Кіріспе
Шығу кітабындағы өлең Теңіз жырлары (Шират ХаЯм; сондай-ақ Аз Яшир Моше және Мұса жырлары немесе Ми Хамоха) – еврей Киелі кітаптарының Шығу кітабындағы Шығу 15:1–18 (HE) тарауында кездесетін өлең. 20 және 21-ші тарауларда Мириям мен басқа әйелдер орындаған ән одан қысқа болып келеді. Теңіз жырларының ізраилдіктер Қызыл теңізден қауіпсіз өткесінен кейін орындалғаны айтылады, және ол олардың мысырлықтардың ұрпақтар бойындағы құлдық және қысымнан кейінгі бостандығын жұртқа жеткізеді. Бұл өлең еврейлердің дұға кітаптарына енгізілген және таңертеңгі шахарит құлшылығында күнде оқылады. Өлең сондай-ақ Шығыс православие канонының бірінші әнұраны немесе гимнін құрайды, онда ол Мұсаның әні деп белгілі. Бұл өлең Рим католиктері, Шығыс православиелік және басқа да христиандық діндердің құтқарылу тарихы айтылатын Пасха күнінің литургиясында қолданылады. Бұл дәстүрлер Аян 15:3-ті "Мұсаның жырлары" деп атайды (Еврей кітабындағы Мұсаның жырларымен шатастырмау керек). Яһуди дінінде бұл өлең апталық он алтыншы Тора бөлігінің, яғни паршат Бешалахтың бір бөлігі болып табылады. Оқылатын күні "Жыр күні" (שבת שירה) деп аталады. Бұл – Сефер Тораның (Тораның шолпасы) әдеттегіден өзгеше жазылған екі бөлімінің бірі. Екінші бөлім – Мұсаның жырлары, ол Еврей жазбаларының соңында, апталық 53-ші бөлімде немесе паршат Хаазинуда жазылған.
The Song of the Sea (, Shirat HaYam; also known as Az Yashir Moshe and Song of Moses, or Mi Chamocha) is a poem that appears in the Book of Exodus of the Hebrew Bible, at Exodus 15:1–18 (HE). It is followed in verses 20 and 21 by a much shorter song sung by Miriam and the other women. The Song of the Sea was reputedly sung by the Israelites after their crossing the Red Sea in safety, and celebrates their freedom after generations of slavery and oppression by the Egyptians. The poem is included in Jewish prayer books, and recited daily in the morning shacharit services. The poem also comprises the first ode or hymn of the Eastern Orthodox canon, where it is known as the Song or Ode of Moses. It is also used in the Roman Catholic, Eastern Orthodox, and other Christian liturgies at the Easter Vigil when the history of salvation is recounted. These traditions follow Revelation 15:3 by calling it the "Song of Moses" (not to be confused with the Song of Moses in Deuteronomy). In Judaism, the poem forms part of the sixteenth weekly Torah portion, or parshat Beshalach. The Sabbath on which it is read is known as Sabbath of the Song (שבת שירה). It is one of only two sections of the Sefer Torah (Torah scroll) that is written with a different layout from the normal simple columns. The other section written differently is the Song of Moses at the end of Deuteronomy, in the 53rd weekly portion, or parshat Ha'azinu.
Шығу тегі
"Теңіз жыры" ескіше тілімен ерекшеленеді. Ол "Шығу" кітабының қалған бөліктерінен әлдеқайда ертерек еврей тілінде жазылған. Көптеген ғалымдар оны Мысырдан шығуды сипаттайтын, монархиялық кезеңге дейінгі дәуірге жататын ең көне сақталған мәтін деп санайды. Басқа пікір бойынша, ол әдейі ескі стильде жазылған, бұл белгілі әдеби тәсіл. Осыған байланысты, оның жазылу мерзімі б.з.д. 13-5 ғасырлар аралығында болуы мүмкін.
Беттің макети
Ашкар Гилсон қолжазбасы – 7-ші немесе 8-ші ғасырға жатқан және Теңіз Әнін қамтитын Тораның бір бөлігі. Кейбір ғалымдар Ашкар Гилсон нұсқасының "кірпіш қабырғасы" сияқты құрылымы масореттердің ертерек қолжазбаларды дәл көшіргенін көрсетеді деп санайды. Бұл үлгі Өлі теңізден табылған қолжазбаларда қолданылмаған. Ұқсас үлгі қазіргі Тора қолжазбаларында да кездеседі, ал ашкеназдық және сефардтық Тора қолжазбаларының соңғы жолы йемендік қолжазбалардан өзгеше болып келеді.