Кіріспе
Селевкидтер мен парфтар арасындағы шайқас – Екбатана шайқасы б.з.д. 129 жылы Антиох VII Сидетес басқарған Селевкидтер мен Фраат II басқарған парфтар арасында болды. Бұл шайқас Селевкидтердің парфтарға қарсы шығыстағы билігін қайтаруға жасаған соңғы тынысы болды. Жеңіліске ұшырағаннан кейін Селевкидтердің аумағы Сириямен ғана шектелді.
The Battle of Ecbatana was fought in 129 BC between the Seleucids led by Antiochus VII Sidetes and the Parthians led by Phraates II, and marked the final attempt on the part of the Seleucids to regain their power in the east against the Parthians. After their defeat, the territory of the Seleucids was limited to the area of Syria.
Шайқас
Фраат II (шамамен б.з.д. 139/138 – шамамен б.з.д. 128) Селевкидтердің шығыстағы билігін қайтаруға жасаған соңғы әрекетімен бетпе-бет келді. Селевкидтер көптеген грек жалдамалы әскерлерді жинап, 80 000 сарбазға жететін әскерді парфтарға қарсы соғысқа бастап, б.з.б. 130 жылы Месопотамияны қайта басып алу үшін жорық бастады. Парфян генералы Индат Ұлы Заб өзені бойында жеңіліске ұшырады, одан кейін Вавилонияның парфяндық әкімі өлтірілген жергілікті көтеріліс болды. Антиох Вавилонияны басып алып, Сузаны иеленді, онда ол монеталар соғып, әскерін Мидияға жылжытты. Үш рет жеңіліске ұшырағаннан кейін Фраат бейбіт келісімге келу үшін делегация жіберді. Антиох Арсакидтер Партиядан басқа барлық жерлерін оған беруге, ауыр салық төлеуге және өзінің інісі Димитрий II-ні босатуға келіспесе, келісімге қол қоймауға мәлімдеді. Арсак Димитрийді босатып, Сирияға жіберді, бірақ қалған талаптарды қабылдамады. Антиох әскерін қыстауға жіберді. 129 жылдың көктемінде мидиялықтар Антиохқа қарсы ашық көтеріліс ұйымдастырды, оның әскері қыс бойы ауылдық жерлердің ресурстарын толықтай жұмсап алған еді. Қалалар олардың болуына наразылық білдірді, сондықтан Антиох осындай оқшауланған гарнизонды қолдау үшін шағын күшпен (вероятно, тек қана патшалық гвардиясымен) аттанды. Фраат осы мүмкіндікті пайдаланып, оған шабуыл жасап, Эсбатан шайқасында (қазіргі Хамадан) Селевкид әскерін ойран етті. Шайқас барысында Антиох VII қаза тапты және оның патшалық гвардиясы толығымен қырылды. Оның денесі күміс қаптамамен Сирияға қайтарылды; оның ұлы Селевк парфяндық тұтқынға айналды, ал қызы Фрааттың гареміне қосылды. Эсбатан шайқасынан кейін Мидияда орналасқан Селевкид әскерінің қалған бөлігі көбінесе жойылды, ал қалғандары тұтқынға алынып, парфяндық қатарға қосылды. Бұл шайқас парфяндықтардың Селевкид империясымен жеңіске жеткен соңғы және шешуші жеңілісі болды және Ирандағы эллинистік кезеңнің аяқталуын білдірді.
Басты кейіпкерлер
Экбатана шайқасы Антиох VII Сидет басшылығымен Селевкидтер мен Фраат II басшылығымен парфтар арасында өтті.