Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ол елші Сэмюэл Д. Бергердің бауыры болды.
He was the brother of Ambassador Samuel D. Berger.
Өмірбаян
Бергер Нью-Йорк штатының Гловерсвилл қаласында еврей иммигранттарының баласы ретінде дүниеге келді. Оның ата-анасы ортодоксал яһудилер еді, ал Гловерсвиллде күшті және жанды яһуди қауымы болған. 1955 жылы Бергер Израильде эфиопиялық еврей студенттерінен тұратын топпен кездесті. Ол Эфиопияда яһуди тайпасы бар екенін білген, бірақ олар туралы көп нәрсе білмеген. Ол оқуға кірісіп, хаттар жазып, он жылдың ішінде мол ақпарат жинады. 1965 жылы Эфиопияға сапар барысында ол ақшасыз қалған яһудилерді (Фалаша деп аталған) көрді, олар өмірінің барлық саласында кемсітілген елде қарапайым тіршілікке тырысып жатқан.
Berger was born in Gloversville, New York the child of Jewish immigrant parents. His parents were Orthodox Jews, and Gloversville had a strong and vibrant Jewish community. In 1955, Berger met a group of Ethiopian Jewish students in Israel. He had known there was a Jewish tribe in Ethiopia, but knew little about them. He began reading, and writing letters, and in ten years accumulated a vast file of information. While visiting Ethiopia in 1965, he found penniless Jews (known as Falasha) trying to eke out a primitive living in a country that discriminated against them in every aspect of their lives.
Активизм
Америкалық еврей қауымының барлық кәсіби және ерікті басшыларын білетін еврей қауымының атқарушы мүшесі ретінде ол эфиопиялық яһудилердің мәселелерін олардың назарына жеткізсе, олардың шешілетініне сенді. Сондай-ақ, Израильдің жағдайға лайықты жауап береді және қоныс аудару шараларын қолға алады деп есептеді. Алайда, екі жағдайда да қателесті. Осылайша оның 35 жылдық күш-жігері 50 мың мүшелі эфиопиялық еврей қауымын Израильге әкелуге бағытталды, нәтижесінде 1984-85 жылдары «Мұса» операциясы және 1991 жылы «Сүлеймен» операциясы жүзеге асырылды. Өмірінің соңына қарай доктор Бергерден ежелгі Фалашаның ұрпақтары – «Фелаш Мура» туралы пікір білдіру сұралып, олардың қасиетті дінінен ұзақ уақыт бұрын бас тартып, яһуди емес екенін, сондықтан «Қайта оралу заңы» бойынша Израильге бару құқығына ие емес екенін айтты. Дегенмен, «Фелаш Мураның» әлиясы басталып, бүгінге дейін айына 300 адамнан шамамен жалғасуда.
As a Jewish communal executive who knew all the professional and volunteer leaders in the American Jewish community, he assumed all he had to do was to bring the problems of the Ethiopian Jews to their attention and they would be solved. He also presumed Israel would rise to the occasion and undertake a resettlement effort. He was wrong on both counts. So began his 35 year effort to bring the 50,000 member Ethiopian Jewish community to Israel, which eventually led to Operation Moses in 1984 85, and Operation Solomon in 1991. Shortly before his death, Dr. Berger was asked to comment on the "Felash Mura", descendants of ancient Falasha whose families had long abandoned Judaism. He felt they were not Jews and should not be granted the right to go to Israel under the Law of Return. Regardless, the aliyah of the Felash Mura eventually began and continues to this day at the rate of 300 per month.
Тану
Бергерге алғаш байланысқан қауым оған Гиз тілінде жазылған ескі дұға кітабы мен сүндеттеу пышағын алғыс ретінде сыйлады. Ол қайтыс болғаннан кейін, оның отбасы бұл заттарды Нью-Йорктегі Пельхам еврей орталығының құрылтайшы мүшесі болған раввинге тапсырды. 1973 жылы Ешива университеті Гренумға гуманитарлық ғылымдар докторының құрметті дәрежесін берді. 1989 жылы әлеуметтік көмек агенттігі – Гренум Бергер Бронкс еврей федерациясының қызмет орталығы оның есімімен аталды. 43 жыл кәсіби қызметтен кейін Бергер 1973 жылы зейнетке шықты. Ол 1999 жылы дүние салды.
Berger was given an old prayer book written in Ge'ez and a circumcision knife by the community that he originally contacted as a thanks. After his death, they were given by his family to the rabbi of a synagogue in New York he was a founding member of, the Pelham Jewish Center. Yeshiva University awarded Graenum the honorary degree of Doctor of Humane Letters in 1973. In 1989, the Graenum Berger Bronx Jewish Federation Service Center, a social welfare agency, was named in his honor. After 43 years of professional leadership, Berger retired in 1973. He died in 1999.