Кіріспе

Өлім мен трагедиямен байланысты жерлерге саяхатты қамтитын туризм.

Қара туризм (сондай-ақ танатуризм, қара туризм, мортид туризм немесе қайғы туризмі) – тарихи тұрғыдан өлім мен трагедиямен байланысты жерлерге саяхатты қамтитын туризм ретінде анықталған. Холокост туризмі қара туризмнің де, мұра туризмінің де элементтерін қамтиды.

Қонақжайлық және туризм

Бұл саланың ғалымдары көптеген түрлі аспектілерді қарастырды. Леннон мен Фоли бастапқы идеяларын дамытты.

Туристік орынның білім беру мақсатын меңгергені ме, әлде оны пайдаланушылыққа ұшыратқаны ма, оны операторлары мен келушілері анықтайды. Ашкөздікпен жетекшілік ететін туристік операторлар "қасіретті пайдаланады". Крис Хеджес Ұлттық саябақтар қызметі ұсынған "Алқатрас оқиғасын" "әжірге салу" деп сынады, себебі ол "Американың жаппай түрмеге жабу жүйесінің қатыгездігі мен әділетсіздігін назарында ұстамайды". Парк қызметі қиын мәліметтерді жою арқылы, Хеджестің пікірінше, "Диснейлендіруге" (Disneyfication) ықпал етеді.

Көрнекі бағыттар

Қара туризмнің бағыттары: Шотландиядағы Каллоден, Румыниядағы Бран және Пойенари сияқты сарайлар мен шайқас далалары; Уэльстегі Англесидегі Бомарис түрмесі және Лондонның тозақтағы Джек-Жарққыш көрмесі сияқты бұрынғы түрмелер; Жапониядағы Хиросима бейбітшілік мемориалдық паркі, Украинадағы Чернобыль және 2001 жылдың 11 қыркүйегінен кейін бір жыл өткен соң Нью-Йорктегі Ground Zero-дағы коммерциялық қызмет сияқты табиғи апаттар немесе адам жасаған апаттар орындары. Сонымен қатар, Польшадағы Аушвиц концлагері, Қытайдағы Нанкин қазасын еске алу залы, АҚШ-тағы Колумбайн орта мектебіндегі оқиға, Камбоджадағы Туол Сленг геноцид мұражайы сияқты адамзатқа қарсы қатыгездік, кісі өлтіру және геноцид орындары; Оңтүстік Кореядағы Джеджу көтерілісінің орындары.

Балиде "өлім мен жерлеу рәсімдері туризм үшін тауарға айналды, онда кәсіпкерлер біреудің өліп жатқанын естіген бойда туристік фургондарды ұйымдастырып, билет сата бастайды". АҚШ-та келушілер Вашингтондағы Холокост мемориалдық мұражайына "өзінің жасы мен жынысына сәйкес келетін, нақты Холокост құрбанының аты мен суреті бар жеке куәлігімен" бара алады. Видео түсірілімдерде өлтіру отрядының әрекеттері бейнеленген арнайы ортада, мұндай "құрбан" өзінің жеке куәлігін мониторларға енгізеді және оның тағдыры туралы ақпаратты анықтау үшін мұражайды аралайды. Колумбияда Медельин картелінің есірткі бароны Пабло Эскобармен байланысты жерлер Эскобар тақырыбындағы турлар арқылы қара туризмнің танымал орындарына айналды. Медельинде туристер Роберто Эскобардың әйгілі ағасының жеке мұражайына, оның өлтірілген үйіне және Эскобардың түрмесі болған Ла Катедралға жиі барады. Тағы бір танымал орын – Пуэрто-Триунфоға жақын Богота мен Медельиннің арасында орналасқан Хасиенда Наполес иелігі.