Көне патшалықтарға төленген мемлекеттік жәрдемақылар және британ монархының табысы
Privy Purse in India
Үндістандағы тәуелсіздіктен кейін патшалық отбасыларына төленген қаражат – «privy purse». 1971-де жойылды, бірақ кейбір төлемдер өмір бойы сақталды. Тарихы мен мәліметтері.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бұрынғы княздік мемлекеттердің билеуші отбасыларына мемлекеттік төлемдер, сондай-ақ Ұлыбритания монархының жеке табысы.
Government payments to the ruling families of former Princely States. the British Sovereign’s personal income
Үндістанда "жеке қоржын" – Үндістан 1947 жылы тәуелсіздік алғаннан кейін, ең алдымен Үндістанмен бірігу туралы келісімдердің бір бөлігі ретінде бұрынғы княздік мемлекеттердің билеуші отбасыларына төленген төлем, ал кейіннен 1949 жылы олардың мемлекеттерін Үндістанға қосу арқылы билеу құқықтары жойылды. Бұл төлемдер 1971 жылы 26-шы түзетуге дейін патшалық отбасыларға төленіп келді, ол орталық үкіметтен алатын барлық артықшылықтар мен жәрдемақыларды жойды. Бұл түзету екі жылдық сот дауынан кейін күшіне енді. Жеке жағдайларда, 1947 жылға дейін билік құрған тұлғаларға "жеке қоржын" өмір бойына төленіп тұрды. Мысалы, Ұлы Махарани Сету Лакшми Баидің жәрдемақысы ұзақ сот процесінен кейін қайта жаңартылып, ол 1985 жылы қайтыс болғанға дейін төленіп тұрды.
In India, a privy purse was a payment made to the ruling families of erstwhile princely states as part of their agreements to first integrate with India in 1947 after the independence of India, and later to merge their states in 1949, thereby ending their ruling rights. The privy purses continued to be paid to the royal families until the 26th Amendment in 1971, by which all their privileges and allowances from the central government ceased to exist, which was implemented after a two year legal battle. In some individual cases, privy purses were continued for life for individuals who had held ruling powers before 1947; for instance, HH Maharani Sethu Lakshmi Bayi's allowance was reinstated after a prolonged legal battle, and lasted until she died in 1985.
Тарих
Британдық тәж Британдық Үндістанды бөліп, Үндістан мен Пәкістанның жаңа доминиондарына тәуелсіздік берген кезде, субконтиненттің үштен бірінен астамын князьдік мемлекеттер құрады, олардың билеушілерінің Үнді империясы ішіндегі мәртебесі мен орны әртүрлі болды. 1947 жылы Үндістанда 560-тан астам мұндай князьдік мемлекет болды, оларға британдық тәж үстемдік құқығын иеленді, бірақ егемендік берілмеді. 1947 жылы 555 князьдік мемлекет тәуелсіздік алғанға дейінгі Үндістанның 48% аумағын алып, оның халқының 28% құрады. Олармен қарым-қатынас тікелей емес билеуді орнатуға бағытталған қосалқы одақтар мен басқа да шарттармен анықталды. Шамамен 120 ірі мемлекеттің (Пәкістан да бар) дәрежесін анықтау үшін қарулы салюттардың протоколдық жүйесі қолданылды, бірақ көпшілігі шағын «салютсыз мемлекеттер» болды. 1947 жылғы Үндістанның тәуелсіздік туралы заңына сәйкес, тәж өзінің үстемдігінен бас тарды, мемлекеттердің билеушілеріне Үндістанға немесе Пәкістанға қосылуды немесе толық тәуелсіздікті таңдау еркі берді. Көптеген князьдік мемлекеттер Үндістан үкіметіне осылайша тәуелді болғандықтан, қосылудан басқа амалдары болмады. Тәуелсіздік алғанға дейін князьдік мемлекеттердің көпшілігі Үндістанға қосылу туралы құжатқа қол қойды, ал тек біреуі Пәкістанға. Британдықтар Үндістаннан кеткеннен кейін тек бірнеше мемлекет толық тәуелсіздікке ұмтылды. Валлабхай Пател мен В. П. Менонның дипломатиялық күш-жігерінің арқасында Траванкор, Бхопал және Жодхпур 1947 жылдың 15 тамызына дейін қосылу туралы құжаттарға қол қойды. Тәуелсіздік алғаннан кейін де үш мемлекет – Джамму және Кашмир, Джунагад және Хайдарабад – тартысқа түсті, олар кейіннен біріктірілді. Қосылу туралы құжаттар князьдік мемлекеттердің қорғаныс, байланыс және сыртқы істер салаларын Үндістанға беруін талап етті. Бұл мемлекеттерде демократиялық институттар енгізілді және 1949 жылы ғана жаңа штаттар құру үшін Үндістанмен толық біріктірілді. Осылайша Траванкор мен Кочин Үндістанға қосылып, Тиру-Кочи штатын құрды. 1947 жылы патшалық отбасыларына жеке қор ретінде үлкен қаражат сақтауға рұқсат берілсе де, 1949 жылы штаттар мен олардың кірістері Үндістан үкіметіне толығымен тиесілі болғандықтан, Үндістан үкіметі билеушілер мен олардың отбасыларына жеке қоржын төледі. Бұл қоржын төлеуі мемлекеттің кірісі, Британдық Радж кезіндегі мәртебесі (салют мемлекеті болған-болмағаны), әулеттің ежелгілігі сияқты факторларға байланысты болды. Капурталадан келген Дьюан Джармани Дасс былай деді:
When the British Crown partitioned British India and granted independence to the new Dominions of India and Pakistan, more than a third of the subcontinent was still covered by princely states, with rulers whose position and status within the Indian Empire had varied. In 1947, there were more than 560 such princely states in India, over which the British Crown had suzerainty, but not sovereignty. In 1947, princely states, numbering 555, covered 48% area of pre independent India and constituted 28% of its population. Relations with them were determined by subsidiary alliances and other treaties, establishing indirect rule. A protocollary system of gun salutes also determined the ranking of about 120 major states (Pakistan included), most, however, were minor/petty 'non salute states'. By the Indian Independence Act 1947, the Crown abandoned its suzerainty, leaving the rulers of the states free to choose to accede either to India or to Pakistan or to remain fully independent. Most had been so dependent on the Government of India that they had little choice but accession. By the eve of independence, most of the princely states had signed instruments of accession to India, and only one to Pakistan. Only a few states held out for complete independence after the British left India. Due to the diplomacy of Vallabhbhai Patel and V. P. Menon, Travancore, Bhopal and Jodhpur signed the instruments of accession before 15 August 1947. Even after independence three states vacillated, namely Jammu and Kashmir, Junagadh and Hyderabad, which were integrated later. The instruments of accession needed the states to only cede defence, communications and foreign relations to India. Democratic institutions were introduced in these states, and it was only in 1949 that they were fully merged with India to form new states. Thus, Travancore, and Cochin merged into India and formed the new state of Thiru Kochi. Although the royal families had been allowed to retain large sums of money as their privy purse in 1947; in 1949, with the states and its revenues being entirely taken over by the Government of India, it was the Indian Government that provided the rulers and their families with privy purses that were determined by several factors such as the state's revenue, whether the state had been ranked as a salute state under the British Raj or not, antiquity of the dynasty, and so on. Dewan Jarmani Dass of Kapurthala says:
1949 жылдан бастап Үндістан Конституциясының 291-бабында белгіленгендей, жеке қоржын – бұл бұрынғы князьдік билеушілер мен олардың мұрагерлеріне кепілдік берілген салықтан босатылған белгілі бір сома. Бұл сома бұрынғы билеуші отбасылардың барлық шығындарын, соның ішінде діни және басқа да рәсімдерге жұмсалған шығындарды қамтуға тиіс болды және Үндістанның біріктірілген қорынан төленді. Тәуелсіздік алғаннан кейін Үндістан стерлинг аймағының мүшелігін сақтап, үнді рупиясы британ фунт стерлингіне байланысты болғандықтан, жеке қоржын төлеуі үкіметтік қаражаттың маңызды бөлігін құрады.
As defined from 1949 under Article 291 of the Indian Constitution, a privy purse would be a fixed, tax free sum guaranteed to the former princely rulers and their successors. The sum was intended to cover all expenses of the former ruling families, including those incurred for religious and other ceremonies, and would be charged on the Consolidated Fund of India. With India remaining a member of the sterling area post independence, and with the Indian rupee remaining pegged to the British pound sterling, the privy purse payments constituted a significant outlay of government funds.
Алушылар мен сомалар
Жеке қалталар бірнеше факторларға байланысты белгіленді. Бұрынғы княздық мемлекеттердің кіші феодалдары княздық үкіметтер оларға беріп келген аз төлемдерді ғана алды. 565 княздық мемлекет үшін жеке қалталар жылына 5000-нан миллионға дейін ауысады. Шамамен 102 жеке қалта 100 000-нан астам болды, ал барлық 11 мемлекеттен басқалары үшін жоғарғы шегі 200 000-ға дейін жетті. Үндістандағы ең маңызды он бір княздық мемлекет ғана 1 000 000 және одан жоғары (8,898 унция алтынға баламалы) жеке қалтамен қамтамасыз етілді: Хайдарабад, Майсур, Траванкор, Барода, Джайпур, Патиала, Наванагар, Бхавнагар мемлекеті, Рева ауданы, Бхопал және Кольхапур. Кейбір сомалар уақытша кепілдендірілсе де, 1960 жылдардағы дефляциялық дағдарыс салдарынан олар жақын арада төмендетілуі мүмкін еді. Осылайша, бастапқыда 4,285,714 жеке қалта алған Хайдарабадқа бірнеше жылдан кейін 2,000,000 қалта кепілдендірілді. Рампур патшалық үйі сияқты басқа княздық мемлекеттердің тақ мұрагерлері де жеке қалта алды. Үндістан Үкіметі де, әдетте, әрбір ұрпақ алмасу кезінде төлемдерді азайтатын болды.
The privy purses were determined by several factors. Minor feudatories of the erstwhile princely states received whatever little allowances the princely governments had been providing them. For the 565 princely states, privy purses ranged from 5,000 per annum to amounts in millions. About 102 privy purses were of more than a 100,000 with an upper ceiling of 200,000 for all except 11 states. Only eleven of the most important princely states in India were provided with privy purses of 1,000,000 and above (worth 8,898 oz of gold): Hyderabad, Mysore, Travancore, Baroda, Jaipur, Patiala, Nawanagar, Bhavnagar State, Rewa district, Bhopal and Kolhapur. While certain amounts were guaranteed for the time being, it was liable to be reduced soon after due to deflation crisis in 1960s. Thus, Hyderabad, which received initially a privy purse of 4,285,714, was, a few years later, guaranteed 2,000,000 purse. Other titular rulers of princely states, such as those of the Royal House of Rampur, among others, received a privy purse as well. The Government of India also, generally, reduced the allowances with every succession in the family.
Жою
Жеке қоржындарды жою және атақтарды ресми тану туралы ұсыныс алғаш рет 1970 жылы Парламентке енгізіліп, Лок Сабхада қабылданды, бірақ Раджа Сабхада қажетті үштен екі көпшілік дауысқа жетпей, 149 дауыспен қолдап, 75 қарсы дауыс берді. 1970 жылдың 6 қыркүйегінде Үндістан Президенті бұрынғы Үндістан мемлекеттерінің билеушілерінің әрқайсысына қатысты лаконикалық жарлық шығарды. Конституцияның 366(22) бабында берілген өкілеттіктерді пайдалана отырып, Президент жарлығы күшіне енген күннен бастап барлық билеушілердің билеуші ретінде танылуын тоқтатуға бұйырды. Бұл билеушілерге төленетін жеке қоржындардың дереу тоқтатылуына және олардың жеке басының артықшылықтарының жойылуына әкелді. Кейбір билеушілер конституцияның 32-бабына сәйкес жазбаша шағымдармен арыз жазып, бұл жарлықтардың заңдылығына күмән тудырды. Жоғарғы Сот билеушілердің пайдасына шешім шығарды. 1971 жылы бұл мәселе Парламентке қайтадан ұсынылып, 1971 жылы Үндістан Конституциясына 26-шы түзету ретінде қабылданды.
A motion to abolish the privy purses, and the official recognition of the titles, was originally brought before the Parliament in 1970 and passed in the Lok Sabha, but failed by one vote to reach the required two thirds majority in the Rajya Sabha, with 149 voting for and 75 against. On 6 September 1970, the President of India passed an laconic order in respect of each of the rulers of former Indian states. In exercise of the power vested in him under Article 366(22) of the constitution, the President directed that with effect from the date of his order, all rulers ceased to be recognised as rulers. That resulted in the immediate termination of the privy purses received by the rulers, and the discontinuance of their personal privileges. Writ petitions under Article 32 of the constitution were filed by some of the rulers as test cases to question the orders. The Supreme Court ruled in favour of the rulers. It was again proposed before Parliament in 1971, and was successfully passed as the 26th Amendment to the Constitution of India in 1971.
Салдары
Жеке қордың жойылуы бұрынғы билеушілердің барлық жеңілдіктерін және ерекше мәртебесін толығымен жойды. Көптеген бұрынғы әулет өкілдері жеке қорларды таратуға наразылық білдіруге тырысты, негізінен 1971 жылғы Лок Сабха сайлауында мандаттар үшін күресті. Олардың қатарында Патаудидің соңғы және бұрынғы Навабы Мансур Әли Хан Патауди болды, ол Гургаон округінен сайлауға түсті. Мансур «Вишал Харьяна» партиясынан үміткер ретінде қатысты, бірақ екі үміткердің бақ сынасқан сайлауында дауыстардың бар болғаны 5% ғана жинады. Алайда Виджая Раже Синдия және оның ұлы Мадхав Рао Синдия 1971 жылғы Лок Сабха сайлауында жеңіс однына жетті.
The end of privy purse finally ended all the entitlements and special status of former rulers. Many of the former royalty tried to protest against the abolition of the privy purses, primarily through campaigns to contest seats in the Lok Sabha elections of 1971. This included Mansoor Ali Khan Pataudi, the last and former Nawab of Pataudi, who contested from Gurgaon. Mansoor contested as a candidate for the Vishal Haryana Party, but received barely 5% of the vote in a two way contest. Vijaya Raje Scindia and her son, Madhav Rao Scindia, however, won in the 1971 Lok Sabha polls.