Кіріспе

Centralverein deutscher Staatsbürger jüdischen Glaubens (одан әрі: Zentral Verein, Central Verein, CV, C. V., C. V.) (Неміс еврей дініндегі неміс азаматтарының орталық бірлестігі) 1893 жылдың 26 наурызында Берлинде неміс еврей зиялылары Германия империясындағы антисемитизмнің күшеюіне қарсы тұру ниетімен құрылды. Құрылғаннан кейін көп ұзамай 1420 мүшесі болды, ал 1926 жылы шамамен 60 000 мүшесі болды.

Тарих

Ол 1893 жылғы 26 наурызда Берлинде еврей зиялыларымен құрылды. CV-нің мақсаты – еврей дінін ұстанатын неміс азаматтарын біріктіру, еврейлердің азаматтық құқықтары үшін күресу және антисемитизмнің күшеюіне қарсы тұру болды. Неміс ұлтына адалдық CV-нің бағдарламасының маңызды бөлігі болды – мүшелері өздерін діні бойынша ерекшеленетін, бірақ ең алдымен неміс азаматтары деп есептеді. Сондықтан, CV сионизмді қабылдамады. 1922 жылдан бастап CV апталық «C. V. Zeitung» (CV газеті) газетін шығарып, антисемиттік қауіп-қатерге қарсы күресін жалғастырды. Жарияланымдар арқылы және Германия президенті Пол фон Гинденбург пен экономикалық лидерлермен әңгімелесу арқылы CV қауіп-қатерге назар аударуға тырысты. 1926 жылы шамамен 60 000 мүшесі болды. 1928 жылы Альфред Винердің жан-жақты қолдауымен «Бюро Вильгельмштрассе» (Вильгельмштрассе кеңсесі) құрылды. Ол нацистік қызметін 1933 жылға дейін, Гитлер билікке келгенге дейін құжаттап, нацистерге қарсы материалдар жариялады. Нацистік кезеңде CV бірнеше рет атауын өзгертуге мәжбүр болды. 1936 жылдан бастап «Jüdischer Central Verein» (Еврейлердің орталық бірлестігі) деп аталды. 1938 жылғы «Кристаллнахттан» (Сынған шыны түні немесе қарашадағы қырғын) кейін CV газетін шығаруды тоқтатуға мәжбүр болды, ал біршама уақыттан кейін бірлестікке тыйым салынды.