Мінез-қолқа салу медицинасы: денсаулық және ауруды зерттеу
Behavioral medicine
Мінез-табиғат медицинасы – денсаулық пен ауруға қатысты биология, психология, әлеуметтану ғылымдарының интеграциясы. Психологиялық көмек, биофидбек, реабилитация жайлы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мінез-құлық медицинасы денсаулық және ауруға қатысты биологиялық, мінез-құлық, психологиялық және әлеуметтік ғылымдардағы білімді интеграциялаумен айналысады. Бұл ғылымдарға эпидемиология, антропология, социология, психология, физиология, фармакология, тамақтану, нейроанатомия, эндокринология және иммунология кіреді. Бұл термин көбінесе денсаулық психологиясымен шатастырылады, бірақ бұл дұрыс емес. Мінез-құлық медицинасының практикасы денсаулық психологиясын қамтиды, сонымен қатар биофидбек, гипноз және физикалық аурулардың биоәдептік терапиясы, кәсіби терапияның кейбір аспектілері, оңалту медицинасы және физиатрия, сондай-ақ профилактикалық медицина сияқты қолданбалы психофизиологиялық терапияларды да қамтиды. Керісінше, денсаулық психологиясы мінез-құлық медицинасы мен мінез-құлық денсаулығында психологияның рөліне ерекше назар аударады. Мінез-құлық медицинасы қазіргі кезде өте маңызды, себебі көптеген денсаулық проблемалары медициналық емес, мінез-құлықтық себептерге байланысты деп қарастырылады. Мысалы, темекі шегу, отырықшы өмір салты, алкогольге немесе басқа да психоактивтік заттарға тәуелділік – қазіргі қоғамдағы өлімнің негізгі себептерінің ішінде. Мінез-құлық медицинасының мамандарына тиісті білікті медбикелер, әлеуметтік жұмыскерлер, психологтар және дәрігерлер (медицина студенттері мен интерндерді қоса алғанда) жатады, және бұл мамандар өздерінің медициналық қызметтерінде де мінез-құлықты өзгерту агенттері ретінде әрекет етеді. Мінез-құлық медицинасы аурудың медициналық моделінің орнына биопсихосоциальдық моделін қолданады. Бұл модель ауруға қатысты тәсілде биологиялық, психологиялық және әлеуметтік элементтерді қамтиды, стандартты немесе қалыпты жұмыс істеуден биологиялық ауытқуға ғана сүйенбейді.
Behavioral medicine is concerned with the integration of knowledge in the biological, behavioral, psychological, and social sciences relevant to health and illness. These sciences include epidemiology, anthropology, sociology, psychology, physiology, pharmacology, nutrition, neuroanatomy, endocrinology, and immunology. The term is often used interchangeably, but incorrectly, with health psychology. The practice of behavioral medicine encompasses health psychology, but also includes applied psychophysiological therapies such as biofeedback, hypnosis, and bio behavioral therapy of physical disorders, aspects of occupational therapy, rehabilitation medicine, and physiatry, as well as preventive medicine. In contrast, health psychology represents a stronger emphasis specifically on psychology's role in both behavioral medicine and behavioral health. Behavioral medicine is especially relevant in recent days, where many of the health problems are primarily viewed as behavioral in nature, as opposed to medical. For example, smoking, leading a sedentary lifestyle, and alcohol use disorder or other substance use disorder are all factors in the leading causes of death in the modern society. Practitioners of behavioral medicine include appropriately qualified nurses, social workers, psychologists, and physicians (including medical students and residents), and these professionals often act as behavioral change agents, even in their medical roles. Behavioral medicine uses the biopsychosocial model of illness instead of the medical model. This model incorporates biological, psychological, and social elements into its approach to disease instead of relying only on a biological deviation from the standard or normal functioning.
Шығуы мен тарихы
Ертедегі өркениеттердің жазбалары ақыл мен дене арасындағы байланысқа сіңізген, мінез-құлық медицинасының негізгі түсінігіне нұсқау береді. Қазіргі түсінігіндегі сала 1970-ші жылдарға дейін жетеді. Терминнің алғашқы қолданылуы 1973 жылы Ли Бирк авторы болған кітаптың атауында («Биокерікөздік: Мінез-құлық медицинасы») және екі клиникалық зерттеу бөлімінің атауында болды: 1973 жылы Овиде Ф. Померло мен Джон Пол Брэди Пенсильвания университетінде құрған Мінез-құлық медицинасы орталығы және 1974 жылы Уильям Стюарт Аграс Стэнфорд университетінде құрған Мінез-құлық медицинасын зерттеу зертханасы. Кейіннен бұл сала дамып, денсаулық және аурумен байланысты мінез-құлық, физиологиялық және биохимиялық өзара әрекеттесулерді зерттеу мінез-құлық медицинасы аясында маңызға ие болды. 1976 жылы осы тенденцияны мойындау үшін Ұлттық денсаулық институты әртүрлі салалардағы ынтымақтастық зерттеулерді ынталандыру және жеңілдету үшін Мінез-құлық медицинасын зерттеу бөлімін құрды. 1977 жылы Йельде өткен Мінез-құлық медицинасы жөніндегі конференция және Ұлттық ғылым академиясының отырысы болашақ зерттеулерге бағыт беру мақсатымен саланы анықтауға және шектеуге бағытталған. Одан кейін Померло мен Брэди «Мінез-құлық медицинасы: теория және практика» атты кітап жариялады, онда олар саланы қалыптастырудағы мінез-құлықтың тәжірибелік талдауының ерекше үлесіне көбірек назар аударатын балама анықтама ұсынды. Осы өсу және даму кезеңіндегі қосымша жетістіктерге білімді қоғамдардың құрылуы (1978 жылы құрылған Мінез-құлық медицинасы қоғамы және Мінез-құлық медицинасы зерттеу академиясы) және журналдар (1977 жылы шыққан Мінез-құлық медицинасы журналы және 1979 жылы шыққан Мінез-құлық медицинасы жылнамасы) кірді. 1990 жылы Швецияда өткен Халықаралық мінез-құлық медицинасы конгресінде Халықаралық мінез-құлық медицинасы қоғамы құрылды, ол көптеген еншілес қоғамдары және өзінің рецензияланған журналы («Халықаралық мінез-құлық медицинасы журналы») арқылы кәсіби және академиялық дамуға халықаралық бағыт беруді қамтамасыз етеді.
Writings from the earliest civilizations have alluded to the relationship between mind and body, the fundamental concept underlying behavioral medicine. In the form in which it is generally understood today, the field dates back to the 1970s. The earliest uses of the term were in the title of a book by Lee Birk (Biofeedback: Behavioral Medicine), published in 1973; and in the names of two clinical research units, the Center for Behavioral Medicine, founded by Ovide F. Pomerleau and John Paul Brady at the University of Pennsylvania in 1973, and the Laboratory for the Study of Behavioral Medicine, founded by William Stewart Agras at Stanford University in 1974. Subsequently, the field burgeoned, and inquiry into behavioral, physiological, and biochemical interactions with health and illness gained prominence under the rubric of behavioral medicine. In 1976, in recognition of this trend, the National Institutes of Health created the Behavioral Medicine Study Section to encourage and facilitate collaborative research across disciplines. The 1977 Yale Conference on Behavioral Medicine and a meeting of the National Academy of Sciences were explicitly aimed at defining and delineating the field in the hopes of helping to guide future research. Shortly after, Pomerleau and Brady published a book entitled Behavioral Medicine: Theory and Practice, in which they offered an alternative definition focusing more closely on the particular contribution of the experimental analysis of behavior in shaping the field. Additional developments during this period of growth and ferment included the establishment of learned societies (the Society of Behavioral Medicine and the Academy of Behavioral Medicine Research, both in 1978) and of journals (the Journal of Behavioral Medicine in 1977 and the Annals of Behavioral Medicine in 1979). In 1990, at the International Congress of Behavioral Medicine in Sweden, the International Society of Behavioral Medicine was founded to provide, through its many daughter societies and through its own peer reviewed journal (the International Journal of Behavioral Medicine), an international focus for professional and academic development.
Дәрігер мен науқас арасындағы қарым-қатынас
Дәрігерлер үшін пациенттермен тек қарым-қатынас жасаудың орнына, мағыналы байланыс және қарым-қатынас орнату маңызды, бұл көбінесе мамандандырылған көмекке көп сүйенетін жүйеде жиі кездеседі. Осы себепті мінез-құлық медицинасы кез келген ауруды сәтті емдеуде, сондай-ақ дене және психикалық денсаулықтың оңтайлы деңгейін сақтауда дәрігер мен науқас арасындағы адал және айқын қарым-қатынастың маңыздылығын баса назар аударады. Тиімді коммуникацияға кедересін келтіретін факторларға билік теңсіздігі, осалдық, көмексіздік немесе қорқыныш сезімі жатады. Дәрігерлер мен басқа да денсаулық сақтау қызметкерлері қиын немесе жарамсыз науқастармен сұхбаттасуда, сондай-ақ науқастар мен олардың отбасыларына жағымсыз медициналық жаңалықтар жеткізуде қиындықтарға тап болады. Бұл салада қарым-қатынаста билікті бөлісуге, сондай-ақ дәрігерді науқасты өз мінез-құлқын өзгертуге баулуға баса назар аударылады. Соңғы уақыттарда мінез-құлық медицинасы медициналық қызметтер ұсынатындармен жұмыс істеу саласын кеңейтті, өйткені қызметкерлердің мінез-құлқы науқастардың нәтижелеріне шешуші әсер ететіні мойындалды. Мақсаттарға кәсіби этиканы сақтау, өнімділік және қайырымдылық, сондай-ақ тәжірибешілер арасында шашу, депрессия және жұмыстан қанағаттанбаудың алдын алу кіреді. Мінез-құлық медицинасының тәсілі жүрек-қан тамырлары аурулары/диабет, қатерлі ісік, АИТС/ЖҚТБ, темекі тарту, нашар тамақтану, физикалық белсенділіктің төмендеуі және алкогольдің шамадан тыс қолданылуы сияқты көптеген жалпы аурулар мен тәуекел факторларына қалай қолданылатынын көрсетеді. Дәлелдер мінез-құлық араласуларының тиімділігін және өмір сапасын жақсартатынын көрсетеді. Ең бастысы, мінез-құлық араласуларының алдын алу, ауруды басқару және өмір бойына денсаулықты сақтау бойынша кең ауқымды әсерлері мен пайдалары бар.
It is important for doctors to make meaningful connections and relationships with their patients, instead of simply having interactions with them, which often occurs in a system that relies heavily on specialist care. For this reason, behavioral medicine emphasizes honest and clear communication between the doctor and the patient in the successful treatment of any illness, and also in the maintenance of an optimal level of physical and mental health. Obstacles to effective communication include power dynamics, vulnerability, and feelings of helplessness or fear. Doctors and other healthcare providers also struggle with interviewing difficult or uncooperative patients, as well as giving undesirable medical news to patients and their families. The field has placed increasing emphasis on working towards sharing the power in the relationship, as well as training the doctor to empower the patient to make their own behavioral changes. More recently, behavioral medicine has expanded its area of practice to interventions with providers of medical services, in recognition of the fact that the behavior of providers can have a determinative effect on patient outcomes. Objectives include maintaining professional conduct, productivity, and altruism, in addition to preventing burnout, depression, and job dissatisfaction among practitioners. illustrates how a behavior medical approach can be applied on a number of common diseases and risk factors such as cardiovascular disease/diabetes, cancer, HIV/AIDS and tobacco use, poor diet, physical inactivity and excessive alcohol consumption. Evidence indicates that behavioral interventions are cost effectiveness and add in terms of quality of life. Importantly behavioral interventions can have broad effects and benefits on prevention, disease management, and well being across the life span.