Кіріспе

ITSO Ltd – британдық коммерциялық емес мүшелік ұйымы, Ұлыбританиядағы қоғамдық көліктің билеттерін стандартизациялауға көмектесетін ұйым. Оның мақсаттары:

көліктегі ақылды карталарға қатысты ITSO спецификациясын сақтау және дамыту;
өзара байланысты ақылды медиа ортасын пайдалану және басқару;
ITSO спецификациясына сәйкес келетін ақылды билеттеу жүйелерін әзірлеуді жеңілдету және қолдау. ITSO Ұлыбританияның жолаушылар тасымалы саласындағы әртүрлі органдардың өзара байланысты ақылды карталармен билет сату стандарттарының жетіспеушілігі туралы талқылауларының нәтижесінде құрылды. Бұл талқылауларға басқа органдар, көлік операторлары және үкімет те қатысты. ITSO мүшелігі көлік саласының барлық аспектілерін қамтиды, соның ішінде көлік операторлары (автобус, трамвай және пойыз операторлары), салаға тауар жеткізушілер, жергілікті билік органдары және қоғамдық көлік басқармалары. Көлік министрлігінің қолдауымен, ITSO ірі көлік саласы ұйымдарымен байланыста және Ұлыбритания мен шетелде ақылды карталар жүйелерін құрды. ITSO бастапқыда «Интегралды көлік смарт-картасы ұйымы» деп аталды, бірақ бұл атау алынып тасталды және қазір тек «ITSO» деп аталады. Өйткені спецификация ақылды карталардан және көліктен басқа билеттеу нысандарының да түрлерін қамтиды. 2008 жылы Көлік министрлігі ITSO ақылды карталарын қолданатын автобустармен жүретін зейнеткерлік жастағы және мүгедектерге (1985 және 2000 жылғы Көлік туралы заңдарға сәйкес) арналған Англияның Ұлттық жеңілдікпен саяхаттау схемасын енгізді. Шотландияның көлік қызметі және Уэльс үкіметі ITSO-ны өздерінің жеңілдікпен саяхаттау схемаларында қолданысқа енгізді.

Ерекшеліктер

ITSO спецификациясы – өзара үйлесімді ақылды билеттеу жүйелерін құруға арналған техникалық платформа. Ол билеттеу жүйесінің құрамдас бөліктері – ақылды медиа (ақылды карталар), қызмет көрсету пункттері және серверлік бөлімдер – мен жеке билеттеу жүйелері арасындағы өзара үйлесімділікті қамтамасыз етуге қажетті негізгі техникалық элементтер мен интерфейстерді анықтайды. ITSO көлік карталарының техникалық ерекшеліктері арасында бірегей болып табылады, себебі ол осы құрамдас бөліктерінің барлығын қамтиды.

Ағылшын ұлттық жеңілдікті саяхат жүйесі

Англияның Ұлттық жеңілдікпен саяхат жүйесі – Англияның жергілікті билік органдарымен бірлесіп Транспорт министрлігі құрған ұлттық жүйе. ITSO осы жүйеде карталар мен оқырғыштардың стандарты мен үйлесімділігін қамтамасыз ету үшін жұмыс істеді. ITSO логотипі автобус билетінің төменгі оң жақ бұрышында бейнеленген.

Мүшелер

ITSO мүшелерінің тізіміне ірі автобус операторлары, билет сату жүйелерін жеткізушілер және жолаушы тасымалын ұйымдастырушы басшыларының көп бөлігі кіреді.

ITSO емес жүйелер

Ең ірі коммерциялық схема – Transport for London жүйесі, «Oyster» деп таныстырылады. TfL 1-6 аймақтардағы Лондонның барлық теміржол станцияларына Oyster оқырмандарын қаржыландырды, ал Көлік министрлігі TfL-мен бірлесіп оқырмандардың ITSO стандартына сәйкес келетінін қамтамасыз етті. Ұлыбританияда көлік билеттеуден өзге салалар үшін өзара үйлесімділік ұйымы – Lasseo, ол Ұлыбританияның жергілікті билік органдарына ITSO негізіндегі карталарға мемлекеттік қызметтерді қосуға мүмкіндік беретін ашық стандарттарды ұсынады. Шотландиядағы жергілікті билік органдарының консорциумы стандарттау және өзара үйлесімділік мәселелерін қарастырады.

ITSO мобильді желіде

2018 жылы ITSO, Google компаниясымен серіктестік құрып, ITSO on Mobile жобасын іске қосты, бұл жолаушыларға Android ұялы телефоны арқылы ITSO билеттерін сатып алуға және пайдалануға мүмкіндік берді. ITSO-ның көлік операторлары ITSO on Mobile-ды қолданыстағы ITSO жүйелеріне, соның ішінде бөлшек сауда қолданбалары мен веб-сайттарына интеграциялай алады. Сатып алынған билеттер телефондағы Google Pay цифрлық әмианына жіберіледі. Алғашқы сынақтар 2018 жылы Вест-Мидлендс метросында өтті. ITSO on Mobile 2021 жылдың ақпан айында Вест-Мидлендс метрополитенінде маусымдық билеттерге, сондай-ақ Вест-Мидлендс көлігінің nNetwork маусымдық билеттеріне қолжетімді болды, ал 2020 жылдың қарашасында Тайн және Уэр метрополитенінде де пайдалануға берілді. ITSO on Mobile-ды ITSO Ltd-нің толық құрамындағы еншілес компаниясы Yotra Ltd жеткізеді, ол ITSO on Mobile-ды әзірлеу, іске қосу және одан әрі пайдалану үшін құрылған.