Кіріспе

Мысыр перғауыны Usermaatre Setepenamun Osorkon III Si Ese – б.з.д. 8 ғасырында Мысырды билеген перғауыны. Ол Такелот II-нің Ұлы Корольдік әйелі Каромама II-ден туған Амонның бас жөні және ханзадасы Осоркон Б-мен бір адам. Ханзада Осоркон Б туралы ең толық мәліметтер оның Карнақтағы Бубастит порталындағы Фивадағы іс-әрекеттерін баяндайтын хроникасында сақталған. Кейіннен ол Педубаст I/Шошенк VI-ның күштерін жеңіп, олардың әкесінің билігіне қарсылық көрсетуін тоқтатқаннан кейін Жоғарғы Мысырда жиырма сегіз жыл патшалық құрды. Карнак Нил деңгейі мәтіні №13 бойынша Осоркон билігінің соңғы бес жылын ұлы Такелот III-пен бірлесіп биледі. Осоркон III-нің ресми титулы ұзақ және күрделі болды: Usermaatre Setepenamun, Osorkon Si Ese Meryamun, Netjer Heqa waset.

Кiру

Оссоркон III билікке кірген нақты күні белгісіз. Әртүрлі египтологтар бұл шамамен б.з.д. 790-шы жылдардың ортасынан б.з.д. 787 жылға дейін болған болуы мүмкін деп санайды. Бұл мәселені Осоркон В принці Тебаны жаулап алып, Шошенк VI-ны жеңгеннен кейін бірден өзін патша деп жарияламауы күрделендіреді. Ол бұл маңызды оқиғаны өзінің билігінің бірінші жылы емес, Шошенк III-нің 39-шы жылы деп санағанынан көрінеді. Демек, Осоркон III өзін Теба негізді 23-ші династияның фараоны деп жариялағанға дейін кемінде бір-екі жыл күткен болуы мүмкін. Осоркон Педубаст I / Шошенк VI-ның қарсыласы фракциясының қалған қолдаушыларын Жоғарғы Египеттің басқа аймақтарында, Элефантинада, Батыс Шөлдік Оазис аймағында – Педубаст I-нің монументалды түрде куәландырылған жерінде немесе басқа жерде жеңу немесе бейтараптандыру үшін де қозғалған болуы мүмкін, осылайша өзінің билігін нығайту мақсатында. Сондықтан Осоркон III-нің 1-ші жылы Шошенк III-нің 39-шы жылына емес, Шошенк IV-нің 1-ші немесе 2-ші жылына сәйкес келуі мүмкін.

Жеке тұлға

Осоркон III-тің көптеген әсерлі сыйлық стелалары мен тас блоктары куәландырады. Ол, әдетте, Төменгі Египеттің 22-ші династиясы патшалары Шошенқ IV, Пами және Шошенқ V билігінің алғашқы он жылымен бір замандас болды деп саналады. Осоркон III-нің бас әйелі королева Кароаджет болса, екінші әйелі Тентсай деп аталды. Принц Осоркон B-нің стеласында оның жұбайы Тент[ ] деп көрсетілген, атының бір бөлігі жоғалған. Бұл есім Тентсай немесе Тентэмун деп аударылуы мүмкін. Бірақ, екеуінің де Шәпінопет есімді қызы болғаны белгілі. Екіншіден, Охиро Мичинори, Энтони Лихи және Карл Янсен Винкельн айтуынша, 1982 жылы (көне Акорис) қазбасында табылған маңызды сыйлық стеласы Осоркон III-тің бұрын Амонның Бас жөргемі болғанын көрсетеді. Құжатта Амонның Бас жөргемі Осоркон III деп нақты айтылған. Осылайша, Лихидің мәлімдемесінше, Осоркон III – бұл, әрине, Шошенқ III-тің 39-шы жылы Фивада әкесінің қарсыластарын жеңген Бас жөргем Осоркон B. Бұл теорияны қазір көптеген египтологтар, соның ішінде Юрген фон Беккерат, Карл Янсен Винкельн, Джерард Брукман және Айдан Додсон, Кеннет Китченді қоспағанда, қабылдады. Айдан Додсон мен Дян Хилтон дәлелдерді былай қорытындылайды: Осоркон сексен жасқа дейін өмір сүрген болуы мүмкін, сондықтан ол өмірінің соңғы жылдары ұлы Такелот III-ті таққа кіші регент етіп тағайындады. Ол бұл кезде денсаулығының нашарлағаны болса керек. Осоркон III-тің Такелот III-мен бірге билеуі – ежелгі Египет тарихындағы соңғы куәландырылған патшалық регенттік. Кейінгі Нүбия, Саис және Парсы династиялары Египетті бір патшамен биледі. Карнак Нил деңгейі мәтіндері №6 және 7, Осоркон III билігінің 5-ші және 6-шы жылдарында жазылған, оның анасын «Басты патшайым Камама Меримут» деп атайды. Сол сияқты, ханзада Осоркон B-нің анасы Такелот II-нің әйелі, патшайым Ка<ра>мама Меримут II ретінде танылды. Бұл патшайымның есімінің сәл өзгеше нұсқалары, әрине, бір тұлғаны білдіреді: Осоркон B/III.

Жұбайлар

Кеннет Китченнің сөзінше, Осркон III-нің басты жұбайы, Королева Кароаджет, Амонның Құдай әйелі және ғибадат ететін Шепенупет I-нің анасы болды, ал оның кіші әйелі Тентсай Осркон III-нің екі ұлының анасы болды: Такелот III және Рудамун. Шепенупет I екі жартылай бауырынан да ұзақ өмір сүрді, Тебада Амонның Құдай әйелі қызметін атқарып, Нубиялық билеуші Шебиткудың тұсында да өмір сүрді. Ол Карнақтың Амон ауданындағы Озирис Хека-Джет кішкентай ғибадатханасында бейнеленген, бұл ғибадатхананың бір бөлігі осы патшамен безендірілген.