Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Польшадағы неоклассикалық сәулет Станислав Август Пониатовскийдің билігі кезінде Варшавада орталықтандырылды, ал бір ғана астана қаласының қазіргі заманғы тұжырымы орталықсыздандырылған Польша-Литва одағында толыққанды қолданылмайтын болды. Классицизм 18 ғасырда француздықтардың поляк ортасына енуі нәтижесінде Польшаға келді. Польшада жұмыс істеген ең белгілі сәулетшілер мен суретшілер: Доминик Мерлини, Ян Христиан Камсетцер, Шимон Богомил Цуг, Станислав Завадский, Ефрайм Шрегер, Антонио Корацци, Якуб Кубицкий, Хилари Шпиловский, Кристиан Пётр Айгнер, Вавржинец Гуцевич, Бонифаций Витковский және даттық Бертель Торвальдсен. Алғашқы кезең – Станислав стилі деп аталады, одан кейін толыққанды тыйым салынды және Конгресс патшалығының классицизмі деп белгіленген кезең келді. Палладиандық үлгілерді француз классицизмінің радикалды әсерін ұстанған Шимон Богомил Цуг тәуелсіз түрде түсіндірді. Палладиандық әсермен Пётр Айгнер де Варшавадағы Святой Анна шіркеуінің (1786–1788) және Святой Александр шіркеуінің (1818–1826) фасадын салған сәулетші болды. Палладиандық идеялар бағаналы портигі бар сарайдың кең таралған түрінде іске асырылды. Станислав кезеңінің ең танымал ғимараттарына: Доминик Мерлини мен Ян Кристиан Камсетцердің қайта салған Варшавадағы Корольдік сарайы, Судағы сарай, Кроликарня және Яблоннадағы сарай жатады. Камсетцер Корольдік ванналар паркіндегі амфитеатрды, Рачински мен Тышкевичтердің Варшавадағы сарайларын, сондай-ақ Искиерникидегі сарайды тұрғызды. Шимон Богомил Цугтың ең көрнекті туындыларының бірі – Натолиндегі сарай, сондай-ақ Киелі Үштік шіркеуі мен бақтар: Солец, Повузки, Мокотув және Ниборов маңындағы Аркадия. Конгресс патшалығы кезеңінен Коньепольский сарайы, Варшавадағы Святой Александр шіркеуі, Пулавыдағы Сибилла ғибадатханасы, Ланкут сарайын қайта жаңарту бар. Конгресс патшалығының басшысы Антонио Корацци болды. Корацци Варшавадағы Банк алаңының кешенін, Кірістер және қазынашылық министрлігінің сарайын, Сташиц сарайының ғимаратын, Мостовский сарайын жобалады және Ұлы театрды құрыстырды. Белведере мен Павловицеді Якуб Кубицкий, ал Любостронь сарайы мен Добрыца сарайын Станислав Завадский салған. Лович, Плоцк, Блоне, Конин және Александрув-Лодзь қалаларындағы маңызды қалалық үйлердің құрылысы 19 ғасырдың бірінші жартысына жатады.
Neoclassical architecture in Poland was centered on Warsaw under the reign of Stanisław August Poniatowski, while the modern concept of a single capital city was to some extent inapplicable in the decentralized Polish–Lithuanian Commonwealth. Classicism came to Poland in the 18th century as the result of French infiltrations into the Polish millieu. The best known architects and artists who worked in Poland were Dominik Merlini, Jan Chrystian Kamsetzer, Szymon Bogumił Zug, Stanisław Zawadzki, Efraim Szreger, Antonio Corazzi, Jakub Kubicki, Hilary Szpilowski, Christian Piotr Aigner, Wawrzyniec Gucewicz, Bonifacy Witkowski and Danish Bertel Thorvaldsen. The first stage, called the Stanislavian style, followed by an almost complete inhibition and a period known as the Congress Kingdom classicism. The palladian patterns were independently interpreted by Szymon Bogumił Zug, who followed an influence of radical French classicism. A palladian by influence was also Piotr Aigner architect of the façade of St. Anne's Church, Warsaw (1786 1788) and St. Alexander Church (1818 1826). Palladian ideas were implemented in a popular type of a palace with a pillared portico. The most famous buildings of the Stanislavian period include the Royal Castle, Warsaw, rebuilt by Dominik Merlini and Jan Christian Kamsetzer, Palace on the Water, Królikarnia and the palace in Jabłonna. Kamsetzer erected the Amphitheatre in the Royal Baths Park and the Warsaw palaces of the Raczyńskis and Tyszkiewiczs as well as the palace in Iskierniki. Among the most notable works by Szymon Bogumił Zug is a palace in Natolin and Holy Trinity Church and gardens: Solec, Powązki, Mokotów and Arcadia near Nieborów. From the period of the Congress Kingdom are Koniecpolski Palace and the St. Alexander's Church, Warsaw, the Temple of the Sibyl in Puławy, rebuilding the Łańcut Castle. The leading figure in the Congress Kingdom was Antonio Corrazzi. Corazzi created the complex of Bank Square in Warsaw, the Palace of the Ministry of Revenues and Treasury, the building of the Staszic Palace, Mostowski Palace and designed the Grand Theatre. Belvedere and Pawłowice were created by Jakub Kubicki, while Lubostroń Palace and Dobrzyca Palace by Stanisław Zawadzki. The notable town halls in Łowicz, Płock, Błonie, Konin and Aleksandrów Łódzki are dating back the first half of the nineteenth century.