Кіріспе

17 ғасырдағы үнді жазушысы және ақыны Уннайи Уориер 17/18 ғасырларда Үндістанның Тируваннатпурам қаласында өмір сүрген ақын, жазушы, ғалым және драматург. Ол ең басты туындысы – «Налачаритхам» аттакатасымен танымал және Кераланың классикалық би-драма түрі – Катхакали өнеріне маңызды үлес қосканы белгілі.

Өмірбаян

Ұнай Уориердің нақты аты, туған күні мен орны, отбасылық аясы және әдеби еңбектері туралы мәліметтер тым аз. Ғалымдардың пікірінше, оның тегі «Акатоотту Вариер» болған және ол Иринджалаккуда Кудальманикьям ғибадатханасында гүл шоғын жасаушы (Вариерлердің (Варияр) дәстүрлі кәсібі) болған. Оның өмірі мен заманына жарық түсетін жалғыз нақты дерек – оның «Налачаритхам аттакатаның» екінші күні 1749 жылы Тхируванантапурамдағы (Тривандрум) Шри Падманабхасвами ғибадатханасының мерекесінде қойылған. Бұл Налачаритхам Уориердің 18 ғасырдың бірінші жартысында немесе одан бұрын жазылғанын көрсетеді. Рамапуратху Вариердің Ұнайы Вариярдың шәкірті болғаны туралы болжамдар бар. Айманам Кришна Каимал өзінің танымал «Аттаккатта Сахитиям» еңбегінде айтқандай, Ұнайы Уориердің 1674 және 1754 жылдар аралығында өмір сүргені мүмкін деп есептеуге болады. Каимал сондай-ақ Ұнайының нақты аты «Раман» болғанын айтады, ол оның тағы бір шығармасы – «Гириджакальянам аттакатаның» соңғы шумағынан шығарылған, онда автордың аты «Раман» деп көрсетілген.

Налахаритам

Ұнай Вариердің ең танымал шығармасы – «Налахаритам Аттаккатха». Бұл шығарма төрт бөлікке/күнге бөлінген, әр бөлігі жеке қойылым ретінде көрсетуге арналған. «Налахаритам» Катхакали әдебиетінің деңгейін көтерді және Катхакалиді толыққанды өнер түріне айналдырудағы жаңашылдығымен, пионерлік жұмысымен кеңінен танылды. «Налахаритам» Катхакали әнінің негізі – «Махабхарата» (Араньяпарвамның 52-79 тараулары). Бұл – дана Брихадасванның Пандава ханзадасы Юдхиштхираға, Пандавалардың жер аударылған кезінде бастан өткерген қиындықтары туралы айтқан әңгімелерінің бірі. Оқиға ең адал Нишад патшасы Нала, оның әйелі Дамаянти және олардың ізгілігі мен құлшынысына қарамастан, бастан кешкен сынақтар мен қиындықтар, сондай-ақ олардың соңында олардың ақталуы мен бұрынғы даңқын қайтаруы туралы. Көптеген деректер бойынша «Налахаритам» өзінің кемел сюжеті, шеберлікпен орындалуы және тұрақты эстетикасы арқасында толыққанды аттаккатха болып есептеледі.

Басқа жұмыстар

Налахаритамнан басқа, Варьерге тағы екі шығарма жатқызылады. Рамапанчашати – Кудалманикям ғибадатханасының Шри Рамамуртисін мадақтаған, санскрит тілінде 500 шлокадан тұратын поэма, ал Гирижакалиянам – Махабхарата негізінде жазылған үш бөлімнен тұратын мақала.

Ықпал

Үңнай Уарьердің Катхакалиге тигізген маңызды әсері – бұл Бхава абхинаядан гөрі Расаның (эстетиканың) маңыздылығының артуымен байланысты. Уарьер "Налахаритам" шығармасы арқылы Катхакали өнерінің драмалық құндылығын арттырғаны үшін кеңінен танылған.