Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Венгр ақыны және әдеби аудармашы Лёринц Сабо де Габорьян (gáborjáni Сабо Лёринц; Мишкольц, 31 наурыз 1900 – Будапешт, 3 қазан 1957) – венгр ақыны және әдеби аудармашы.
Hungarian poet and literary translator
Lőrinc Szabó de Gáborján (gáborjáni Szabó Lőrinc ; Miskolc, 31 March 1900 – Budapest, 3 October 1957) was a Hungarian poet and literary translator.
Өмірбаян
Ол Мишкольц қаласында локомотив жүргізуші Льоринц Сабо аға мен Илона Паничкидің ұлы болып дүниеге келді. Ол 3 жасқа толғанда отбасы Баласағұрматқа көшіп келді. Баласағұрмат және Дебреценде оқыды. Будапешттегі ELTE университетінде оқығанда Михайло Бабицпен достық қарым-қатынас орнатты. Оқуын аяқтамады, оның орнына 1921 жылы Лайош Микестің қызы Клара Микеске үйленгеннен кейін «Az Est» әдеби журналында жұмыс істей бастады. 1944 жылға дейін сонда жұмыс істеді. 1927-1928 жылдары «Пандора» журналын құрып, оның редакторы болды. Оның алғашқы өлеңдері 1920 жылдары «Нюгат» («Батыс») журналында жарық көрді. Оның алғашқы өлеңдер жинағы 1922 жылы «Föld, erdő, Isten» («Жер, орман, Құдай») деген атпен жарық көрді және үлкен жетістікке ие болды. 1932, 1937 және 1943 жылдары Баумгартен сыйлығын алды. Аудармашы ретінде Шекспирдің бірнеше туындысын («Афинаның Тимоны» 1935 жылы, «Макбет» 1938 жылы, «Тройл мен Крессида» 1939 және 1948 жылдары), Колридждің «Ежелгі теңізші» және «Кубла хан» поэмаларын, Бодлердің «Жаман гүлдерін» (Бабиц пен Арпад Тотпен бірге), Франсуа Виллонның «Ұлы өсиетін», Мольердің «Әйелдер мектебін», Гётенің «Жас Вертердің қасіреттерін», Томас Хардидің «Тесс д’Урбервильдерін», сондай-ақ Верлен, Тютчев, Пушкин, Крылов, Клейст, Мёрике, Ницше, Джордж, Рильке, Бенн және Вайнхебердің шығармаларын аударды. Екінші дүниежүзілік соғыста қатысып, Гюла Гёмбёспен танысты. Лиллафюредте өткен әдеби конгресте соғыс поэзиясының сұлулығын баса көрсетті. 1942 жылы Льоринц Сабо Жозеф Геббельс құрған «Europäische Schriftstellervereinigung» (Еуропа жазушылар лигасы) ұйымына қосылды. Бүгінде оның бас хатшысы Карл Ротэмен жүргізген хат алмасулары олардың тығыз достығын көрсетеді. Жозеф Нирьёден кейін Сабо Еуропа жазушылар лигасының венгр бөлімінің спикері болды және ұйымның «Europäische Literatur» («Еуропа әдебиеті») журналында мақалалар жариялады. Бұл оның оңшыл көзқарастас саналуына себеп болды, сондықтан соғыстан кейін ол мәдени өмірден шеттетіліп, тек аудармаларын ғана жариялай алды, өзінің туындыларын емес. Оның маңыздылығы тек қайтыс болғанға дейін, Коссут сыйлығын алғанда ғана мойндалды. Жүрек талмасынан қайтыс болды.
He was born in Miskolc as the son of an engine driver, Lőrinc Szabó sr., and Ilona Panyiczky. The family moved to Balassagyarmat when he was 3 years old. He attended school in Balassagyarmat and Debrecen. He studied at the ELTE in Budapest where he befriended Mihály Babits. He didn't finish his studies; instead he began to work for the literary periodical Az Est in 1921, shortly after he married Klára Mikes, the daughter of Lajos Mikes. He worked there until 1944. Between 1927 and 1928 he was a founder and editor of the periodical Pandora. His first published poems appeared in the 1920s in the Nyugat ("The West"). His first book of poetry was published in 1922 under the title Föld, erdő, Isten ("Earth, Forest, God") and received considerable success. He got the Baumgarten Award in 1932, 1937 and 1943. As a translator, he translated several works of Shakespeare (Timon of Athens in 1935, As You Like It in 1938, Macbeth in 1939, Troilus and Cressida in 1948); Coleridge's Ancient Mariner and Kubla Khan, Baudelaire's Les Fleurs du mal (together with Babits and Árpád Tóth); François Villon's Grand Testament, Molière's L'École des femmes, Goethe's The Sorrows of Young Werther, Thomas Hardy's Tess of the d'Urbervilles, and works of Verlaine, Tyutchev, Pushkin, Krylov, Kleist, Mörike, Nietzsche, George, Rilke, Benn and Weinheber. He fought in World War II, met Gyula Gömbös and at a literary congress at Lillafüred he emphasized the beauty of war poetry. In 1942 Lőrinc Szabó joined the "Europäische Schriftstellervereinigung" (i. e. European Writers' League) which had been founded by Joseph Goebbels. Today his correspondence with its head secretary Carl Rothe shows their close friendship. Szabó became the speaker of Hungarian section of the European Writers' League after József Nyírő and published articles in the organisation's magazine "Europäische Literatur" (i. e. European Literature). This led to him being considered right wing, and because of this, after the war he was left out of cultural life and could publish only translations, not his own works. His importance was recognised only shortly before his death, when he received the Kossuth Prize. He died of a heart attack.
Поэзия
Бірнеше өлеңін балалары Лочи мен Клариге арнаған, ал басқа өлеңдерінде өзінің балалық шағын еске алады. 1950 жылы оның ұзақ жылдар бойы сүйіктісі Ерзебет Корзати өз-өліміне қол жеткізді. Оның "26 жыл" атты сонеттік циклі оның құрметіне жазылған. 1957 жылы жарық көрді.
Several of his poems were written to his children Lóci and Klári, while in other poems he remembers his own childhood. In 1950 his long time girlfriend Erzsébet Korzáti died by suicide. His sonnet cycle The 26th Year was written in her memory. it was published in 1957.