmen, whom he would visit prior to their departure for north east Asia. The Viscount travelled abroad on official trips—in 1947 visiting US president Harry S. Truman and in June 1948 Brazilian president Eurico Gaspar Dutra—as well as hosting a number of dignitaries. The visit of the Irish Taoiseach, John A. Costello, in 1948 caused Alexander some embarrassment when Costello chose the occasion to announce that most of Ireland would leave the Commonwealth (Northern Ireland would remain a constituent part of the United Kingdom). Although the decision had been taken in principle earlier, the sudden announcement caused a diplomatic storm and Costello, to deflect criticism, claimed that he had been provoked into making the announcement by a series of diplomatic snubs by Lord Alexander. In his memoirs, Costello was to admit that Alexander's behaviour had in fact been perfectly civil and could have had no bearing on a decision which had already been made to declare the Republic of Ireland. The Alexanders' relatively informal lifestyle at Rideau Hall was demonstrated when during the Canadian tour of Princess Elizabeth and her husband, the Duke of Edinburgh, the Viscount and Viscountess hosted a square dance in the palace's ballroom. Alexander painted (creating a personal studio in the former dairy at Rideau Hall and mounting classes in art at the National Gallery of Canada He presented the Alexander Cup to the Canadian Amateur Hockey Association in November 1950; the cup became the championship trophy of the Major Series of senior ice hockey. Among Canadians, Alexander proved to be a popular viceroy, despite the calls for a Canadian born governor general that had preceded his appointment. He not only had a much praised military reputation (he was considered to be the best military strategist since the 1st Duke of Wellington George VI died on the night of 5–6 February and Alexander, in respect of the King's mourning, departed quietly for the United Kingdom, leaving Chief Justice of Canada Thibaudeau Rinfret as administrator of the government in his place. After his return to the UK, Alexander was on 14 March 1952 elevated in the peerage by Queen Elizabeth II, becoming Earl Alexander of Tunis, Baron Rideau of Ottawa and Castle Derg. He was also appointed to the organising committee for the Queen's coronation and was charged with carrying the Sovereign's Orb in the state procession on that occasion in 1953.