Кіріспе
Шри-Ланкадағы үнді текті тамилдер – Шри-Ланкадағы үнді текті тамилдер. Олар сондай-ақ Малаяга тамилдары, Таулы өлке тамилдары, Жоғарғы өлке тамилдары немесе жай ғана Үнді тамилдары деп аталады. Олардың көп бөлігі 19 және 20 ғасырларда Оңтүстік Үндістаннан Шри-Ланкаға кофе, шай және резеңке плантацияларында жұмыс істеу үшін жіберілген жұмысшылардың ұрпақтары. Кейбіреулері саудагерлер мен басқа да қызметтер ұсынатын адамдар ретінде өз еркімен көшіп келді. Бұл тамил тілді халық көбінесе орталық таулы аймақтарда, сондай-ақ Малайакам немесе Таулы өлке деп аталатын жерде тұрады, бірақ олардың бір бөлігі ірі қалалық аймақтарда және Солтүстік провинцияда да кездеседі. Бүгінде олардың барлығы тамилдер деп аталғанымен, кейбіреулерінің телугу және малаялам тегі, сондай-ақ Оңтүстік Үндістанның әртүрлі касталық топтарына жататындығы белгілі. Олар Шри-Ланканың плантациялық экономикасында маңызды рөл атқарады. Әдетте, олардың әлеуметтік-экономикалық жағдайы ұлттық орташа көрсеткіштен төмен, және олар Шри-Ланкадағы ең кедей және ең назарсыз қалған топтардың бірі саналады. 1964 жылы олардың үлкен бөлігі Үндістанға қайтарылды, бірақ көптеген адамдар азаматтығы жоқ күйде қалды. 1990 жылдарға қарай олардың көпшілігі Шри-Ланка азаматтығын алды. Көпшілігі индуист дінін ұстанады, араларында христиан және мұсылмандар да бар. Сонымен қатар, буддизмді ұстанатындардың да аз ғана тобы бар. Саяси тұрғыдан олар 1980 жылдан бері биліктегі коалицияларды қолдаған кәсіподақтарға негізделген саяси партияларды қолдайды. Шри-Ланкадағы тамилдерді екі топқа бөлуге болады: Шри-Ланка тамилдары, олар Шри-Ланка аралының тумасы, және Үнді тамилдары немесе Таулы өлке тамилдары, олар 19 ғасырда Тамил Надудан Шри-Ланкаға шай плантацияларында жұмыс істеу үшін жіберілген борышкер жұмысшылардың ұрпақтары. Көптеген адамдар плантацияларда жұмыс істеу үшін келді, бірақ олардың азы ғана кәсіпкер ретінде келді. Жұмысқа алынушылардың көпшілігі өз ауылдарының басшылары, көбінесе жоғарғы касталы тамилдер арқылы жұмысқа алынды. Шри-Ланка тамилдары көбінесе Солтүстік және Шығыс провинцияларда, сондай-ақ астана Коломбода тұрады, ал Таулы өлке тамилдары негізінен орталық таулы аймақтарда қоныстанған. Таулы өлке тамилдары мен Цейлон тамилдары тарихи тұрғыдан өздерін бөлек қауымдар санайтын, әсіресе аралдың тумасы және касталық айырмашылықтарға байланысты. 1949 жылы Біріккен Ұлттық партия (БҰҰП) үкіметі Үнді тамилдарының азаматтығын, оның ішінде сайлау құқығын жоққа шығарды. Танымал тамил саяси лидерлері, мысалы С.Ж.В. Челванаякам және оның тамилдік оппозициялық партиясы бұл қадамға қарсылық көрсетті. 1960 жылдары Шри-Ланка және Үндістан үкіметтері арасындағы келісімге сәйкес, Таулы өлке тамилдарының шамамен 40%-ына Шри-Ланка азаматтығы берілді, ал қалғандарының көпшілігі Үндістанға қайтарылды. Алайда, этникалық қақтығыс ортақ тамилдік идентитіктің күшеюіне әкеп соқты, және екі топ қазір бір-бірін жақсы қолдайды.
Indian Tamils of Sri Lanka are Tamil people of Indian origin in Sri Lanka. They are also known as Malayaga Tamilar,
Hill Country Tamils, Up Country Tamils or simply Indian Tamils. They predominantly descend from workers sent from Southern India to Sri Lanka in the 19th and 20th centuries to work in coffee, tea and rubber plantations. Some also migrated on their own as merchants and as other service providers. These Tamil speakers mostly live in the central highlands, also known as the Malayakam or Hill Country, yet others are also found in major urban areas and in the Northern Province. Although they are all termed as Tamils today, some have Telugu and Malayalee origins as well as diverse South Indian caste origins. They are instrumental in the plantation sector economy of Sri Lanka. In general, socio economically their standard of living is below that of the national average and they are described as one of the poorest and most neglected groups in Sri Lanka. In 1964 a large percentage were repatriated to India, but left a considerable number as stateless people. By the 1990s most of these had been given Sri Lankan citizenship. Most are Hindus with a minority of Christians and Muslims amongst them. There are also a small minority followers of Buddhism among them. Politically they are supportive of trade union based political parties that have supported most of the ruling coalitions since the 1980s. The Tamils in Sri Lanka can be divided into two groups, the Sri Lankan Tamils, who are native to the island of Sri Lanka and the Indian Tamils or Hill Country Tamils, who are descendants of bonded labourers sent from Tamil Nadu to Sri Lanka in the 19th century to work in tea plantations. Many came as laborers to work in the plantations, but few of them came as business people. Most of the recruits came as they were recruited by the head man in their villages, mostly by high caste Tamils. Sri Lankan Tamils mostly live in the Northern and Eastern Provinces and in the capital of Colombo, whereas Hill Country Tamils largely live in the central highlands. The Hill Country Tamils and Ceylon Tamils historically have seen themselves as separate communities, particularly due to the nativity of the island, and due to caste level differences as well. In 1949, the United National Party (UNP) government stripped the Indian Tamils of their nationality, including their right to vote. Prominent Tamil political leaders such as S. J. V. Chelvanayakam and his Tamil opposition party opposed this move. Under an agreement between the Sri Lankan and Indian governments in the 1960s, around 40% of Hill Country Tamils were granted Sri Lankan nationality and many of the remainder were repatriated to India. However, the ethnic conflict has led to the growth of a greater sense of common Tamil identity, and the two groups are now more supportive of each other.
Бастапқы жұмысқа қабылдау
Таулы Тамилдердің шығу тегі британдық отаршылдық дәуіріндегі жобаға байланысты. Профессор Бертрам Бастианпиллаидың сөзіне сәйкес, 1827 жылы губернатор сэр Эдвард Барнстың өтініші бойынша, Джордж Бёрдтің бастамасымен Тамил Надудың Тирунелвели, Тиручи, Мадурай және Танжоре қалаларынан жұмысшылар тартылды. Плантациялық экономикаға қатысы жоқ үнді тамилдерінің сауда қауымдастығы да болған. Осы шаруа жұмысшылары Манар портына, Оңтүстік Үндістаннан қайықпен келгеннен кейін, Курунегала арқылы Матале қаласындағы лагерьлерге жеткізілді. Олар бір апта немесе одан да көп уақыт карантинде болды, ішекке қарсы, холера немесе тиф сияқты жұқпалы ауруларға тексерілді және осы ауруларға қарсы егілді, содан кейін Кандиге жіберілді. Одан кейін олар бұрынғы жұмысшылар тобы құрған плантацияларда жұмыс істеуге немесе жаңаларын құру үшін жерді дайындауға жіберілді. Көптегені жұмыстың алғашқы айларында қайтыс болды.
Қоғамдастық дамуы
Бұл қауым Шри-Ланканың экономикалық әл-ауқатына белсенді үлес қосып, осылайша жалғасып келе жатқан жабық қауым болды. Бірақ қауымның әлеуметтік-экономикалық көрсеткіштері елдегі ең төменгі деңгейде сақталды. Қауым көбінесе оқшауланған, орталық аймақтағы геттоларда тұрып, тілдік жағынан да аңғарлардағы сингалдық ауыл тұрғындарынан бөлініп өмір сүрді. Олар жұмыс берушілерінің толық бақылауындағы тұтқын еңбекшілер еді, олардың өміріне қатысты барлық шешімдер осы жұмыс берушілер қабылдады. Әлеуметтік байланыстар мен мәдени қарым-қатынастар тек қауымның ішінде немесе Оңтүстік Үндістанмен ғана болды. 1940 жылдары кәсіподақ қозғалысы плантация жұмысшыларын белсенді жұмысшы табына біріктірді. Олар Ланка Сама Самажа (немесе троцкишіл) партиясымен бірігіп, британдық плантация компанияларының қанауынан азат болу үшін жұмысшы табының күресі туралы идеяны таратуға көмектесті. Шри-Ланка 1948 жылы тәуелсіздік алды, және қауым бұл мемлекеттің 1948 жылы жаңа Цейлон мемлекеті тарапынан кемсітуге ұшыраған алғашқы қауымы деп санайды. Цейлонның алғашқы парламентіне сайлауда жеті үнді тамилі сайланды. Плантация жұмысшылары үнді тамилдарының немесе Ланка Сама Самажа партиясының үміткерлеріне дауыс берді. Доктор Н. М. Перера бірінші парламентте оппозиция жетекшісі болды, ал Ланка Сама Самажа партиясы Біріккен Ұлттық партиядан кейін екінші ірі партия болды. Олар Лондонға делегация жіберіп, касталық жүйені заңмен бекітуге және жалпыға бірдей сайлау құқығын жоюға тырысты. Кандян сингальдықтары да үнді плантация жұмысшыларына сайлау құқығы беруге қарсы болды, өйткені үнді тамилдарының көптеп келуінен олардың сайлау базасының азайып кеткенінен қорқады. Олар сондай-ақ шай плантациялары британдық отаршылдық үкімет тәркілеген жерлерде салынғанын, ал Кандян шаруалары өздерінің дәстүрлі жерлерінен қуылғанын, ал егер үнді жұмысшыларына заңды мәртебе берілсе, бұл әділетсіздіктер одан әрі ушыға түсерін мәлімдеді. Губернатор Стэнли, Доноумор ұсыныстарын Цейлон басшыларына қабылдату үшін кеңес арқылы үнді жұмысшыларының азаматтығына шектеулер енгізді. Осылайша, 1931 жылғы бірінші мемлекеттік кеңес, көптеген тамил және сингал мүшелерінен тұратын, үнді плантация жұмысшыларының көпшілігіне сайлау құқығын бермеуге келісті. Д. С. Сенанаяке 1941 жылы Үндістанның сэр Г. С. Баджпайымен келіссөздер жүргізіп, репатриация және азаматтық мәселелері бойынша келісімге келді, бірақ бұл келісім Үндістанның премьер-министрі Джавахарлал Неру тарапынан ратификацияланбады. Д. С. Сенанаяке "елге интеграцияланған барлық үнді жұмысшыларын Цейлон ұлтының мүшелері ретінде қабылдауға" ниеттенгенін білдірді және 1928 жылдан бастап, 1941 жылға дейін аралда тұрақты тұруға ниеттенген үнді жұмысшыларына азаматтық беруді қолдады. Соулбери конституциясы 1946 жылы күшіне енді. Г. Г. Поннамбалам бастаған барлық партиялық кабинетті құруға тырысқанда, С. В. Р. Д. Бандаранайке, Кандян сингальдықтары және Сенанаяке бастаған сингал ұлтшылдары компромистік формула табуға мәжбүр болды. 1947 жылғы сайлауда Цейлондық Үндістан Конгресі (СИК) франчайзингтік үнді жұмысшылары мен таулы өлкелік тамильдердің дауысымен алты өкіл сайлады. Бұл Кандяндықтарды алаңдатса да, Сенанаяке және басқалардың үнді жұмысшыларына деген көзқарасын қайта қарастыруының басты себебі - марксистік идеологияның плантациялық кәсіподақтарға енуінің қаупі болды. Осылайша ол Г. Г. Поннамбаламның екінші азаматтық актісіне қолдау көрсетті, ол жаңа мемлекеттің азаматы болу үшін аралда он жыл тұруды талап етті. Сенанаяке, ол үнді жұмысшыларына азаматтық беруді қолдаған, марксистік кәсіподақ қызметіне байланысты өз көзқарасын өзгертті. Брейсгирдл оқиғасы осындай қауіптің алға жаршысы ретінде қарастырылды. Сол кездегі Шри-Ланка саясаткерлерінің санасында солшыл саясаттың қорқынышы күшейді. Колониялық үкімет солшылдардың агитациясына жауап ретінде Н. М. Перера, Колвин Р. де Силва және басқа да солшыл көшбасшыларды түрмеге қамады. Марксизмге қарсы сезімді сингалдық және тамилдік көшбасшылар бөлісті. (Цейлондық Үндістан Конгресінің (СИК) президенті ретінде С. Тондаман 1947 жылғы жалпы сайлауда Нувара-Элиядан үміткер болып, жеңіске жетті. Оның партиясы плантациялардағы сайлау округтерінде жеті үміткер ұсынды, ал олардың алтауы қайтадан сайланды. Осылайша Тондаман плантация жұмысшыларының өкілі болды. СИК оппозициямен бірге отырды, оның ішінде марксистік партиялар да болды. Ол 1948 жылғы азаматтық актісіне қарсы болды. Тондаман 1960 жылғы сайлауда Шри-Ланка Азаттық партиясын (САП) қолдады; САП жеңіске жеткеннен кейін ол парламентке тағайындалған мүше ретінде тағайындалды. Бірақ ол 1964 жылғы Сирима Шастри Индо-Цейлон азаматтық актісіне қарсы болды. 1965 жылы БҰП жеңіске жеткеннен кейін С. Тондаман БҰП тарапынан парламентке тағайындалған мүше ретінде тағайындалды.
Соңғы түзету
1977 жылы билікке келген Ж.Р.Джаявардене үкіметі Үндістан азаматтығы туралы заңдағы бұрынғы кемшіліктерді түзетіп, барлық үндістандық плантация жұмысшыларына азаматтық берді (төменде қараңыз). Ол кезде Тондаман Таулы Тамилдердің партиясы – Сейлон жұмысшыларының конгресіне жетекшілік етіп, азғындық партия саясатында шеберлік танысты. Ол 1974 жылғы Тамил Біріккен Азаттық Фронтының (TULF) қаулыларына қосылудан жалтарды, ол ITAK саясатын жалғастырды. Осылайша Таулы Тамилдер Шри-Ланканың кезекті үкіметтерімен ынтымақтастық орнату жолын сәтті таңдады. 1964 жылғы Сирима-Шастри келісімі және 1974 жылғы Индира-Сиримаво қосымша келісімі 600 000-ға жуық үндістандықтарды елдеріне қайтаруға жағдай жасады. Ал тағы 375 000 адам Шри-Ланка азаматы ретінде қабылданды, осылайша олар ел саясатына қатыса бастады. Бұл қайта оралу келісімдері осы қауымның құлдырауының алғышарты болды, ол өзінің ерекше мәдениеті бар біртұтас топқа айналды. 1950-1960 жылдары бұл қауым білім алу және өзінің ерекше мәдениетін мойындату үшін күресті. Бұл қауымдық сананың қалыптасуына және ерекше қауымды құруға себеп болды. Мұғалімдер, кәсіби одақ мүшелері және басқа да мамандық иелерінен құралған білімді орта тап пайда бола бастады. Әлеуметтік жағдайды жақсарту және білім беру мүмкіндіктерін арттыру үшін қарқынды науқан жүргізілді. Қарсылық көтерілісі күшейді. Халық үндістандық паспорттарын жойып, Үндістанға барудан бас тартты. Қайта оралуға қарсылық көрсетілді. Азаматтық құқықтарынан айыруға қарсы халықаралық қоғамдық пікір жиналды. Плантация жұмысшылары өздері салған жерді кедейлікке тастауға дайын емес еді. Олар сингальдықтармен араласуға және кәсіби одақ қозғалысында Шри-Ланка басшылығын қабылдауға дайын болды. 1977 жылғы жалпы сайлауда олар 11 үміткерді сайлауға қол жеткізді. Бұл плантация халқының саяси күш ретінде қалыптасуына көмектесті, бірақ олар 1977, 1983 және 2000 жылдары қауымдық зорлық-зомбылыққа тап болды.
Демография
Шри-Ланкада халық санағы 1871 жылы басталды. 1871, 1881, 1891 және 1901 жылғы халық санақтарында Шри-Ланка тамилдері мен Үнді тамилдері біріктірілген. 1911 жылдан бастап Үнді тамилдері жеке санат ретінде көрсетілді. Халық санының статистикасы мәліметтер береді. 1911 жылы Үнді тамилдері халықтың 12,9 пайызын құраса, Шри-Ланка тамилдері 12,8 пайызды құрады; 1921 жылы 13,4 және 11,5 пайыз; 1931 жылы 15,2 және 11,3; 1946 жылы 11,7 және 11,0; 1953 жылы 12,0 және 10,9; 1963 жылы 10,6 және 11,0; 1971 жылы 11,6 және 11,2; ал 1981 жылы тиісінше 5,5 және 12,7 пайызды құрады.
Әлеуметтік құрылым
Плантациялардағы әлеуметтік құрылым Оңтүстік Үндістанның ауылдық әлеуметтік құрылымына ұқсас. Қоғамды, әдетте, касталық жүйе біріктіреді. Плантацияда шай фабрикасы – бұл іс-қимылдың орталығы, ол плантацияның орталық бөлігінде орналасқан. Офис осымен іргелес, ал оларды кеңсе қызметкерлері, шай дайындаушылар, кондукторлар, кіші бухгалтерлер немесе канакуппилайлар және қадағалаушылардың пәтерлері қоршап тұрады. Плантaтор мен оның көмекшілерінің үйлері оқшауланған жерде орналасқан. Олар кеңсеге жақын болады. Жұмысшылардың үйлері, атап айтқанда, кезек бөлмелері фабрикалардан сәл алыс орналасқан. Алғашқы ғибадатхана Маталеде салынған. Ол бастапқыда құдай Мариамманың тас бейнесі болған. Осы жерде 1820 жылы оған құлшылық ету басталған, ал 1852 жылы қазіргі танымал Матале Шри Мутхумариямман ғибадатханасы салынды. Наттукотай Четтиарлар сауда қауымы Маталеде Мүрүганға Катиресан құдайы ретінде табынуды әкелді және кейін Маталеде Катиресан ғибадатханасын салды. Бұл ғибадатхананың жылдық фестивалі шілде айында тойланады. Шай плантацияларының және олар тұратын туған жерлерінің тұрғындары Шри-Ланканың оңтүстігіндегі буддистер мен индуистер қасиетті санайтын Катиркамамға қажылыққа барады, онда Мүрүган Сканда түрінде құлшылыққа ие. Қазір плантациялық қоғамдастықтардың құқықтарын қорғау және балалар бақшасы мен дәретхана сияқты қажетті жағдайларды қамтамасыз ету үшін құрылған Plantation Human Development Trust қоры бар. Shining Life Children's Trust және Hanguranketha Women's Foundation сияқты басқа да коммерциялық емес ұйымдар плантациялық қоғамдастықтарды дамытуға жұмыс істейді.