Кіріспе
Lilium regale, патша лилиясы, керемет лилия, хан лилиясы деп аталатын, лилия тұқымдасына жататын гүлді өсімдік түрі. Гүлдері құбыр тәрізді болады. Бұл өсімдік Қытайдың оңтүстік-батысындағы Сычуань провинциясының батыс бөлігінде өседі және әсемдік үшін басқа жерлерде де өсіріледі. 1903 жылы Англияға Эрнест Генри Уилсон әкелген.
Lilium regale, called the regal lily, royal lily, king's lily, is a species of flowering plant in the lily family Liliaceae, with trumpet shaped flowers. It is native to the western part of Sichuan Province in southwestern China, and cultivated elsewhere as an ornamental. It was introduced to England in 1903 by Ernest Henry Wilson.
Сипаттама
Лилиум регале – жер астындағы түйірден өсетін, көп жылдық, шөптесін өсімдік. Жапырақтары сабақтағы белгілі бір аралықтарда емес, кездейсоқ орналасады. Өсімдіктердің биіктігі 2 метрге дейін жетеді, бірақ бақта көбінесе 1,2–1,5 метр болады. Гүлдері 14 см ұзындықта, түтік немесе құбыр тәрізді, сары ортасы бар ақ түсті, сырты күлгін реңді. Аталықтары жақсы көрінеді. Гүлдері өте хош иісті, әсіресе түнгі уақытта. Орташа белдеу климатында өсіруге ең оңай лилиялардың бірі. Су өткізбейтін топырақтардан басқа, кез келген топыраққа төзімді. Қолайлы жағдайда табиғи түрде өсуі мүмкін. Үлкен контейнерлерде де өсіруге болады. Түйірлері өте төзімді, бірақ сабақтары маусымның басында шығып, қыраудан зақымдануы мүмкін. Тұқымнан өсіруге болады және көбінесе екінші жылы гүлдейді. Үлкен гүлдерді ұстап тұру үшін сабақтарды тіреуішпен бекіту қажет болуы мүмкін. "Альбум" таза ақ түрі де кеңінен таралған. Елендер лилияларды жиі жейді, сондықтан оларды қорғау үшін 8 фут (шамамен 2,4 метр) биіктіктегі қоршау қажет болуы мүмкін.
Мысықтар
Лилиум регале, осы туыстағы көптеген түрлер сияқты, мысықтар үшін уытты, оны жұтқан жағдайда қатты бүйрек жетіспеушілігіне алып келуі мүмкін. Мысықтар барып-келіп тұратын үйлерде бұл өсімдікті ұстамауға, немесе кептірілген гүлдерді мысықтың сүртіп алып, денесіне тозаң жабысып, оны тазалау кезінде жұтып қоюы мүмкін жерлерге қоймауға кеңес беріледі. Күдікті жағдайларда дереу ветеринарға қаралу қажет.