Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тартрат – органикалық қосылыс тартар қышқылының тұзы немесе эфирі, ол дикарбонды қышқыл. Тартрат дианионының формуласы O−OC CH(OH) CH(OH) COO− немесе C4H4O62−. Коммерциялық түрде қолданылатын тартраттардың негізгі түрлері – алкогольсіз сусындар мен тағамдарда қышқылдықты реттеуге қолданылатын таза кристалдық тартар қышқылы, нан пісіруде қолданылатын крем тартраты және электрожабын ерітінділерінде кеңінен қолданылатын Рошель тұзы.
A tartrate is a salt or ester of the organic compound tartaric acid, a dicarboxylic acid. The formula of the tartrate dianion is O−OC CH(OH) CH(OH) COO− or C4H4O62−. The main forms of tartrates used commercially are pure crystalline tartaric acid used as an acidulant in non alcoholic drinks and foods, cream of tartar used in baking, and Rochelle salt, commonly used in electroplating solutions.
Шарапқа
Шарапта тартраттар – айналу және пісу кезінде шараптан бөлінетін зиянсыз кристалдық шөгінділер. Бұл шөгіндінің негізгі құрамы – калий битартраты, тартар қышқылының калий тұзы. Калий қышқылы тартратын ластайтын шағын мөлшердегі қамыр қалдықтары, өлген ашытқылар және таниндер сияқты тұнба фенолдық заттар бар. Шарап өнеркәсібі – коммерциялық тартраттардың жалғыз көзі, ал айналу ыдыстарының ішінде қалған кристалдық қабықшалар тұрақты түрде сырып алынып, коммерциялық қолдану үшін тазартылады. Тартраттар жаңа шараптан бөлінеді, себебі олар алкогольді емес жүзім шырынына қарағанда алкогольде нашар ериді. Нақты көрсеткіштер сортқа және аймаққа қарай өзгереді, бірақ жүзім шырынында ерітін тартраттың шамамен жартысы шарапта ерімейді. Мәселе мынада, тартрат бөтелкеге құйылғаннан кейін қаныққан күйде қалуы мүмкін, кейін белгісіз уақытта кристалдануы мүмкін. Қызыл шараптағы тартраттар көбінесе қызыл пигментке ие болады және олар қарапайым шөгінді деп есептеледі; ал ақ шараптарда олар шыны сынықтары сияқты көрінуі мүмкін. Қазіргі шарап өнеркәсібі тұтынушыларды біліммен қамтудың орнына тартраттарды тұрақтандыруды дұрыс деп санайды.
In wine, tartrates are the harmless crystalline deposits that separate from wines during fermentation and aging. The principal component of this deposit is potassium bitartrate, a potassium salt of tartaric acid. Small amounts of pulp debris, dead yeast, and precipitated phenolic materials such as tannins make up the impurities contaminating the potassium acid tartrate. The wine industry is the only source of commercial tartrates, and the crystalline encrustations left inside fermentation vessels are regularly scraped off and purified for commercial use. Tartrates separate from new wines because they are less soluble in alcohol than in non alcoholic grape juice. The exact figures vary according to variety and region, but approximately half of the tartrate soluble in grape juice is insoluble in wine. The problem is that the tartrate may remain in a supersaturated state after bottling, only to crystallize at some unpredictable later time. Tartrates precipitated in red wine usually take on some red pigment and are commonly dismissed as mere sediment; in white wines they can look alarmingly like shards of glass. The modern wine industry has decided that tartrate stabilization is preferable to consumer education.
Бетон қоспасы ретінде
Тартрат температура тым жоғары болғанда бетонның қатаю уақытын ұзарту үшін баяулатушы ретінде де қолданылады.
Tartrate is also used as a retarder to delay the setting time of concrete when temperature is too high.