Кіріспе

Ерманно Вольф Ферраридің операсы "Il campiello" (Кішкентай алаң) – Эрманно Вольф Ферраридің үш актілі операсы. Либретто авторы – Марио Гисалберти, ол 1756 жылғы Венеция карнавалы үшін ұлы венециялық драматург Карло Голдони жазған, сол аттас әйгілі комедия негізінде жазылған. "Commedia lirica" деп аталатын бұл опера Моцарттың және Джузеппе Вердидің соңғы операсы "Фальстаффтың" ықпалымен жазылған ансамбль операсы болып табылады. Ол Венециядағы "кампиеллода" тұратын шарбақты тұрғындардың қоғамдық өміріне арналған және жергілікті диалектте орындалады (екі неаполитандық рөлден басқа).

Өнер тарихы

Il campiello алғаш рет 1936 жылғы 11 ақпанда Миланның Ла Скала театрында Джино Маринуцци жетекшілігімен және опера режиссері Марчелло Говонимен қойылды. Ол итальяндық репертуарда қалып, кейде шетелде де қойылады. 1978 жылғы шілдеде Токиода Фудзивара операсы жапондық тұсаукесерін өткізді. Олар 2001 жылғы шілдеде Марко Титто жетекшілігімен, 1992 жылғы Триест қойылымынан итальяндық әншілерді шақырып, қайта қойды.

1-ші акті

Алдымен Гаспарина, содан кейін Астольфи пайда болады: олар өзара қызығушылықпен амандасады. Анзолето кешіккендіктен Лучита ашуланып кіреді. Астольфи де онымен әдемі сөздер айтады. Анзолето тауарын сатқанда, бейтаныс Лучиетаға сыйлық алуға ұсыныс жасайды, ал Анзолето қызғанады. Гнезе ине немесе жіп алуға ниеттеніп, Анзолетоны шақырады. Лучита да ренжіп кетеді. Астольфи Гнеске де бірдеңе сатып алуға ұсыныс жасайды! Ол бір жерде осыншама әдемі әйелдерді көріп қуанышқа бөленеді! Анзолето Гнеземен сөйлесіп тұрғанда, Астольфи Лучитаға деген қызығушылығын жаңартып, оның анасы Дона Кейтпен кездеседі. Ол Лучитаға жүзік сыйлайды, бірақ анасы оны тиімді ұстап алады, ал Гнес оның төлеу ұсынысын қабылдамайды. Дона Паска мен Орсола балалары Гнезе мен Зорцетоның болашақ үйленуі туралы әңгімелеседі. Лучита мен Гнезе тағы да дауласып, содан кейін Зорцето пайда болады. Анзолето Астольфиге шақырады, ол Лучитаға қатысы бар екенін жоққа шығарады. Анзолето Лучитаға мүмкіндігінше ерте үйленуге шешім қабылдайды, бұл Лучитаны қуантады! Гаспарина қайтадан пайда болады және бұл жолы Астольфи онымен ұзақ сөйлеседі, оның диалектісіне қарамастан, бос уақыты бар ма деп білуге тырысады. Ол оны ынталандырады.

2-ші акті

Лучиэта, Гнезе, Зорцето және олардың үш ата-анасы Фабриционы қынжырлатқан үлкен, шулы той өткізеді. Анзолето кіріп келіп, Лучиэтаға сақинасын сыйлайды. Астольфи тойда куә болып, қонақ үйде кешкі асқа ақша төлеуді ұсынады! Ол Гаспарина мен Фабриционы шақырады, бірақ Фабрицио бас тартады. Балет басталады: официанттар, сұраныштар мен полиента процессиясы. Гаспарина Астольфиге ағасының қорқынышты мінез-құлқы туралы айтады. Осы сәтте Фабрицио пайда болып, Астольфимен сөйлеседі. Ол да неаполитандық. Ол Астольфидің кім екенін және банкрот екенін біледі! Астольфи Фабриционы әйгілі лотерея жеңімпазы ретінде таниды! Фабрицио Гаспаринаны үйлендіргісі келетінін және үлкен күйеу ағалық сыйлық беретінін айтады! Той алаңға тарап кетеді, бірақ олардың көтеріңкі көңіл күйі қайтадан дауға ұласады, содан кейін олар қонақ үйге оралады. Фабрицио шулы алаңнан біржола кетіп, өмір сүруге басқа жер табуға бекінеді. Астольфи назарын Гаспаринаға аударады, ал кешкі асқа арналған шотты ұстап, оны қалай төлейтінін ойлайды. Той қайтадан ән мен бимен алаңға таралады.

3-ші акт

Фабриционың көшіру жұмыстары жүргізілуде. Астольфи одан Гаспаринаның қолын сұрайды. Фабрицио келіссөздер жүргізілуі мүмкін екенін мойындайды, олар бұл мәселені талқылауға кетеді. Жас әйелдер кіреді. Лучита сол күні кешке үйленеді, Гнезе екі жылдан кейін. Орсола мен Лучита сөйлесіп кетеді. Анзолето Лучитаны іздеп келеді және ол Орсоланың үйіне кеткеніне қатты ашуланады. Ол үйден шыққанда, оны шапалақтайды. Дона Кейт оған одан жақсы күйеу табуға болатынын айтады, ал Анзолето сақинасын қайтарып алуға тырысады, бірақ Лучита оны беруден бас тартады. Ол оның өзіне деген махаббатынан соққы бергенін біледі. Анзолето Зорцетоны кінәлайды. Бәрі Зорцетоның кінәсі. Олар кетеді, бірақ Гнезе оқиғаны Зорцетоға айтады, бұл Орсоланың қынжыруына себеп болады. Зорцето Дона Кейттің үйіне тас лақтырып, қарт әйелді жаралайды, содан кейін жалпы дүрлікідің арасында Анзолето мен Зорцето бір-бірін өлтірумен қорқытады, ал Дона Кейт пен Дона Паска бір-бірін айыптап сөйлейді. Астольфи пайда болып, бәріне үнсіз болуға бұйырады. Оларды онымен бірге кешкі асқа шақырады. Ол және Гаспарина сол күні кешке үйленеді және таңертең кетеді. Гаспарина актерлік құрамның басты мүшесі, сүйікті Венеция қаласына ("Bondi, Venezia cara") соңғы қоштасуын айтады, ол соңғы хорға айналады.

Жазбалар

Il campiello кем дегенде екі рет жазылған: 1963 жылы Миланда RAI телеарнасында Этторе Грацис тұсында, ал 1992 жылы Триест қалалық театрында Никса Бареза басшылығымен тікелей эфирде орындалған.