Кіріспе

Ми сабағының құрылымы

Ұзын ми (медулла облигоната) немесе жай ғана ми – ми сабағының төменгі бөлігін құрайтын ұзын, тамыр тәрізді құрылым. Ол мидың алдыңғы және ішінара төменгі жағында, шашаның (церебеллум) артында орналасқан. Бұл конус тәрізді нейрондық масса, құсудан бастап жұмқыруға дейінгі автономды (еріксіз) функцияларға жауап береді. Медулла жүрек-қан тамыр, тыныс алу, құсу және вазомотор орталықтарын қамтиды, сондықтан тыныс алу, жүрек соғуы, қан қысымы және ұйқы-ояну циклы сияқты автономды функцияларды реттейді. Алдыңғы омыртқа артериясы: Бұл медулла облигонатаның бүкіл орталық бөлігін қамтамасыз етеді. Артқы төменгі мишақ артериясы: Бұл омыртқа артериясының маңызды тармағы, медулланың артқы-латеральді бөлігін қамтамасыз етеді, онда негізгі сезім жолдары орналасқан және синапс жасалады. Сондай-ақ, мишақтың (церебеллум) бір бөлігін қамтамасыз етеді. Омыртқа артериясының тікелей тармақтары: Омыртқа артериясы алдыңғы омыртқа және артқы төменгі мишақ артериялары арасындағы аймақты қамтамасыз етеді, оның ішінде жалғыз ядро және басқа да сезім ядролары мен талшықтары бар. Артқы омыртқа артериясы: Бұл жабық медулланың арқалық бағанын қамтамасыз етеді, онда грацилис бағаны (fasciculus gracilis), грацилис ядросы (gracile nucleus), кунеат бағаны (fasciculus cuneatus) және кунеат ядросы (cuneate nucleus) орналасқан.

Клиникалық маңызы

Қан тамырларының бітелуі (мысалы, инсульт) пирамидалық жолды, медиалдық лемниск пен тіл асты ядросын зақымдайды. Бұл медиалдық медуллярлы синдром деп аталатын синдромға әкеледі. Латеральды медуллярлы синдром артқы төменгі мишаша артериясының немесе омыртқа артерияларының бітелуінен туындауы мүмкін. Прогрессивті бульбарлық паралич (ПБП) – бульбарлық бұлшықеттерін қамтамасыз ететін нервтерге шабуыл жасайтын ауру. Балалар прогрессивті бульбарлық параличі – балалардағы бульбарлық параличтің прогрессивті түрі.

Басқа жануарлар

Лампреялар мен мияу балықтардың екеуінде де толыққанды дамыған сопақ миы бар. Олар ертедегі агнатанға өте ұқсас болғандықтан, бұл сопақ мидың шамамен 505 миллион жыл бұрын осы ертедегі балықтарда пайда болғаны болжанады. Сопақ мидың бастапқы рептилиялық мидың құрамындағы бөлігі екендігі қазіргі крокодилдер, аллигаторлар және мониторлардың үлкен мөлшерімен расталады.