Кіріспе

Комментари (kɔmɑ̃tʁi; Auvergnat: Comentriac) – Францияның орталық бөлігіндегі Алье департаментіндегі коммуна. Ол Мулен қаласынан оңтүстік-батысқа қарай 68 шақырым қашықтықта, Œil өзенінің аңғарында жатыр. Францияның географиялық орталықтарының бірінен 8 км ішінде орналасқан. Фильм актрисасы Ивон Розилль (1900–1985) Комментариде дүниеге келген.

Тарих

Комментариде маңызды көмір кені болғандықтан, "Комментари Фурчамбо Деказевиль" компаниясы орналасқан. Көмір шахтасы халық санының 1000-нан 12000-ға дейін өсуіне ықпал етті, ал Стефан Мони 1840-1884 жылдары оның бас директоры болды. Комментари социалистік мэр сайлаған алғашқы коммуна: Кристоф Тиври 1882 жылдың 6 маусымында сайланды. Франция Социалистік партиясы 1902 жылдың қыркүйегінде Комментариде құрылды.

Экономика

Комментарий 21 шаршы шақырымнан асатын көмір кенінің атымен аталып, тарихи тұрғыдан маңызды қорытқыштар мен ұстаханаларға ие болған.

Ғылым

Шарль Бронгниарт 1880 жылы Комментари маңынан көптеген қазбаларды тапты, оның ішінде Стефандық қабатындағы көмір қабаттарынан Меганеураны да кездестірді.

Тұлғалар

Жан Байе (1882–1969) Сорбонна университетінде латын тілі мен әдебиеті профессоры, оның атасы Гилберт Байе 1871–1873 жылдары Комментари қаласының мэрі болған. Анри Файол (1841–1925) – тау-кен инженері, «Файолизм» менеджмент және басқаруға қатысты тәсілді жасаған. Абель Ганс (1889–1981) – кинорежиссер және продюсер, сегіз жасқа дейін Комментариде анасының ата-анасы тәрбиелеген. Жак Хильера (1886–1984) – Париж тарихы бойынша мамандық алған тарихшы, Құрмет легионының офицері. Эмиль Мале (1862–1954) – өнер тарихшысы және Франция академиясының мүшесі. Стефан Мони (1800–1884) – инженер, Комментаридегі көмір шахтасының директоры; 1854 жылдан 1883 жылға дейін қала әкімі; 1868 жылдан 1871 жылға дейін депутат. Кристоф Тиври (1841–1895) – Францияда тұңғыш социалистік мэр болып сайланған. Роджер Верже (1930–2015) – белгілі аспазшы және мейрамхана иесі.