Кіріспе

Ауғанстанның Кандагар провинциясындағы орналасқан жері

Жари (‎, ولسوالی ژری) – Ауғанстанның Кандагар провинциясындағы аудан. Балама жазулар: Желе (пашту тілінен транслитерациялау нәтижесінде), Жарей, Жарай, Жери немесе Жерәй. Аудан 2004 жылы бұрын Майванд және Панжвай аудандарының құрамына кірген жерлерден құрылған. Халық саны шамамен 80 700 адамды құрайды (2010 жылғы мәліметтер бойынша).

География

Жари Кандагар провинциясы арқылы шығыстан батысқа қарай ағатын Аргандаб өзенінің солтүстік жағалауында орналасқан. Аймақтың жалпы атауы – Архандаб аңғары. Жаридің құрылыс және егістік жерлері шамамен 30 км-ге шығыстан батысқа және 8 км-ге солтүстіктен оңтүстікке дейін, өзен мен 1-қадамдық жолдың арасында жатыр. Көптеген ғимараттар бір қабатты саздан жасалған, тар, иіліс жолдармен және жаяу жолдармен жабдықталған. Ерекшелігі – жүзім кептіруге арналған құрылыстар, олар 20 метрге дейін биік, ауылдың әр жеріне шашырап орналасқан. Ең көп өсірілетін дақылдар – жүзім, опий мак және марихуана (хашиш үшін). Егістік жерлер Аргандаб өзеніне параллель жүретін күрделі вади жүйесі арқылы суғарылады. 1-қадамдық жолдың солтүстігі шөлдікке ұқсас, биіктігі шамамен 200-400 метр болатын тік таулар бар.

Тарих

Аудан 2004 жылы бұрын Майванд және Панжвай аудандарының бөлігі болған жерлерден құрылған. Оны президент Хамид Карзай Кандагардағы Талибанды жеңуге көмектескен Ализай әскербасы Хабибулла Жанға сыйлық ретінде құрды. Жамал Аға 2015 жылдың 28 наурызынан бастап аудан әкімі болып табылады. Мұхаммед Наиз Сархади мен Карим Жан бұрынғы губернаторлар болды. Мұхаммед Масум Хан 2015 жылдың 26 қаңтарынан бастап аудандағы Ауғанстан Ұлттық полиция күштеріне жетекшілік етеді. 2006 жылдың 18 қазанында таңғы сағат 2-де НАТО тікұшақтары Талибан жауынгерлерін іздеуге шықты. Бұл шабуыл 2006 жылдың қыркүйегінде өткен "Медуза" операциясы болған жерден шамамен 800 метрдей жерде болды. 2013 жылдың 4 қазанында Жари ауданында 4 АҚШ арнайы операциялық күштерінің сарбазы қаза тауып, 12-сі жараланды. Коалиция сарбаздары жасалған миналар мен жанкешті бомбалаушының салдарынан қаза тапты. Талибан өкілі жарылғыш заттардың бір үйге орналастырылып, сарбаздар кірген кезде жарылғанын мәлімдеді. Басқа сарбаздар қаза тапқандарға көмектесу үшін кіргенде, жанкешті бомбалаушы өзін-өзі жарылысқа ұшыратты.