Нацистік Германия та әйелдер тарихын зерттеуші Клаudia Ann Koonz

Кіріспе

Америкалық нацистік Германия тарихшысы

Клаудия Энн Кунц – нацистік Германия тарихын зерттейтін американдық тарихшы. Кунцтың феминистік көзқарас негізінде нацистік дәуірдегі әйелдердің рөлін сынауы көптеген пікірталас пен зерттеу тақырыбына айналды. Ол PEN New England сыйлығының иегері және Ұлттық кітап сыйлығының финалисі. Кунц Калифорния университетінің телеарнасы мен Пол МакГанн жүргізетін "Нағыз диктаторлар" подкасттарында қонақ болды. 2020 жылғы АҚШ президенттік сайлауына дейінгі айларда Кунц Америка Құрама Штаттарындағы автократия қаупі туралы History News Network және New School's Public Seminar үшін мақалалар жазды.

Білім

Кунц 1962 жылы Висконсин университетінен бакалавр дәрежесін алды, соның ішінде Мюнхен университетінде екі семестр оқыған. Азия арқылы бір жыл саяхаттағаннан кейін ол Колумбия университетінде оқыды, онда 1964 жылы магистр, ал 1969 жылы Рутгерс университетінде докторлық дәрежесін алды.

Шәкіртақы

Клаудия Кунц – Дьюк университетінің тарих кафедрасының зейнеткер профессор. 1988 жылы Дьюк университетіне келгенге дейін ол Вурчестердегі (Массачусетс штаты) Холи Кросс колледжінде сабақ берді. Кейіннен ол екі кітап жариялады: «Отандастардағы аналар: әйелдер, отбасы және нацистік саясат» және «Нацистік ар-ождан», олар Веймар және нацистік Германия кезінде нацистік партияны қарапайым немістердің қолдауының себептерін талдайды. Оның француз БАҚ-ындағы стереотиптер туралы ағымдағы кітабы (Дьюк Университетінің баспасында жарық көреді) – «Шетелдік және француз арасында: Мұсылмандық түбірінен шыққан танымал француз әйелдері БАҚ назарында, 1989–2020». Кунц қарсылық көрсетуге қатысқан әйелдердің «еркектік» құндылықтарына байланысты Үшінші рейхтің назарынан тыс қалуы ықтимал екенін айтты. Мысалы, анасы бала көлігінде заңсыз жарияламаларды жасырып, күдік тудырмастан өткізе алатын. Кунц сондай-ақ Үшінші рейхте өзін-өзі көрсеткен әйелдердің екі түрін атап көрсетті: Гертруд Шольц Клинктің сияқты, өздері бақылаған әйелдер үстінен билік алған, бірақ оларды билікке ие болған ерлерге бағынуға мәжбүр болған (авторитарлық келісім) және Ильза Кох сияқты, цивилизациялық нормаларды бұзған әйелдер, мысалы, лагерь күзетшілері. Кунц нацизмге 100% қарсы болған әйелдерді, сондай-ақ «бір мәселелік» сыншыларды (мысалы, стерилизация мен эвтаназияға қарсы) қамтиды, бірақ еврейлерді өлім лагерлеріне депортациялауға қарсылық көрсетпеген немесе наразылық білдірмеген. Кунцтің пікірлері Гизела Бокпен жиі салыстырылады, бұл кейбір тарихшылар «тарихшылардың дау-жанжалы» (Historikerinnenstreit) деп атаған пікір қақтығысы. «Отандастардағы аналар» кітабы мұрағаттық зерттеулерді «феминистік міндеттемелердің мәні, Холокостқа қатыстылығы және Германияның өткені» туралы зерттеумен үйлестіреді. Нацистер «эмансипациядан құтылуды» уәде етті, бұл әйелдер мен ерлердің теңдігі «әлеуметтік және отбасылық ыдырауға» әкеледі деп қорқытқан немістерге ұнады. Бірақ Кунц Үшінші рейхтің бала туу, әлеуметтік жұмыс, білім беру, бақылау, денсаулық сақтау және нәсілдік саясатқа бағынуда әйелдердің қатысуына тәуелділігінен туындаған қарама-қайшылықтарды көрсетеді. New York Times газетінің бір рецензенты Кунцтың «нацистердің әйелдер ұйымдарын, діни емес, протестанттық және католиктік әйелдерді, сондай-ақ еврей әйелдерінің конфискацияға, оқшаулануға, депортацияға және өлтіруге қарсы күресуге бағытталған күш-жігерінің әртүрлі нәтижелерін жазу үшін әртүрлі құжаттарды терең және сарапты зерттегенін» жазды. Кэтрин Стимпсон «Отан аналарының» қарама-қайшылықты хабарын «ауыр» деп сипаттады, себебі: «Егер көптеген қоғамдар әйелдерді өздеріне билік етуден айырса, әйелдердің әлі де күші бар. Әйелдер еркектерден өзгеше болса да, өздерінің өзгелері де бар. АҚШ-та ақ әйелдер екі жынысты қара құлдарды иеленді, ал нацистік Германияда Клаудия Кунц өзінің «Отан аналары» атты жүрек ауыртатын кітабында көрсеткендей, нацистік әйелдер екі жынысты еврейлерді қатыгездікпен өлтірді. Ал отарлаушылар отарланғандардың екі жынысын да бақылап, биледі».

Claudia Koonz is Peabody Family Professor emerita in the History Department at Duke University. Before coming to Duke in 1988, she taught at College of the Holy Cross in Worcester, Massachusetts, She subsequently published two books, Mothers in the Fatherland: Women, the Family and Nazi Politics and The Nazi Conscience, which analyze the sources of ordinary Germans' support for the Nazi Party during Weimar and Nazi Germany. Her current book on stereotypes in French media (forthcoming with Duke University Press) is Between Foreign and French: Prominent French Women from Muslim Backgrounds in the Media Spotlight, 1989 2020. Koonz has claimed that women involved in resistance activities were more likely to escape notice owing to the "masculine" values of the Third Reich. A mother, for example, could smuggle illegal leaflets through a checkpoint in a pram without arousing suspicion. Koonz is also known for her claim that two kinds of women asserted themselves in the Third Reich: those, like Gertrud Scholtz Klink, who gained power over women under their supervision in exchange for subservience to the men who wielded power over them (the authoritarian trade off) and the women who violated the norms of civilized society, such as camp guards like Ilse Koch. Koonz includes women who were opposed to Nazism 100% as well as "single issue" critics (of, for example, sterilization and euthanasia) but did not protect or protest the deportation of Jews to death camps. Koonz's views have often been pitted against those of Gisela Bock in a battle some have referred to as the Historikerinnenstreit (quarrel among historians of women). Mothers in the Fatherland integrates archival research into an exploration of “the nature of feminist commitment, complicity in the Holocaust, and the meaning of Germany’s past.” The Nazis promised “emancipation from emancipation,” an appeal that resonated with Germans who feared that male female equality meant “social and family disintegration.” But Koonz highlights the paradoxes produced by the Third Reich’s dependence on women’s participation (as subordinates, to be sure) in child bearing, social work, education, surveillance, health care, and compliance with race policy. A reviewer in the New York Times wrote that Koonz dug “deeply and discerningly into a variety of documents, to record the mixed results of Nazi efforts at mobilizing women’s groups, secular, Protestant and Catholic” and Jewish women’s efforts to fight against confiscation, ostracism, deportation and murder. Catherine Stimpson called the contradictory message of Mothers of the Fatherland “painful” because: “If many societies deprive women of power over themselves, women still have power to exercise. Women, though Other to men, have their Others too. In the United States white women did own black slaves of both sexes, and in Nazi Germany, as Claudia Koonz showed us in her heartbreaking book, Mothers in the Fatherland, Nazi women did brutalize and kill Jews of both sexes. And colonizers both lorded and ladied it over the colonized of both sexes.”

Нацистердің ар-ұжданы

Дәстүрлі ғылым нацизмді антисемитизм, антимодернизм және антилиберализм арқылы анықтайды, бірақ "Нацистік сана" кітабы, "Der Stürmer" сияқты басылымдарда айтылғандай, қауымдастық пен этникалық тазалықтың "позитивті" құндылықтарын зерттейді, бұл Адольф Гитлер билікке келгенге дейін нацистерге ешқашан дауыс бермеген миллиондаған қарапайым немістерді қызықтырды. Бір рецензент Кунцтың кітабы бізді нацизм туралы түсінігімізді уақытша тоқтата тұрып, осы қозғалысты нацистердің өзі түсінгендей түсінуге талпынуға шақыратынын жазды. Осылайша, біз кісі өлтіретін нәсілшіл доктриналар неміс халқының моральдық және психологиялық құрылысына қалай оңай сіңгенін жақсырақ түсіне аламыз. "Саясатты зерделеу" журналының рецензенты "Нацистік сананы" "күшті зерттелген және қызықты жазылған кітап" деп атады. Тағы бір рецензент оны Үшінші рейхтің "қалыпты" жылдарында, 1933-1941 жылдары қалыптасқан консенсустың қалыптасуын көрсететін "ерекше жетістік" деп сипаттады. Осы кезеңде Ұлттық-социалистік нәсілдік саясат үш контексте "жетілді" немесе Кунцтың сөзімен айтқанда, "метастаздады": Гитлердің қоғамдық бейнесі, академиялық ой-санау орталықтары және бюрократиялық желілер. Осы жылдар ішінде нацистердің қанағаттанбас антисемиттік негізін Гитлер және еврейлерге қарсы "ұтымды" шабуылды қолдаушылар бақылап отырды. Қарапайым немістер зорлық-зомбылықты жек көреді, бірақ "заңды" көрінген антисемиттік шаралар көбінесе назарсыз қалды. Амал не, немістердің бір пайызынан да аз еврейлерді құрады, ал 1939 жылға қарай олардың жартысы эмиграциялаған. Сонымен қатар, Гитлердің үкіметі жұмыссыздықты жойды, дипломатиялық жеңістерге жетті және ұлттық мақтанышты қайта жандандырды. "Нацистік сана" кітабына жасалған тағы бір рецензияда айтылғандай, көптеген азаматтар "ұлттық басымдық, отансүйгіштік және қауымдастық құндылықтарына негізделген жаңа нацистік моральды қабылдады". Кунц қиялға келген даңқты сағынудың күшті күш екенін ескертті, бұл басқа елдердегі этникалық национализмге наразы азаматтарды біріктіре алады. "Ұлттық социализм әртүрлі, бірақ күнделікті институционалдық контексттерді "моральдық міндеттемелер қауымдастығын" құру үшін қалай жұмылдырғанын зерттегенде, ол бізді қазіргі қоғамның белгілі бір топтарды қалай қаралайтыны, оларды шеттететіні және мүшеліктерінен айыратыны туралы ойлануға шақырады".

Conventional scholarship defines Nazism by its anti Semitism, anti modernism, and anti liberalism, as expressed in publications like Der Stürmer, but The Nazi Conscience examines the “positive” values of community and ethnic purity that attracted ordinary Germans, including millions who had never voted Nazi before Adolf Hitler's takeover. A reviewer wrote that Koonz’s book challenges us to “suspend temporarily our understanding of Nazism and to try to understand the movement as the Nazis themselves understood it. In doing so, we can better understand how murderous racist doctrines infiltrated the moral and psychological fabric of the German people so easily.”

A reviewer for The Review of Politics called The Nazi Conscience a “meticulously researched and engrossingly written book”. Another reviewer called it a "tour de force" that documents the formation of a consensus that evolved during the “normal” years of the Third Reich, 1933 1941. This was a time when National Socialist racial policy congealed, or according to Koonz, “metastasized” in three contexts: Hitler’s public persona, academic think tanks, and bureaucratic networks. During these years, the rabidly anti Semitic Nazi base was held in check by Hitler himself and the proponents of a “rational” assault against Jews. Although ordinary Germans deplored violence, anti Semitic measures that appeared “legal” were scarcely noticed. After all, fewer than one percent of all Germans were Jewish, and by 1939 half of them had emigrated. Besides, Hitler’s government ended unemployment, scored diplomatic victories, and revived national pride. Most citizens “accepted a new Nazi specific morality that was steeped in the language of ethnic superiority, love of fatherland, and community values," according to another review of The Nazi Conscience. Koonz cautioned that nostalgia for imagined glory is a potent force that could rally aggrieved citizens to ethnic nationalism elsewhere. “In examining how National Socialism mobilized diverse but quotidian institutional contexts to create a ‘community of moral obligation,’ she invites us to reflect on . the ways contemporary society demonizes, ostracizes, and excludes certain classes of people."

Соңғы еңбектері

2020 жылғы АҚШ президенттік сайлауы алдында Кунц History News Network және New School's Public Seminar басылымдарында АҚШ-тағы автократия қатері туралы ескерту мақалалары жариялады. Сондай-ақ, ол 2021 жылы Ауғанстаннан АҚШ әскерлерінің шығарылуын тарихи тұрғыдан талдады.