Кіріспе
Орталық және шеткі көрудің бұзылуын анықтайтын көзді тексеру. Көздің көру өрісін тексеру – бұл орталық және шеткі көрудің дисфункциясын анықтайтын көзді тексеру, және бұл дисфункция глаукома, инсульт, гипофиз ауруы, ми ісіктері немесе басқа да неврологиялық кемшіліктер сияқты түрлі медициналық жағдайлардың салдары болуы мүмкін. Көзбен шолу өрісін тексеруді клиникалық жағдайда жүргізу үшін, пациенттің көзі бір тұрақты нүктеде ұсталып, көру өрісінің әртүрлі бөліктерінде объектілер көрсетіледі. Тангенттік экранды сынау немесе Амслер торлы жүйе сияқты қарапайым қолмен қолданылатын құралдарды пайдалануға болады. Арнайы құралдар қолданылған жағдайда, ол периметр деп аталады. Тексеруді техник бірнеше тәсілмен жүзеге асыруы мүмкін: тікелей, машинаның көмегімен немесе толық автоматтандырылған машина арқылы. Машиналық тестілер пациенттің көру өрісінің толыққанды басылып шығуына мүмкіндік жасап, диагностикаға көмектеседі. Бұл тексеру периметрия, тангенттік экранды тексеру, автоматтандырылған периметрия, Голдманның көру өрісі тексеруі, сондай-ақ Henson 9000 периметрі, Humphrey Field Analyzer, Octopus Perimeter, Oculus Easyfield периметрі сияқты таңбалық атаулармен де белгілі болуы мүмкін.
A visual field test is an eye examination that can detect dysfunction in central and peripheral vision which may be caused by various medical conditions such as glaucoma, stroke, pituitary disease, brain tumours or other neurological deficits. Visual field testing can be performed clinically by keeping the subject's gaze fixed while presenting objects at various places within their visual field. Simple manual equipment can be used such as in the tangent screen test or the Amsler grid. When dedicated machinery is used it is called a perimeter. The exam may be performed by a technician in one of several ways. The test may be performed by a technician directly, with the assistance of a machine, or completely by an automated machine. Machine based tests aid diagnostics by allowing a detailed printout of the patient's visual field. Other names for this test may include perimetry, Tangent screen exam, Automated perimetry exam, Goldmann visual field exam, or brand names such as Henson 9000 Perimeter, Humphrey Field Analyzer, Octopus Perimeter, Oculus Easyfield perimeter, etc.
Тексеру әдістері
Бұл сынақты орындау үшін қолданылатын әдістерге көздің көру өрісін тексеру (Дондерс сынағы) жатады. Сарапшы науқастан бір көзін жауып, өзіне қадала қарауын сұрайды. Ең жақсысы, егер науқас оң көзін жапса, сарапшы сол көзін жауып, керісінше жасайды. Содан кейін сарапшы қолын науқастың көру өрісінен шығарып, қайтадан кіргізеді. Көбінесе сарапшы мұны баяу қозғалған саусақпен немесе шляпа инесімен жасайды. Науқас сарапшының қолы қайтадан көрінгенде белгі береді. Бұл әдетте сарапшылардың қарапайым және алдын ала тексеру үшін қолданатын әдісі.
Периметрия
Периметрия немесе кампиметрия – көру өрісін жүйелі түрде тексерудің бір жолы. Бұл, белгілі бір фондағы сынақ нысаналарын табу арқылы көру өрісіндегі жарыққа сезімталдықтың айырмашылықтарын жүйелі түрде өлшеу болып табылады. Периметрия көру өрісін, әсіресе оның шеткі бөліктерін, мұқият карталап, сандық мәліметтермен көрсетеді. Атауы көру өрісінің периметрін тексеру әдісінен шыққан. Автоматтандырылған периметрлер кеңінен қолданылады және олардың қолданылу салалары: ауруларды диагностикалау, жұмысқа іріктеу, көру қабілетін бағалау, мектептердегі немесе қоғамдық скринингтер, әскери іріктеу және мүгедектік санатына жатқызу.
Статикалық периметрі
Статикалық периметрия көру өрісіндегі әрбір нүктені біртіндеп, жеке-жеке тексереді. Алдымен, белгілі бір нүктеге әлсіз жарық көрсетіледі. Егер пациент жарықты көрмесе, оның қарқындылығы көрінетінше біртіндеп арттырылады. Бастапқыда, тұрақты мөлшері мен жарықтығы бар бір ғана сынақ жарығы қолданылады. Сынақ жарығы пациент оны бірінші рет байқағанға дейін перифериядан көру орталығына қарай жылжытылады. Бұл процедура көру орталығына әртүрлі бағыттардан жақындау арқылы қайталанады. Мұндай қайталаулардың нәтижесінде сол нысанға арналған көру шегі анықталады. Процедура бастапқы сынақ жарығынан үлкен немесе жарықрақ жарықтарды қолдану арқылы қайталанады. Осылайша, кинетикалық периметрия көру өрісінің сезімталдық шекараларын анықтауға көмектеседі. Бұл, тұрақты көзқарас сақтауда немесе когнитивтік бұзылуларға байланысты қиындықтар туындаған пациенттер үшін автоматтандырылған периметрияға жақсы балама болуы мүмкін.
Фотопиялық периметрия
Ең көп қолданылатын периметриялық тест жарқын ақ фонға ақ стимулдарды қолданады (ақ түсті фотоптық сынақ). Бұл оқшауланған L және M конустарының жұмысын тексереді және глаукома кезінде қолданылады.
Скотоптық периметрия
30 минут қараңғыға бейімделуден кейін, көздің таяқшаларының жұмысын қараңғы фонға қысқа толқынды (көк) стимулдарды қолдану арқылы таңдап тексеруге болады. Бүгінде, тұрақсыз бекітуі бар көздерде де осы типтегі тексеруді скотоптық микропериметрия көмегімен жүргізу мүмкін.