Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Норвегиялық суретші, жазушы (1880–1974)
Norwegian artist, writer (1880–1974)
Сара Сесилия Гёрвелл Фабрициус (20 желтоқсан 1880 – 3 сәуір 1974), Кора Сандель атты қаламдырымен әйгілі, норвегиялық жазушы және суретші. Өмірінің көп бөлігін шетелде өткізген. Оның ең танымал туындылары – қазір Альберта трилогиясы деп белгілі романдары.
Sara Cecilia Görvell Fabricius (20 December 1880 – 3 April 1974), better known by her pen name Cora Sandel, was a Norwegian writer and painter who lived most of her adult life abroad. Her best known works are the novels now known as the Alberta Trilogy.
Өмірбаян
Сара Сесилия Гёрвелл Фабрициус Норвегияның Кристиания қаласында (қазіргі Осло) дүниеге келді. Оның ата-анасы – Йенс Шоу Фабрициус (1839–1910) және Анна Маргарета Грегер (1858–1903). Ол 12 жасында отбасымен Тромсёге көшті, онда оның әкесі теңіз командирі болып тағайындалды. Олар жергілікті кәсіпкер Йохан Хенрик Рай Холмбоеден (1863–1933) жалға алған үйге қоныстанды. Кора Сандель Гарриет Бэкердің (1845–1932) жетекшілігімен сурет салуды бастады және 25 жасында көркемдік дағдыларын жетілдіру үшін Парижге кетті. 1906 жылдан 1921 жылға дейін ол Париждегі скандинавиялық суретшілер тобында өмір сүрді. 1913 жылы ол швед мүсіншісі Андерс Йонссонға (1883–1965) үйленді, олардан бір бала дүниеге келді. 1921 жылы отбасы Швецияға оралды, ал 1922 жылы жұбайлар ажырасып кетті. Олардың ажырасуы 1926 жылы ресми тіркелді. Парижде өткен жылдары Сандель Норвегияда жарияланған әңгімелер мен эскиздер арқылы отбасын қаржылай қолдады. Дегенмен, оның алғашқы романы және трилогияның бірінші кітабы – «Альберте және Якоб» тек 1926 жылы, Сандель 46 жасқа толғанда жарық көрді. Осылайша, жартылай автобиографиялық «Альберта» трилогиясы басталды. Сандель өзінің өмірінен және тәжірибесінен көптеген элементтерді пайдаланды, оның туындылары көбінесе 19 ғасырдағы қатаң қоғамдық шектеулерге тап болған әйелдердің рухани және әлеуметтік күресін бейнелейді. «Альберта» трилогиясы басты кейіпкердің эмоционалдық өрбуін оның әлеуметтік айналасындағы адамдармен – бала кезінде ағасы Якобпен, ал жас кезінде Париждегі сүйіктілері мен әріптес суретшілермен салыстырады. Бұл романдар оған скандинавия әдебиетінің қатарында бірден орын берді, бірақ Сандель 1960 жылдарға дейін, Швецияда тыныш өмір сүріп, ағылшын тілді оқырмандарға белгілі болған жоқ. Әдебиеттегі үлкен жетістіктеріне қарамастан, ол псевдонимі артында жасырынып, уединен өмір салған. Ол Швецияда тұрып, Норвегияға мезгіл-мезгіл ғана сапар шегетін. 1957 жылы Норвегияның Корольдік Святого Олафа орденімен марапатталды. 1970 жылы Швецияның Уппсала қаласында қайтыс болды. Тромсёдегі оның бұрынғы үйі – Макггарден 1838 жылы салынған. Қазір ол 1996 жылы құрылған Перспектива мұражайына ие, ол Тромс халықтық мұражайы мен Тромсё қалалық мұражайының коллекцияларын біріктіру мақсатымен ашылды.
Sara Cecilia Görvell Fabricius was born in Kristiania (now Oslo), Norway. Her parents were Jens Schow Fabricius (1839–1910) and Anna Margareta Greger (1858–1903). When she was 12 years old, her family moved to Tromsø, where her father was appointed a naval commander. They established their residence at a home rented from the local businessman Johan Henrik Rye Holmboe (1863–1933). Cora Sandel started painting under the tutelage of Harriet Backer (1845–1932) and at 25 years of age moved to Paris to develop her artistic skills. She lived among the Scandinavian artist colony in Paris from 1906 to 1921. In 1913, she married the Swedish sculptor Anders Jönsson (1883–1965), with whom she had one child. In 1921, the family returned to Sweden, where the couple separated in 1922. Their divorce was finalized in 1926. During her years in Paris, Sandel helped support the family with short stories and sketches published in Norway. However, her first novel and first tome in the trilogy, Alberte and Jakob, was not published until 1926, when Sandel was 46 years of age. This began the semi autobiographical Alberta trilogy. Sandel used many elements from her own life and experiences in her stories, which often centre on the spiritual and societal struggles of women marginalized by the strict confines of 19th century society. The Alberta trilogy traced the protagonist's emotional development juxtaposed with the men in her social circle: as a child, her brother Jacob, and lovers and fellow artists as a young woman in Paris. These novels earned her an immediate place in the Scandinavian canon, but it was not until the 1960s that Sandel, then living quietly in Sweden, was discovered by the English speaking world. Despite her great literary success, she remained hidden behind her pseudonym and lived a rather secluded life. She lived in Sweden and only visited Norway periodically. She was decorated with the Royal Norwegian Order of St. Olav in 1957. She died in 1970 in Uppsala, Sweden. Mackgården, her former home in Tromsø, was built in 1838. It now houses the Perspektivet Museum, which was established in 1996 to consolidate the collections of Troms Folkemuseum and Tromsø bymuseum.