Кіріспе

Пухит – проктоколектомия немесе толық коллектомия (ішек пен тік ішек алынып тасталған операция) жасалған науқастарда хирургиялық жолмен ішекшеден (кіші ішектің соңғы бөлімі) жасалынған жасанды тік ішектің қабынуы. Ішекше-анальдық анастомоз ойық ішек қабынуы, белгісіз ішек қабынуы, отбасылық аденоматозды полипоз, қатерлі ісік немесе сирек кездесетін басқа да ішек қабынулары бар науқастарды емдеу үшін жасалады. Пухиттің себептерінің көптеген механизмдері болуы мүмкін, соның ішінде дисбиозға байланысты туындаған қабыну немесе ішекшедегі Крон ауруы, хирургиялық себептер (хирургиялық тігістердің ашылуы және кіші таз сепсисі) немесе Clostridium difficile (C Diff) немесе цитомегаловирустың (CMV) жұқпасы. Бір уақытта қапшықтың қабынуына бірнеше фактор себеп болуы мүмкін. Операциядан кейін 1, 5 және 10 жыл өткен соң пухиттің алғашқы эпизодының кездесу жиілігі тиісінше 15%, 33% және 45% құрайды. Пухитпен ауыратын науқастар әдетте қанды диарея, дефекацияны жеделдету немесе дефекация кезінде дискомфорт сезінеді. Жиі дефекация нәтижесінде қан жоғалту және/немесе дегидратация көбінесе құлайғанына алып келеді. Пухит кезінде күшті спазмдар мен ауырсынулар болуы мүмкін. Пухитпен ауыратын науқастарда қапшықтың эндоскопиялық зерттеуі (пухитоскопия) әдетте эритематозды шырышты қабық, псевдоколониялық тамырлардың немесе басқа да құрылымдардың жоғалуын және шырышты қабықтың әлжуаздығын көрсетеді. Биопсия нәтижелерінде lamina propria-да қабыну жасушалары немесе эритроциттер табылады.

Белгілері мен симптомдары

Пухит симптомдары: нәжістің жиілеуі, дереу дәретханаға тарту сезімі, нәжіс ұстамау, түнгі уақытта нәжіс шығуы, іш ауруы, кіндік аймағының дискомфорты және буын ауруы. Симптомдардың күштілігі, эндоскопиялық немесе гистологиялық зерттеулермен анықталған қапшақ қабынуының күштілігімен әрқашан сәйкес келе бермейді. Ампициллин немесе пиперациллин, тәжірибелік ципрофлоксацин мен метронидазолға балама ретінде қарастырылуы мүмкін. Метронидазолдың күніне 20 мг/кг жоғары дозада қолданылуы, пациенттердің 85%-ында симптомдық перифериялық нейропатияға әкелуі мүмкін. Бұл, созылмалы пухитті басу үшін метронидазолды қолдануды шектейтін фактор болуы мүмкін. Тағы бір тиімді емдеу әдістерінің қатарында, антибиотиктер курсын аяқтағаннан кейін қапшақты пайдалы бактериялармен қайта толтыру мақсатында қолданылатын пробиотиктер бар. Биологиялық препараттар, мысалы, ісік некроз факторына қарсы антиденелер де пайдалы болуы мүмкін, бірақ оларды қолдану туралы деректер көбінесе жеке тәжірибелерге негіделген.

Зерттеу

Азық-түліктегі FODMAP мөлшерін азайтудың ішек қызметіне тигізетін әсері жөніндегі пилоттық зерттеуде, тоқ ішегі жоқ адамдарда ішек қабынуы (паухит) мен FODMAP диетасы арасында байланыс болуы мүмкін екендігі көрсетілді. Аликафорсен (адам ICAM-1 протеинінің өндірісі үшін жаңалықтарды жеткізетін РНК-ны бағыттайтын антисенс ингибиторы) 3-фазалық клиникалық сынауда бағаланды, бірақ бастапқы талдау бойынша негізгі екі мақсатқа қол жеткізілмеді (эндоскопиялық жақсару және ішек қозғалысы жиілігі бойынша Мейо шкаласының өзгеруі).