Гоаның ауылдық жер қоғамдары: тарихы мен қазіргі жағдайы
Comunidades of Goa
Гоаның "Комунидадтары" – үнді жерлерінің ұжымдық меншігі, көне дәстүр. Португалдықтармен 1526 ж. тіркелген, Гоада 1961 ж. дейін басым болды. Жерді пайдалану, тарих.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гоа коммуналары – Үндістандағы Гоада дамыған жер бірлестігінің бір түрі. Онда жер иелігі ұжымдық түрде сақталады, бірақ оны ауылдың негізін қалаушылар деп есептелетін ер адамдардың ұрпақтары басқарады, олар көбінесе жоғарғы касталық топтарға жатады. 1526 жылдан бері португалдықтар құжаттаған бұл жүйе 1961 жылға дейін Гоадағы жер иеленудің басым түрі болды. Оның формасы испандық Боливияға дейінгі және қазіргі Америка Құрама Штаттарының оңтүстік-батысындағы Пуэбло халықтары сияқты көптеген басқа ауылдық шаруашылық халықтарының жер иелену формасына ұқсас. Карл Маркс бұл жүйені ауылдық қоғамның дуализмі деп атады: жердің ұжымдық меншігі және оның жеке өндіріспен қатар өмірсуі.
The Comunidades of Goa are a form of land association developed in Goa, India, where land ownership is collectively held, but controlled by the male descendants of those who claimed to be the founders of the village, who in turn mostly belonged to upper caste groups. Documented by the Portuguese as of 1526, it was the predominant form of landholding in Goa prior to 1961. In form, it is similar to many other rural agricultural peoples' form of landholding, such as that of pre Spanish Bolivia and the Puebloan peoples now in the Southwestern United States, identified by Karl Marx as the dualism of rural communities: the existence
of collective land ownership together with private production on the land.
Португалдықтар кодтаған
Коммунитеттер – (ग्रामसंस्था) деп аталатын жүйенің бір түрі. Кейбір ғалымдар бұл термин оны құрайтын адамдардың атынан шыққан дейді, яғни гуан немесе ауылды жасаушылар (kar) дейді. Бұл институт португалдар келгенге дейін бар болған, бірақ олар оны реттеген. Осы реттеулердің алғашқысы 1526 жылы Афонсо Мексияның заңнамасында (Foral) жазылған. "Грам" термині ауылды білдіреді. "Comunidades" португал тілінде "қоғамдар" деген мағынаны береді. Гоадағы басқарылатын су тобырларының хазан жүйесі – осы жүйенің бір тармағы, бірақ қазір коммунитеттерден едәуір өзгеше.
Comunidades are a variant of the system of system called (ग्रामसंस्था)). Some scholars argue that the term is derived from the name for those who compose it, that is the ; i. e. those who make (kar) the gaun or village. This institution pre existed the arrival of the Portuguese, but was codified by them. The first of these codifications was contained in the Foral of Afonso Mexia in 1526. The term gram in refers to the village. Comunidades is the Portuguese word for "communities". The khazan system of managed wetlands in Goa is an offshoot of the system, but now quite distinct from the comunidades.
Мүшелер мен дивидендтер
Коммунитада мүшелері гаонкарлар немесе зонкарлар (португал тілінде, jonoeiros) деп аталады. Біріншілері – ауылдың мүшелері, ал екіншілері zonn немесе jono алуға құқылы болған, бұл коммунитаданың акция иелеріне (accionistas, жекеше – акция) төлейтін дивиденд. Бұл жүйе егіс жерлеріне де, ауылдық тұрғын үйлерге де бірдей қатысты.
Members of the comunidades are called gaonkars, or zonnkars (in Portuguese, jonoeiros). The former are the members of the village, the latter were entitled to zonn, or jono, which is a dividend paid by the comunidade to and accionistas, the holders of acções (sing. acção), or shares. The system applies equally to agricultural land and to village housing.
Уақыт өте келе өзгерістер
Уақыт өте келе және жер иелігі мен басқарудың қарама-қайшылықты жүйелеріне байланысты ескі институттар бастапқы ерекшеліктерін жоғалтты, ал қазір коммунидалар – туғаннан мүшелік құқығы бар иеленушілердің қоғамдары ғана. 1961 жылы Гоада португалдық үкімет аяқталғаннан кейін, бұрын коммунидалардың, немесе дәлірек айтқанда, ауылды дамыту шаралары грампаншаятқа жүктелді, бұл оларды тиімсіз етіп жіберді. Жерге жеке меншік құқығының пайда болуы ауыл деңгейінде жаңа әлеуметтік-экономикалық қатынастарды құрды, әсіресе коммунидалар мен ghar bhaatt, португалдық Гоаның екі негізгі жер иелену нысаны. Қазір коммунидалардың жұмысы Гоа мемлекеттік үкіметі тарапынан қатаң бақыланады, ал коммунида қозғалысының қолдаушылары олардың өзін-өзі басқару бірліктері ретінде әрекет ету мүмкіндігінің шектеулі екенін айтады.
Over time and subject to conflicting land ownership and administration systems, the old institutions lost their original characteristics and comunidades are now mere societies of rights holders who are members by birth. After Portuguese rule ended in Goa in 1961, the village development activities, which were once the preserve of the comunidades or more specifically the , became entrusted to the gram panchayat, rendering the non functional. The emergence of private property in land created a new set of socio economic relationships at the village level, especially the comunidades and the ghar bhaatt, the two principal forms of land tenure that came to characterise Portuguese Goa. The working of the comunidades is now tightly controlled by the Goa state government, which supporters of the comunidade movement say leaves little scope for them to act as self governing units.
Шектелген рөлі
Қазіргі уақытта коммунидалардың жалғыз ресми функциясы – үкімет бекіткен бағамен жерлерін бөлу. Дегенмен, қауымдастық қозғалысының жақтастары өздерінің құқықтары деп санайтын нәрсені сақтау үшін, шағын болса да, бейілді күрес жүргізіп келеді және, мысалы, жер иелігіне қатысты сот процестерін қозғау арқылы Гоадағы қауымдастық жүйесінің ыдырауына қарсы күресуді жалғастыруда. 2004 жылы Гоа Су Рей партиясы қауымдастықтарды қолдап, polemik жариялады. 1964 жылы Махараштравади Гомантак партиясының үкіметі қабылдаған 1964 жылғы Гоа, Даман және Диу ауыл шаруашылығы жалдау құқығы туралы заң, қауымдастық жерлеріне жалдау ақысы – "комунида форо" төленген жағдайда, жалдаушылардың құқықтарын кеңейтті. Бұл қауымдастықтардың көп бөлігінің жеке меншікке өтуіне және қауымдастықтардың жалпы эрозиясына әкелді. Осылайша, қазіргі уақытта қауымдастық жерлерінің көп бөлігі таулы аймақтарда орналасқан, олар өңделмейді немесе кашу плантацияларына, жалға алушыларға берілген. Өңделмейтін қауымдастық жерлеріне көшіп-қоныстанғандар келіп, шалап үйлер салады. Штаттың халық тығыз және дамыған орталық жағалау аймақтарында, бұрын қауымдастықтарға тиесілі болған жерлердің көбісі жалға алушыларға бөлінген немесе үкімет тарапынан өнеркәсіптік мақсаттар үшін алынған. Комунида кодексінде (1961 жылғы 15 сәуірдегі № 2070 заңдық актісі) заңсыз иелік етуге қарсы шаралар көзделген, алайда, көбінесе шаралар қабылданбайды.
The sole official function of the comunidades, currently, is to parcel out their land at government approved rates. However, supporters of the comunidade movement, have been waging a determined, if small, campaign to safeguard what they see as their rights, and continue to fight against the erosion of the comunidade system in Goa, by, for example, bringing land ownership lawsuits. In 2004, the Goa Su Ray Party issued a polemic supporting the comunidades. The Goa Daman and Diu Agricultural Tenancy Act, 1964, passed in the 1964 by the then Maharashtrawadi Gomantak Party government, extended the tenancy rights of the tenants to lands from the comunidade, for the payment of a quit rent called the comunidade foro. This has resulted in most field property of the comunidades passing into private hands, and erosion of the comunidades as a whole. Thus at present most of comunidade land is in the hills, which is either uncultivated or given over to cashew plantations, to tenants. Uncultivated comunidade land draws squatters who develop shanty towns. In the populous and well developed central coastal parts of the state, almost all the land that once belonged to the comunidades has been allotted to tenants or taken over for industrial purpose by the government. There are provisions under Code of Comunidade (a Legislative Enactment No. 2070 dated 15 April 1961) to take action against illegal encroachments, however action is usually not taken.