Кіріспе

Бенттон Мэрилендке қарсы, 395 U. S. 784 (1969) – АҚШ Жоғарғы Сотының қос қылмысқа қатысты шешімі. «Бенттон» ісінде Бесінші түзетудегі қос қылмысқа қатысты ереже штаттарға да қолданылатыны туралы шешім қабылданды. Осы шешімімен «Бенттон» ісі «Палко Коннектикут штатына қарсы» ісін күштен шығарды.

Өмірбаян

Джон Далмер Бентон ұрлық және үй кіргізу қылмыстары бойынша сотқа тартылды. Ол ұрлықтан ақталды, бірақ үй кіргізуде кінәлі деп танылып, 10 жылға бас бостандығынан айырылды. Бентонның сотталуынан кейін көп ұзамай Мэриленд апелляциялық соты "Шовгуроу штағатта" ісінде Мэриленд конституциясының барлық қазылардың Құдайға сенетініне ант беруді талап ететін бөлігі конституцияға қайшы екенін мәлімдеді. Бентон ісіндегі қазылар алқасы конституцияға қайшы келетін ереже бойынша таңдалғандықтан, оған жаңа сот отырысын талап ету мүмкіндігі берілді. Бентон жаңа сот отырысын қабылдады, бірақ екінші сотта мемлекет Бентонды тағы да ұрлықпен айыптады, әлде ол бірінші сотта осы қылмыстан ақталған еді. Екінші сот отырысының нәтижесінде Бентон ұрлық және үй кіргізу қылмыстары бойынша кінәлі деп танылды.

Істің тарихы

1968 жылғы 12 желтоқсанда іс талқыланды, 1969 жылғы 24 наурызда қайта талқыланды және 1969 жылғы 23 маусымда шешім қабылданды. Іс қайта қаралды, себебі іске қатысты сертификат берілген бастапқы аргумент екі мәселені қарастырумен ғана шектелді: «(1) АҚШ Конституциясының Бесінші толықсымасындағы екі рет сотқа түсірмеу ережесі, Он төртінші толықсыма арқылы штаттарға қолданыла ма? және (2) Егер солай болса, талапкер осы істе 'екі рет сотқа түсірілді' деуге болады ма?» Екінші сот отырысында Бентонның қарақшылық қылмысы үшін 15 жылдық және ұрлық үшін 5 жылдық жазасы бірдей мерзімде өтелуге тиіс болды. Ал ауызша дәлелдеуден кейін, судья Маршалл соттың шешімінде жазғандай, «қарақшылық бойынша бірдей мерзімде жаза тағайындалуы, соттың екі рет сотқа түсірмеу мәселесін қарастыруына кедерілтеу тудыруы мүмкін, әсіресе егер біз кез келген қателік талапкердің ұрлық айыбына ғана қатысты деп тапсақ». Іс 393 U.S. 994 (1968) нөмірімен қайта қарауға жоспарланды, бұл алғашқы талапнамада жоқ қосымша сұрақпен шектелді: «Хирабаяси мен АҚШ, 320 U.S. 81, 105 және одан кейінгі істерде айтылған 'бірдей мерзімде жазалау доктринасы', Гинзберг пен Нью-Йорк, 390 U.S. 629, 633, No 2, Пейтон мен Роу, 391 U.S. 54, Карафас пен ЛаВалли, 391 U.S. 234, 237 238, және Сиброн мен Нью-Йорк, 392 U.S. 40, 50 58 сияқты шешімдерге сүйене отырып, жалғасуда ма?»

Шешім

Жоғарғы Сот екінші сот отырысын қос қылмыстық қудалау деп шешті. Мэриленд штатының конституциясында қос қылмыстық қудалаудан қорғау қарастырылмаған, бірақ Сот он төртінші түзетудің әділ сот процесі туралы бабы Бесінші түзетудің қос қылмыстық қудалау туралы бабын штаттарға да қолдануға мүмкіндік береді деп шешті. Осының нәтижесінде, сот ұрлық айып тағылуы бойынша шығарған үкімді күштен шығарды. Сот төрешісі Тюргуд Маршалл көпшіліктің атынан былай деп жазды: "Федералдық қос қылмыстық қудалау стандарттары қолданылған кезде үкімталанушының ұрлық айып тағылуы бойынша шығарған үкімі күшін жойды. Үкімталанушы алғашқы сотта ұрлық айыбынан ақталды. Бірақ ол ұрыс-қарақшылық айып тағылуы бойынша шығарған үкімге шағымдануға шешім қабылдағандықтан, ұрлық айыбы бойынша да қайта сотталуға мәжбүр болды. Осы Соттың Green v. United States ісінде айтқандай, "бір қылмыстың үкіміне шағымдануды екінші қылмыстың бұрынғы қылмыстық қудалаудан қорғалу құқығынан мәжбүрлеп бас тарту арқылы шарттау, қос қылмыстық қудалауға қарсы конституциялық тыйымды бұзушылыққа алып келеді."