Кіріспе

Солтүстік Каролина штатындағы өзен, АҚШ. Грин өзені – Ашвиллдің оңтүстігіндегі Солтүстік Каролина тауларынан ағатын, су тоғаннан босатылатын өзен. Гриннің көптеген салалары бар, бірақ оның суының көп бөлігі Үлкен Аштық Ағынымен (Big Hungry Creek) қосылғаннан кейін құйылады. Грин өзені – Broad өзенінің саласы. Өзенге бөгеттер салынған, нәтижесінде Солтүстік Каролина штатының Тюкседо қаласында Саммит көлі және Милл-Спринг қаласының жанында Адгер көлі құрылған. Грин өзені терең жасыл түсі үшін осылай аталған, бірақ күшті жаңбырдан кейін қоңыр түске енеді.

Бейнелеу

Грин өзені Солтүстік Каролина штатының Блю-Ридж тауларында басталып, Блю-Ридж жартасы арқылы Пьемонт жазығына құяды. Өзен алабы көбінесе шөгінділерден тұрмайды, оның орнына метаморфтық тау жыныстарынан құралған. Ылғалды субтропиктік климат орташа температураны және салыстырмалы түрде жұмсақ қысты қамтамасыз етеді. Грин өзені маңындағы аймандарда жылдық жауын-шашын мөлшері әдетте 100-ден 140 сантиметрге дейін жетеді.

Ақсу спорт түрлері

Грин-Ривер ақсу спортының әртүрлі түрлерімен, соның ішінде ақсу каякингісі, каноэ және түтікпен суға түсуімен танымал. Су ағыны бөгет арқылы реттелетіндіктен, өзенде жылына шамамен 300 күн бойы ақсу спортын қолдауға жеткілікті су бар. Бұл Грин-Риверді ақсу спортына құмар адамдар үшін, тіпті Chattooga және Nantahala сияқты басқа танымал өзендерде ақсу каякингісі немесе каноэ үшін жеткілікті су ағыны болмаған кезде де қолдануға мүмкіндік береді. Грин-Ривердің үш негізгі бөлігі бар: Жоғарғы Грин, "Нарроуз" бөлімі және Төменгі Грин. Бұл су участаларының барлығы тығыз байланысты болғанымен, әрқайсысының өзіндік ерекше жер бедері мен қасиеттері бар, сондай-ақ әр бөлімге әртүрлі қайықтарға тартылған адамдар жиналады.

Жоғарғы жасыл

Жасыл өзеннің бұл бөлігін каякшылар, ақсу каноэлерімен және басқа да жеке қайықтармен жүретін адамдар жиі пайдаланады. Оның ұзындығы шамамен 3,7 миль, ал орташа еңістігі бір мильге 49 фут. Жасыл өзеннің бұл жоғарғы бөлігі су ағынын реттейтін Тюкседо гидроэлектростанциясынан төмен басталып, "Нароуз" бөлімінің басында аяқталады. "Нароуз" бөліміне тікелей жоғары орналасқандықтан, Жоғарғы Жасыл өзенін ақсу спортына жататын қайық жүргізушілер жиі "Нароузға" кіру үшін қолданады. Бар болғаны екі маңызды тасқын (III санат) болғандықтан, көптеген ақсу спортына жататын қайық жүргізушілер бұл бөлікті орташа қиындық деңгейлі деп санайды. Жасыл өзеннің бұл бөлігі тар және нағыз өзенге емес, арыққа ұқсайды. Бұл судың гидрологиялық ерекшеліктері мен судың табиғаты оны плейбоутингке – ақсу каякинг стиліне қолайлы орынға айналдырады.

Тар жолдар

Жасыл өзеннің "Тарлық" бөлімі көлдер арасындағы тік құламалы ағыстың көптеген қасиеттерін иеленеді және оңтүстік-шығыстағы көптеген кең, баяу ағатын өзендерден ерекшеленеді. Джон Пилсон Тарлықты "тасқа толы" және "көлді құлау сипатымен" сипаттайды. Өзеннің бұл бөлігі өте қиын ағыс сулы учаске болып саналады, себебі онда тоғыз IV сыныпты және сегіз V сыныпты рапидтер бар (бұл ең қиын еске түсірілетін рапидтер). Тарлықтың алғашқы ресми түсуі 1988 жылы жасалды және ол бүгінгі күнге дейін жиі пайдаланылады. Дегенмен, Тарлыққа көбінесе қайық жүргізу техникасын жақсы білетін тәжірибелі ағыс сулы қайықшылар ғана барады. Мұнда көптеген ағыс су әуесқойлары жарақат алды, ал Жасыл өзенде V сыныпты үш білікті қайықшы қаза тапты. Бұл бөлімдегі ең үлкен және ең танымал V сыныпты үш рапид "Үш Үлкен" деп аталады. Олар: "Солға бұрыл да өл" (5.1 сынып), "Горилла" (5.2 сынып) және "Күн сәулесі" (5.2 сынып). "Күн сәулесі" рапидінде болған оқиға бір ағыс су каякерін параличке ұшыратты. Бұл техникалық су учаскесі әр жыл сайын қарашаның бірінші сенбісінде өткізілетін Жасыл өзен жарысына (Green River Race) үй иесі. Жарысқа әдетте түрлі қайық сыныптары қатысады және уақыт бойынша сынақтан өтетін бөлім, сондай-ақ жеке-жеке жарыс бөлімі бар. Көптеген қайықшылар Жасыл өзен Тарлық жарысын оңтүстік-шығыстағы ағыс су жарыстарының ең жоғары деңгейі деп санайды. Тарлықтың ерекшелігі – оның бір мильге шамамен 100 футтан астам төмен қарайғы градиенті. Өзеннің бүкіл бөлігі шамамен 5 шақырымға созылады.

Төменгі жасыл

Бұл ағынды каякпен жүрушілер де, шеңгелмен сырғанатындар да жиі пайдаланады. Көптеген жергілікті компаниялар шеңгелмен суға түсуді Жасыл өзенде "қауіпсіз" ақсу туризмінің бір түрі ретінде насихатайды. Ағынның барлық бөлігі II санатты су аймағы болып есептеледі, бұл ақсу спортымен жаңа танысқандар үшін өте қолайлы. Жасыл өзеннің бұл бөлігі өзеннің басқа бөліктерімен салыстырғанда тым жайлы және шамамен алты мильге созылады.