Кіріспе

Сисиг – филиппин тағамы, шошқаның жауыры мен құлақтарынан (маскара), шошқаның қабырғасынан және тауық бауырынан жасалады. Әдетте, оған каламанси, пияз және перец қосылады. Бұл тағам Лусон аралындағы Пампанга аймағынан шыққан. Сисиг – Капампанган асүйінің негізгі тағамы. Анхелес, Пампанга қалалық әкімдігі 2017 жылғы №405 қаулысымен ысық сисиг баби ("шошқа сисигі") Анхелес қаласының материалдық мұрасы деп жарияланды.

Шығу тегі

Сисиг сөзінің ең ерте белгілі жазбасы 1732 жылға дейін жетеді, және оны августиндік монах Диего Бергано испан тіліндегі Капампанган тілінің сөздігінде және Капампанган тіліндегі испан тілінің сөздігінде тіркеген. Бергано сисигті "жасыл папайя немесе жасыл гуава қосылған, тұз, бұрыш, сарымсақ және сірке суымен берілетін салат" деп анықтайды. Манисиг манга термині, бүгінге дейін қолданылып келеді, сірке суына малынған жасыл манго жеуді білдіреді. Бұл термин сондай-ақ лимон шырыны немесе сірке суы сияқты қышқыл сұйықтықта маринадталған, содан кейін тұз, бұрыш және басқа дәмдеуіштермен дәмделген балықты және етті, әсіресе шошқа етін дайындау әдісін де білдіретін болды. Тағамда шошқаның басын пайдалану, көбінесе Анхелес қаласындағы Кларк әуе базасының комиссариаттарынан қалған етті пайдаланумен байланысты. Шошқа бастары арзанға (немесе тегін) сатылып алынған, өйткені олар Американың Лусон және Висай аралдарын басып алу кезінде ондағы АҚШ Әуе күштерінің қызметкерлері үшін тамақ дайындауда қолданылмаған. Алин Лусинг шошқаның құлағын грильдеп, үлкен сұранысты қанағаттандыру үшін бетін қосып, танымал болды, бұл рецептті ол Кроссингтегі көрші дүкеннің иесі Рикардо "Бапанг Кадок" Диниодан үйренді. Сисигтің эволюциясы Анхелес қаласындағы Сугай мейрамханасының Бенедикт Паминтуанның тамақ беру ыдысы ретінде ыстық табақты (sizzling plate) пайдалану туралы ойлағанда одан әрі дамыды, соның арқасында шошқа майы суынып, қызмет еткенде майға айналмауы керек болды. Сисигтің әлі де көптеген түрлері бар, рецепттері қаладан қалаға, кейде отбасыдан отбасыға Капампанган провинциясында әртүрлі болады.

Сисиг патшайымы

Анжелес қаласының тұрғыны Люция Кунанан, сондай-ақ "Алинг Люсинг" деп танылған, шошқаның құлағын қыздырып, жақтарын да пайдаланып, сизигтің жаңа нұсқасын жасағандығымен ерекшеленеді. Филиппиннің Туризм министрлігі оның "Алинг Лусинг" мейрамханасы 1974 жылы Анжелес қаласын "Филиппиннің сизиг астанасы" деп жариялағанын мойындады. Кунананның авторлық сизигі 1974 жылдың ортасында дамыды, ол қыздырылған табада ұсынылған, қыздырылған шошқа құлақтары мен жақтарынан жасалған, сірке су, каламанси шырыны, ұсақталған пияз және тауық бауыры қосылған қоспаны ұсынды. Бүгінде оның түрлеріне сизиг ала пиццайло, шошқа етінің әртүрлі бөліктері, жасыл мидия немесе тахонг, теңіз өнімдерінің қоспасы, страус сизигі, крокодил сизигі, ащы питон, бақа сизигі және токват бабой сияқты тағамдар кіреді. Шошқаның басы алдымен қайнатылып, түктері алынып, жұмсатылады. Содан кейін оның бөліктері кесіліп, грильде немесе қуырылады. Соңында, ірі ұсақталған пияз қосылып, ыстық табаққа салынады. Сизигтің басқа да түрлеріне шошқа немесе тауық бауыры, сондай-ақ жұмыртқа, сиыр миы, чихарон (шошқаның қыршасы) және майонез қосылуы мүмкін; бірақ бұл қосымшалар қазір кең таралған болса да, Пампанганың дәстүрлі аспаздары оларды түпнұсқа сизигтің мәнінен алшақтату деп санайды.

Фестиваль

Жыл сайын желтоқсан айында Анжелес қаласында "Сисиг фестивалі" (Садсаран Кнг Анжелес) өтіледі. Ол 2003 жылы басталды және қала әкімі Кармело Лазатин 2004 жылдың желтоқсанында қаланың аспаздық шеберлігін насихаттау үшін оны жыл сайынғы фестивальге айналдырды. Фестивальде сондай-ақ аспаздық шефтер арасында тағамдар, әсіресе сисиг дайындауға арналған байқаулар ұйымдастырылады. 2006 жылы "Конго Грилл" рестораны жеңімпаз атанды. 2008 жылы Алин Лусингтің қазасына байланысты фестиваль уақытша тоқтатылды. 2014 жылы "Ayala Malls" сауда орталығының "Marquee Mall" фестивальді өзінің жыл сайынғы "Big Bite! Northern Food Festival" фестивалінің аясында өткізді, ол әдетте қазан немесе қараша айларында ұйымдастырылады. 2017 жылдың 29 сәуірінде Анжелес қаласының туризм басқармасы фестиваль ұйымдастырды. Фестивальдің қайта жаңғыртуы Филиппин туризм министрлігінің "Филиппиннің дәмдері" науқанымен үйлесімді болды. Қазір "Sisig Fiesta" деп аталатын мереке Анжелес қаласындағы Вальдес көшесінде ("Кроссинг" деп те аталады, себебі бұл бұрынғы теміржол жолы болған) өтіледі, осы жерде Алин Лусинг осы тағамды жаңартқан. Жаңадан қайта жаңғырған "Sisig Fiesta" бір күндік шара болды, онда сисиг үлгісінен жасалған банкет, сисиг және барбекю стендтері, танымал шефтердің тамақ дайындау демонстрациялары, сонымен қатар конкурстар арқылы Анжелес аспаздарының шеберлігі көрсетілді.