Кіріспе

Американдық ақын, романист және драматург (1914–1983)

Оуэн Винсент Додсон (28 қараша 1914 – 21 маусым 1983) – американдық ақын, романист және драматург. Ол өзінің заманындағы көрнекті афроамерикандық ақындардың бірі және Гарлем Ренессансынан кейінгі ақын ұрпағымен байланысты болды. Ол Розенвальд қорынан бір актілік пьесалар жинағы үшін стипендия алды.

Өмірбаян

Бруклинде, Нью-Йорк штатында, АҚШ-та дүниеге келген Додсон 1932 жылғы маусымда Томас Джефферсон орта мектебін (Бруклин) бітірді. 1936 жылы Бейтс колледжінде (B.A.), ал 1939 жылы Йель драма мектебінде (M.F.A.) оқыды. 1940 жылдан 1970 жылға дейін Говард университетінде сабақ берді, онда ол Драма кафедрасының меңгерушісі болды, сондай-ақ қысқа мерзімге Spelman және Атланта университеттерінде оқытты. Джеймс В. Хатч Додсонды «Америкадағы афроамерикандықтардың өмірі мен тәжірибесі, оның халықтық және қалалық тамырлары, сонымен қатар классикалық гуманистік білімі» деген екі параллель күштің нәтижесі деп түсіндірді. Додсонның поэзиясы әртүрлі болды және көптеген тақырыптарды, стильдер мен формаларды қамтыды. Ол кейде афроамерикандық диалектте жазса, кейде классикалық поэзия мен драмаға сілтеме жасады. Ол дін мен сексуалдық туралы жазды – ол гомосексуал болған, бірақ Бейтс колледжіндегі сыныптасы Присцилла Хитке қысқа уақытқа никелесуге келісім берген. Ол ақындар У.Х. Оден және Уильям Стэнли Брейтуэйтпен жақын байланыста болды, бірақ оның ықпалын анықтау қиын болды. Чарльз Х. Роуэллмен сұхбатында ол былай деді:

«Әрбір жазушы мансабының басында біреудің ықпалына түседі. Лэнгстон Хьюздің регтайм ырғақтары мен Каунти Кулленнің тәртібі, оның шіркеуге адалдығы маған әсер еткені рас. Бірақ сіз Бахты тыңдап, содан кейін ертедегі Хайднның шығармаларын тыңдасаңыз, екеуінің арасындағы байланысты көресіз. Бахтың Хайдннан әсер алғанын байқайсыз. Егер сіз Хайднның өркендеген кезеңіндегі шығармаларын тыңдап, содан кейін Бетховенді тыңдасаңыз, Бетховеннің мансабының басында одан әсер алғанын көресіз. Егер сіз ең ұлы Бетховенді тыңдасаңыз, содан кейін ертедегі Брамсты тыңдасаңыз, ертедегі Брамстың кейінгі Бетховеннің ықпалында болғанын көресіз. Содан кейін ол өзінің жеке стилін қалыптастырды. Оның өмірге қатысты өз пікірі болды. Сіз әкеңізге құрметпен қарап, оның қимыл-қозғалысын, сөйлеуін, стақанды ұстауын, әйелін сүйгенін еліктейсіз. Оның сізге әсер ететін бірдеңесі бар. Бірақ сіз өскен сайын, өзіңіздің жеке стиліңіз, классыңыз, болып жатқан жағдайды түсінуіңіз пайда болады. Иә, Лэнгстон Хьюз бен Каунти Куллен маған әсер еткені рас. Драма саласында ол Хенрик Ибсенді ықпалды деп атады, бірақ ол бастапқы қарым-қатынас болғанын, кейін қайта өңделгенін және жартылай ұмытылғанын айтты.»