Кіріспе
1827 жылы Филадельфияда жарық көрген аболиционистік басылым
"Африкандық бақылаушы" ("Illustrative of the General Character, and Moral and Political Effects of Negro Slavery" деген қосымша тақырыбы бар) 1827-1828 жылдар аралығында Филадельфия, Пенсильванияда ай сайынғы журнал ретінде шығарылған аболиционистік басылым болды. Оны квакер дінінің ұстазы және математигі Енох Льюис құрып, редакциялаған. Басылымның тұңғыш нөмірі 1827 жылдың сәуір айында жарық көрді. "Африкандық бақылаушы" – 2023 жылы құрылған ағылшын тіліндегі жаңалықтар сайтының да атауы. Льюистің ұлы, Джозеф Льюис айтуынша, бұл жұмыс әкесі үшін "кәсіптік емес, махаббатпен атқарылған еңбек болды; редактор ретінде алған жалақысы оның күнкөрісіне жеткіліксіз еді. Бірақ ол құлдықпен байланысты саяси және әлеуметтік мәселелердің маңыздылығы артып келе жатқанын терең сезінді, сондай-ақ ұлттың тарихы көп жылдар бойы осы институтпен байланысты қарым-қатынасының нәтижесінде қалыптасатынын болжады."
Тарих
1820-жылдардың ортасында Льюисті Пенсильванияның еркін өнімдер қоғамы жаңа басылымды жобалау, іске қосу және тарату үшін шақырды. Тарихшы Брайан Темплдің сөзіне сүйенсек, оны осы топ таңдады, себебі ол 1803 жылы қашып кеткен құлды сатып алып, оның бостандығын қамтамасыз еткен еді. Сонымен қатар, ол бұрынғы құлды өзінің математика сыныбына [Льюис] математика сабағын оқытуға шақырды, Америкадағы құлдар, әйелдер мен балалардың өмірінің қандай екенін түсіндіру үшін. Басылым тоқтағаннан кейін жарты ғасыр өткен соң, Льюис ұлы Джозеф Дж. Льюис әкесінің осы іске қатысуын еске алып, оны "кәсіби емес, махаббатпен атқарылған еңбек" деп сипаттады, өйткені оған төленген жалақы "өмір сүруге жеткіліксіз болды". Кіші Льюис әкесінің "құлдыққа байланысты саяси және әлеуметтік мәселелердің маңыздылығы артып келе жатқанын терең сезінгенін және ұлттың тарихы осы институтпен қарым-қатынасының сипатына ие болатынын болжаған" деді. Ол былай деп қосты: "Даудың күшейе бастағанын және секциялық жікке бөлінудің, оның ішінде өршіп келе жатқан партиялық ынтақтың тудыратын қауіптерді ескере отырып, оның шын ниеті – талқылауға нағыз мемлекеттік ой-сананың сабырлылығын енгізу болды. Ол осы мәселелерге бірден саяси экономика мен адамзат принциптерін – өркениет заңдары ретінде баршаға қабылданған принциптерді қолдануға тырысты; сондай-ақ, құлдықтың кемтарлығы мен ысырапшылдығын, әрі оның әдепсіздігін көрсету арқылы оны қолдаушылардың санасына және жүрегіне жетіп, оларды сендіруге және көндіруге ұмтылды, оларды ашуландыратын немесе қоздыратын кез келген сөзден сақтанды. Құл иесі де, құл да адам және бауырластар екенін есінде ұстап, екеуіне де сау ой мен қайырымдылықтың барлық мүмкіндіктерін пайдалануға тырысты." Он бір айлық өндірістен кейін Энох Льюис экономикалық жағдайларға байланысты қызметін тоқтатуға мәжбүр болды. Льюис ұлының айтуынша, сұраныс жеткіліксіз болды, себебі "осындай журнал көптеген демеушілерді табатын Достар қоғамы ішкі доктриналық және тәртіптік мәселелерге байланысты алаңдады" және "келіспеушілікке толы болды", өйткені ұзақ жылдар бойы қызмет еткен пастор Элиас Хикс шіркеуден бөлініп, өзімен бірге көптеген ізбасарларын ("Хиксшілер" деп аталды) алып кетті, себебі шіркеу басшылары Хикс "ерте Достардың сеніміне қайшы келетін доктриналар" уағыздағанын мәлімдеді.
In view of the asperity which the controversy was already beginning to assume, and of the dangers threatened by the sectional alienation and the party passions which were growing up under it, his earnest desire was to introduce into the discussion the calmness of true statesmanship. He sought to apply to these questions at once the principles of political economy and those of humanity, principles universally accepted as laws of civilization; and, by showing the impolicy and waste, as well as the immorality of slavery, to reach the minds and hearts of its supporters. To convince and persuade, avoiding every expression which could provoke or exasperate; to remember that slaver owner as well as slave was a man and a brother, and to bring to bear upon both all the resources of sound reason and of philanthropy." Following eleven months of production, Enoch Lewis was forced, by economic circumstances, to cease operations. Demand had not been sufficient, according to Lewis's son, because the "Society of Friends, in which such a periodical would otherwise have found a large number of patrons, was distracted by internal questions of doctrine and discipline" and "torn by discord" when longtime minister Elias Hicks split from the church, taking with him his large group of followers (known as "Hicksites") after church elders decreed that Hicks had been preaching "doctrines incompatible with the faith of the early Friends."
Мазмұны
Тарихшы Пол Финкельманның айтуынша, "Африкан обсерваторы" өзінің қысқа ғана қызмет істеген кезеңінде "Солтүстік пен Оңтүстік арасындағы антагонизмді басуға, партиялық наразылықты сейілтуге, құлдықтың оның ауасын тыныстағандарға әсер ететін моральдық жағын анықтауға" және "оның бейбіт жолмен тоқтатылуының ең тиімді жолдарын көрсетуге" тырысты. Оның мазмұны Льюистің ақ нәсілді құрдастарына құлдық институтының зұлымдығын объективті түрде көрсету мақсатында жазылған эсселер, бастапқы материалдар мен мақалаларды қамтыды. Эсселер мен құжаттар сонымен қатар Африка құрлығынан Америкаға африкалық құл саудасының ерте қадамдарын да баяндады. Басылымға құлдыққа сатылған бостандыққа ие адамдардың, оның ішінде Корнелиус Синклердің және 1825 жылдың жазында Филадельфия аймағынан ұрланған Кэннон Джонсон тобының басқа да құрбандарының қаштарылу оқиғалары да енді. Көпшілігі 1826 жылы Филадельфияда бостандыққа оралуға көмектесілді.