Белгілері мен симптомдары

Мидың соққысының белгілері жарақаттың ауырлығына байланысты, жеңілден ауырға дейін болуы мүмкін. Адамдар бас ауруы, шатасу, ұйқышылдық, бас айналу, есінен тану, жүрек тосығу, құсу, ұстамалар, координация мен қозғалыста қиындықтар, басы ауырлау, құлақта шу, айналып тұрғандай сезім сезуі мүмкін. Сонымен қатар, есте сақтау, көру, сөйлеу, есту, эмоцияларды басқару және ойлау қабілеттерінде бұзылулар болуы мүмкін. Белгілер мидың соққысының орналасқан жеріне де байланысты. Бұл шығыршықтар мидың маңдай және жақын бөліктерінің астында және көз ұясының жоғары жағында орналасқан. Осылайша, мидың маңдай және жақын бөліктерінің сүйек тіректерге жақын орналасқан ұштары соққының жиі және ауыр болатын жерлері болып табылады. Осы себепті, мидың басқа аймақтарына зақым келген кездегі синдромдарға қарағанда, мидың маңдай және жақын бөліктері зақымдалғанда назар, эмоциялық және есте сақтау проблемалары жиірек кездеседі.

Ерекшеліктері

Көбінесе ісінумен бірге болатын көкжиектер, әсіресе бас ішілік қысымның (БІҚ) артуына және мидың нәзік тіндерінің қысылуына себеп болуы мүмкін. Олар әдетте мидың ең сыртқы бөлігінде ең кең бөлігімен үшбұрыш тәрізді пішінде қалыптасады. Көкжиек пен ми ішіндегі қан кету арасындағы шекара шашыранқы, себебі екеуі де ми тінінде қан кетуді қамтиды; бірақ, егер зақымдалған тіннің үштен екісі немесе одан кемі қан болса, онда бұл көкжиек, ал қалған жағдайда – қан кету деп есептеледі.

Көптеген петехиалдық қан кетулер

Көбінесе ми қабығының астындағы сұр затқа сынған капиллярлардан түсетін көптеген ұсақ контузиялар бірнеше петехиальді геморрагиялар немесе көп ошақты геморрагиялық контузиялар деп аталады. Бұл контузиялар соққы кезінде туындайтын серпілу жарақаттарынан пайда болады және көбінесе сұр және ақ заттардың қосылған жерлерінде, ми сабағының жоғарғы бөлігінде, базальді ганглияларда, таламуста және үшінші қарыншаға жақын аймақтарда кездеседі. Жарақаттың ауыры аса зор болса, геморрагиялар әдеттегіден ірі болуы мүмкін. Егер науқас комада болса, тіпті команың анық себептері болмаса да, бұл жарақаттың жағдайы нашар болжамды білдіреді. Ми ісінуі науқас үшін қауіпті болғандықтан, ми контузиясын емдеудің мақсаты ісінудің алдын алу болып табылады. Ісінуді болдырмау үшін гипотонияның (төмен қан қысымы), гипонатриемияның (натрийдің жеткіліксіздігі) және гиперкапнияның (қандағы көмірқышқыл газының артуы) алдын алу шаралары қолданылады. Бас ішілік қысымның көтерілу қаупіне байланысты, оны төмендету үшін хирургиялық араласу қажет болуы мүмкін. Ми контузиясы бар адамдарға қарқынды күтім және қатаң бақылау қажет.