Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Денвердегі трамвай жүйесі, Колорадо штаты, АҚШ
Денверде қазіргі кезде жұмыс істейтін жеңіл рельстік жүйе.
Streetcar system in Denver, Colorado, US
the light rail system presently operating in Denver
Денвер трамвайы, Колорадо штатының Денвер қаласында жұмыс істеген, 1886 жылы құрылған трамвай жүйесі. Трамвай бірнеше себеппен ерекше болды: «Трамвай» термині АҚШ-та көбінесе қолданылмайды және компанияның неге осылай аталғаны белгісіз. Трамвай жолы 3 фут 6 дюймдік тар рельстік болды, бұл АҚШ-та сирек кездесетін рельс өлшемі (бірақ Лос-Анджелестегі трамвайлар да осы өлшемді қолданды), бірақ Жапония, Оңтүстік Африка, Жаңа Зеландия және Австралияның Квинсленд штатындағы теміржолдарда кеңінен қолданылды. Трамвайда әртүрлі типтегі трамвайлар пайдаланылды, оның ішінде контактілі желілі вагондар (1888 жылға дейін), кабельді вагондар (1900 жылға дейін) және троллейбустар (1950 жылға дейін). Троллейбуспен қызмет етудің ең жоғалғы нүктесінде трамвай 160 миль (257 км) жолға ие болды және 250-ден астам трамвайды пайдаланды. Троллейбус қызметі тоқтаған кезде тек 64 трамвай қолданыста болды. 1950 жылы трамвай жұмысын тоқтатқаннан кейін трамвай троллейбустар мен қалыпты автобустарды пайдаланды, бірақ «Трамвай» атауын сақтап қалды. 1971 жылдың мамыр айында Денвер трамвай корпорациясы Денвердің көлік жүйесін тоқтатты, өзінің активтерін және операцияларын Денвер қаласы мен округіне сатты. Қала 1974 жылға дейін «Денвер метро транзиті» деген атпен осы операцияларды жалғастырды, содан кейін оларды сайлаушылар бекіткен Аймақтық көлік ауданы (RTD) қабылдады.
The Denver Tramway, operating in Denver, Colorado, was a streetcar system incorporated in 1886. The tramway was unusual for a number of reasons: the term "tramway" is generally not used in the United States, and it is not known why the company was named as such. The track was 3ft6in narrow gauge, an unusual gauge in the United States (although streetcars in Los Angeles also used this gauge), but in general use by railways in Japan, southern Africa, New Zealand, and Queensland, Australia. The tramway made use of a variety of types of streetcars, including conduit cars (until 1888), cable cars (until 1900), and trolley cars (until 1950). At the height of its trolley operations, the tramway owned more than 160 mile (257 km) of track and operated over 250 streetcars. By the end of trolley service, only 64 streetcars were still in use. After streetcar operation ceased in 1950 the tramway operated trolley coaches and conventional buses, but continued to use the Tramway name. In May 1971, the Denver Tramway Corporation ceased operation of Denver's transit system, selling its assets and operations to the City and County of Denver. The city continued those operations under the name Denver Metro Transit until 1974, when they were assumed by the voter approved Regional Transportation District (RTD).
Денвер трамвайының алғысы
1867 жылы Денвер ат теміржолы компаниясы құрылып, оған "Денвер қаласында және оған қосылған аудандарда ат теміржолын салудың тридцать бес жылға жалғыз және ерекше құқығы мен мүмкіндігі берілді". 1871 жылы батыс Денверде, жетінші және Лаример көшелерінен бастап Бес бұрышты ауданға дейін ат арбасы жүйтілді, ол 17 желтоқсанда ашылды. 1872 жылы Денвер ат теміржолы компаниясы Денвер қалалық теміржолы компаниясы болып қайта аталды. 1877 жылға қарай компанияда он сегіз адам жұмыс істеді, отыз екі жылқы және он екі вагон болды. Сол жылы компания өз жолының сегіз шақырымымен 392 420 жолаушыны тасымалдады. 1883 жылы Денвер қалалық теміржолы компаниясы қожайындары ауысты. Теміржол кеңейтіліп, ескі жолдың көп бөлігі ауыр болат рельстермен қайта жабылды. Клайд Линдон Кинг өзінің докторлық диссертациясында "Денвер үкіметінің тарихы, оның мемлекеттік қызмет көрсету корпорацияларымен қарым-қатынасына ерекше назар аудара отырып" деп жазады: "кезеңнің екінші жартысының басында Денвердің көше теміржолы қызметі оның мөлшеріне сай келген кез келген қаладағыдай жақсы болды". Осы жетістікті ескере отырып, Денвер трамвайы Оңтүстік Денверге электрлі көше трамвайы желісін салуға шешім қабылдады және оны басқару үшін Оңтүстік Денвер кабельді теміржолы еншілес компаниясын құрды. Бұл желі өте табысты болды, сондықтан Денвер трамвайы барлық кабельдік желілерін электрлендіруге шешім қабылдады, тіпті олардың қызмет ету мерзіміне бірнеше жыл қалған болса да. Кинг былай деп жазады: "Трамвай электр энергиясын пайдаланғанда әрбір жолаушыға 2,2 цент жұмсалды, бұл оның бәсекелесінің кабельдік жүйесінде тасымалданатын әрбір жолаушыға жұмсалған 3,4 центке қарағанда арзан болды".
In 1867 the Denver Horse Railroad Company was incorporated and given "a period of thirty five years the sole and exclusive right and privilege of constructing a horse railroad in the city of Denver and the additions thereto." In 1871 a horsecar line was finally built in West Denver, from Seventh and Larimer to the Five Points neighborhood, opening December 17. The Denver Horse Railroad Company was renamed the Denver City Railway Company in 1872. By 1877 the company employed eighteen men, had thirty two horses and twelve cars. In that year it carried 392,420 passengers over its eight miles of road. In 1883 Denver City Railway Company changed hands. The railway was expanded and much of the old track was relaid with heavy steel rails. Clyde Lyndon King, in his doctoral thesis The history of the government of Denver with special reference to its relations with public service corporations, writes, "by the opening of the second half of the period, Denver's street railway service was as good as that in any city of its size." Taking note of this success, the Denver Tramway decided to build an electric street car line into South Denver and set up a subsidiary, the South Denver Cable Railway, to operate it. This line proved to be so successful that the Denver Tramway decided to electrify all of its cable lines even though they had years of life left in them. King writes, "The operating expense of the Tramway when using electricity was 2.2 cents per passenger as compared with an operating expense of 3.4 cents for each passenger carried on its competitor's cable system."
1920 жылғы ереуіл
1920 жылы трамвай компаниясы қала өз бағыттарында тарифтерді көтеруге рұқсат бермесе, қызметкерлерінің жалақысын төмендетуі мүмкін екенін тағы да мәлімдеді. Жұмысшылар бұрынғы 18 айдағы жалақы кесімдерінен кейін жалақыларын арттыруды қалаған. Халық тарифтің өсуіне қарсы болды, ал қала оған рұқсат бермеді. Трамвай компаниясының жұмысшылары ереуілге дауыс берді, компания ереуілді бұзушыларды шақырды, ал федералдық әскерлер араласпай тұрып, жеті адам қаза тауып, 52-сі ауыр жарақат алды. Соңында Денвер трамвай компаниясы банкротқа ұшырады. Банкрот сот тарифтің өсуіне рұқсат берді және Денвер трамвай компаниясы қайтадан тұру мүмкіндігіне ие болды. Бірақ жеткіліксіз қаражат пен автомобильдердің санының артуы салдарынан жылдар бойы назарсыз қалғандықтан, көптеген Денвер тұрғындары трамвай жүйесін пайдалануын тоқтатты. Автомобильдер Денвер тұрғындарының өмірінде маңызды бөлікке айналды. Денвердегі қоғамдық көліктің монополиясын ұстаған Денвер трамвай компаниясы тез дамымады, ал көбірек жолаушылар Денверге және одан автомобильдермен қатынады. Автор Шера Коллинз былай деп жазады: "1970 жылы Денверде елдегі басқа қалалармен салыстырғанда жан басына шаққанда автомобильдердің саны ең көп болды, бұл қоғамдық көлік опцияларының жетіспеуіне байланысты таңқаларлық емес". 1969 жылдан 1971 жылға дейін Денвер трамвай компаниясы Денвер қаласы мен округінің қолдауымен қызметін жалғастырды. 1971 жылы ескірген жабдықтар, төмен кірістер және жолаушылар ағынының аздығына байланысты Денвер трамвай компаниясы барлық активтерін қалаға тиесілі Денвер метро транзитіне берді. Денвер метросы Денвердің құрған мекемесі болғандықтан, қала маңындағы қызмет тек субсидия беруге дайын қала маңындағы елді мекендер үшін жалғасты. Екі жыл ішінде Денвер метро транзиті банкротқа жақындады. 1974 жылдың шілдесінде Денвер метро транзиті Денвер-Боулдер аймағындағы он екі округтің сегізінде қоғамдық көлік қызметтерін ұйымдастыру үшін құрылған Аймақтық көлік округінің (RTD) бөлігіне айналды. Трамвай жүйесі жабылып, 44 жыл өткен соң, 1994 жылы жаңа D желісінің жеңіл рельстік көлігі ашылуымен рельстік қоғамдық көлік Денверге оралды.
In 1920, the Tramway company again threatened to cut wages for its employees unless the city allowed it to increase the fares on its routes. Workers themselves wanted a raise after the wage cuts they had taken in the preceding 18 months. The public opposed a fare increase and the city would not allow it. Tramway company workers voted to strike, the company brought in strike breakers, and violence quickly broke out with seven dead and 52 seriously wounded before federal troops intervened. In the end the Denver Tramway Company filed for bankruptcy. The bankruptcy court allowed a fare increase and the Denver Tramway Company was able to get back on its feet. But years of neglect due to insufficient funds and an increase in automobile ownership meant that many Denverites stopped using the streetcar system. Cars were becoming a larger part of life for Denverites. The Denver Tramway Company, with its monopoly on public transportation in the Denver area, was not expanding quickly and more commuters were using cars to get to and from Denver. Author Sherah Collins writes, " in 1970, Denver had more cars per capita than any other place in the country, which is not surprising due to the lack of public transit options. "From 1969 to 1971, the Denver Tramway Company continued service under the sponsorship of the City and County of Denver. In 1971 with aging equipment, low revenues, and lackluster ridership the Denver Tramway Company transferred all of its assets to city owned Denver Metro Transit. As the Denver Metro Transit was an entity created by Denver, suburban service continued only for those suburbs willing to contribute a subsidy. Within two years Denver Metro Transit was nearly bankrupt. In July 1974 Denver Metro Transit became part of the Regional Transportation District (RTD), the entity created to operate public transit services in eight of the twelve counties in the Denver Boulder area. 44 years after the closure of the tram system, rail based mass transit returned to Denver with the opening of the new D Line light rail in 1994.
Жылжымалы құрам және құрылғылар
Электр қуаты бастапқыда бірнеше шағын электр станциялары арқылы берілді, бірақ жүйе кеңейген сайын электр энергиясына қажеттілік те артты. 1901 жылы Denver Tramway Power Company еншілес компаниясы электр станцияларын салу және пайдалану үшін құрылды, ол жол бойындағы трамвай желілерін электрлендіруге арналған. Бұл электр станциясы кейін Халықаралық Жатқыштар Компаниясының қоймасы ретінде пайдаланылды, 1969 жылы Форни Көлік мұражайы сатып алды, ал 1998 жылы қазіргі иесі REI Денвердегі бас дүкені ретінде пайдалану үшін иелігіне алды. Денвер трамвай компаниясы 39 футтық троллейбус вагондарын пайдаланды. Олардың кейбіреулерін компания өзі салды, бірақ көпшілігі Woeber Auto Body and Manufacturing Company компаниясынан алынған. 1-типті вагондар бір бағытта жұмыс істеу үшін жасалған, кіреберісі оң жақтағы ортасында орналасқан, ал вагондардың артқы жағы толығымен жабылмаған. 2-типті вагондар екі бағытта да жүруге арналған, сондықтан олардың екі басында да басқару құралдары және екі жағында да орталық кіреберістері болған. Троллейбустардың ерекше сыртқы түрі болды, негізгі панелі "Coach Painter’s Red" (көлік суретшісінің қызыл түсімен), ал төменгі панельдері "Dark Straw" (сары) түсімен боялған. Сағаттарда жолаушылар санының артуына байланысты, троллейбустерге қозғалтқышы жоқ тіркемелер қосылатын. Трамвай паркіне жататын бір жолаушы вагоны, No. 54, бұрынғы Денвер қалалық кабельдік теміржолының электр стансасында, 18-ші және Лоуренс көшелерінде орналасқан, бұрынғы ескі спагетти фабрикасы ресторанында сақталған.
Electrical power initially came from a series of small power plants, but as the system grew so did the need for electricity. In 1901 a subsidiary company, The Denver Tramway Power Company, was incorporated to build and operate power plants to electrify the overhead street car lines. The powerhouse later served as an International Harvester Company warehouse, was purchased by the Forney Transportation Museum in 1969, and was bought in 1998 by current owner REI to serve as its Denver flagship store. The Denver Tramway Company used 39 foot trolley cars. Some were built by the company itself though most came from the Woeber Auto Body and Manufacturing Company. Type 1 cars were built for operation in a single direction, the entrance was on the center of the right side, and the rear of the cars were not completely enclosed. Type 2 cars were built to be reversible so they had controls at both ends and center entrances on both sides. The trolley cars had a distinct appearance, being painted "Coach Painter’s Red" on the main panel, and "Dark Straw", (yellow) on the lower panels. Unpowered trailers could be pulled behind the trolleys in rush hour in order to carry an increased number of riders. One passenger car from the Tramway fleet, No. 54, rests within the former Denver City Cable Railway’s powerhouse at 18th and Lawrence Street, formerly an Old Spaghetti Factory restaurant.