Кіріспе
Баск радиотелевидениесі Euskal Irrati Telebista (;; , аббревиатурасы EITB, бренді eitb) – Баск автономиялық қауымдастығының Баск елінің барлық аймағында хабар тарататын мемлекеттік радиотелевизиялық қызметі. Оның негізгі бренді – Euskal Telebista (ETB, Баск теледидары). EITB Испанияның Баск автономиялық қауымдастығындағы ең ірі бұқаралық ақпарат құралы болып табылады, оның бес ішкі телеарнасы және алты радиостанциясы бар. Оның арналары Баск елінің барлық аймағында таратылады, сонымен қатар Бургос (Кастилия және Леонда), Кантабрия, Уэска және Сарагоса (Арагонда), Ла-Риоха және Баск тілінде сөйлейтін аймақ емес, Пиреней-Атлантика (Францияда) сияқты жақын жерлердегі адамдар да сигналды ала алады. 1982 жылдан бері жұмыс істеп келеді және осы кезеңде күн сайын миллионнан астам адаммен байланыс орнатып, маңызды медиа ұйым ретінде танылды. EITB хабарларының көп бөлігі жергілікті жаңалықтар мен ойын-сауыққа арналған.
Euskal Irrati Telebista (; ; acronym EITB, branded eitb) is the Basque Autonomous Community's public broadcast service, which broadcasts throughout the Basque Country. Its main brand is Euskal Telebista (ETB, Basque Television). EITB is the leading media group in the Basque Autonomous Community of Spain with five domestic television channels and six radio stations. Their channels are also broadcast in the whole Basque Country, and people in nearby territories such as Burgos (in Castile and León), Cantabria, Huesca and Saragossa (in Aragon), La Rioja, and the non Basque speaking region of Pyrénées Atlantiques (in France) can also get the signal. It has been running since 1982 and during this period it has established itself as a major media organisation, connecting with more than a million people every day. The majority of EITB's broadcasts deal with local news and entertainment.
Тарих
Франконың Испаниясында Баск астыртқы қозғалысының екі құрлықтан қысқа толқын арқылы жұмыс істейтін "Радио Эскади" деген тәуелсіз дауысы болды. 1982 жылғы 20 мамырда Баск Парламенті бірауыздан Euskal Irrati Telebista құру туралы заңды бекітті, ал 23 қарашада Euskadi Irratia радиоарнасы хабар таратуды бастады. ETB өз кезегінде 1982 жылғы 31 желтоқсанда түнгі жарты сағатта Баск Лехендакари Карлос Гарайкоечеаның сөздерімен Баск үй шаруашылықтарына жетті, ал оның бағдарламалары келесі жылғы 16 ақпаннан бастап реттелді. Ол кезде Иурретадағы ETB орталығында 30-ға жуық адам тек баск тілінде бағдарламалар дайындаумен айналысты. Бірнеше жылдан кейін, ETB-нің екінші ірі телеарнасы – ETB 2, 1986 жылғы 31 мамырда испан тілінде хабар таратуды бастады, қазіргі таңда оның тағы екі халықаралық арнасы бар. Sogecable және EITB арасындағы келісімге сәйкес, 2001 жылғы мамырдан бастап Еуропа бойынша 87 миллион үй шаруашылығы Astra спутнигі арқылы ETB Sat-ты қабылдай алды. Корпорация сондай-ақ Америкаға бағытталған Canal Vasco арнасын іске қосты, ол американдық DTH және кабельдік операторлар арқылы көрермендерге жетті. Екеуі де 2021 жылдың басында ETB Basque арнасына біріктірілді. Цифрлық эфирлік теледидарды енгізуден кейін Баск үкіметі EITB-ге екі жаңа цифрлық телеарна құруға рұқсат берді. Біріншісі – ETB 3, 2008 жылғы қазан айында баск тілінде балалар мен жастарға арналған бағдарламаларды ұсынды. Екіншісі – ETB 4, бастапқыда екі тілді жаңалықтар арнасы болуы күтілген, бірақ кейін спорт арнасы ретінде қайта қарастырылды. Оның іске қосылуы кейінге шегерілді, бірақ ETB 4 2014 жылғы 29 қазанда ресми түрде іске қосылды. EITB тобының құрамында Euskadi Irratia, Radio Euskadi, Radio Vitoria, Euskadi Gaztea және EITB Musika радиостанциялары бар, олардың күнделікті тыңдаушылар саны 300 мыңнан астам.
Iberia 610 рейсі
1985 жылдың 19 ақпанында Мадридтен Бильбаоға бағытталған Iberia Flight 610 рейсімен ұшқан Боинг 727 ұшағы Бильбао әуежайына қонған кезде EITB антеннасына шағылысып, ішіндегі 148 адамның барлығы қаза болды.
Бюджет
Баск қауымдастығы 2015 жылғы бюджетін 107,6 миллион евродан 124,6 миллион евроға дейін ұлғайтты.
Даулар
EITB және ETB екеуі де олардың мазмұны мен аудиовизуалды туындыларына байланысты қызу пікірталас тудырды.
EiTB дау-дамайлары (2017)
2017 жылы ETB 1 каналы «Euskalduna naiz, eta zu?» атты бағдарламаны көрсетті. Бағдарламаның бір бөлімінде жасалған кейбір мәлімдемелерге байланысты үлкен дау туды. Бұл дауды Наварро халық одағы (UPN), Халықтық партия (PP) және Covite айыптап, мәселені сотқа жеткізіп, Еуропалық комиссияға шағымдануға ниет білдірді. PSE EE мемлекеттік телеарнаны жауапқа тартуды талап етті. Бұл мәселе тіпті Испания Сенатына дейін жетті. Нәтижесінде EITB кешірім сұрауға мәжбүр болды.
Бетизу (2022)
2022 жылы «Бетизу» (2001–2011) бағдарламасы төңірегінде шағын дау туды. «Бетизу» жұлдыздары (жүргізушілер, актерлер, әншілер және т.б.) балалар мен жасөспірімдер (балалар жұлдыздары) болды. Ересек болған соң, кейбір жұлдыздар бағдарлама жазылған кезде оларға қалай қарағандары туралы айтты. Әнші және жүргізуші Зүрине Идальго 11 жасынан бері осы бағдарламада болған көптеген жұлдыздардың бірі еді. 2022 жылы, ересек болғаннан кейін, ол бағдарламада осылай жас болу оңай болмағанын мойындады және шоуды, сондай-ақ ETB 1 арнасын белгілі бір жайттар үшін сынады, "оған киім киюден бастап, оған қалай қарағандарына дейін түрлі жағдайларда кемсітушілікке ұшырағанын" мәлімдеді.
Теледидар арналары
ETB 1 – Баск тіліндегі көпбағытты арна. ETB 2 – Испан тіліндегі көпбағытты арна. ETB 3 – Баск тіліндегі жастар арнасы. ETB 4 – Испан және баск тілдеріндегі екі тілді ойын-сауық арнасы. ETB Sat – Баск және испан тілдеріндегі бүкіл әлемдік арна. Canal Vasco – Латын Америкасына бағытталған, баск және испан тілдеріндегі халықаралық арна.