Кіріспе

1608 жылғы Англия конституциялық құқық ісі. Case of Prohibitions [1607] EWHC J23 (KB) – Ұлыбританияның конституциялық құқық ісі, оны сэр Эдвард Кок қарады. 1688 жылғы Даңқты революциядан бұрын, Парламенттің жоғарылығы бекітілгенге дейін, бұл іс корольден билікті соттарға ауыстырды.

Фактілер

Король Яков I өзін дау-жанжалдың судьясы ретінде көрсетті, "екі тарап арасындағы жер дауы корольдің тікелей тыңдауында болды және ол үкім шығарды".

Сот шешімдері

Іс жалпы арыз сотының бас судьясы Эдвард Коук қарауына келгенде, ол корольдің шешімін күштен шығарып, істерді тек заң білімі бар және заң үстемдігіне бағынышты тұлғалар ғана қарауы керек деп шешті. Кок жалпы құқық істерінің "табиғи емес, заңның жасанды ақылы мен үкімі арқылы шешілуі керек екенін" айтты, ал заң – ұзақ оқу мен тәжірибе талап ететін өнер.

Партиялар арасындағы жер дауы патша тыңдалды, содан кейін үкім шығарылды, бірақ ол жалпы құқыққа жатпады деген себеппен қайтарылды. Сонда патша заңның ақылға негізделгенін және өзінің де, басқалардың да судьялар сияқты ақылға ие екенін айтты. Мен оған былай деп жауап бердім: «Расында, Құдай Әміршілігіне керемет ғылым мен табиғаттың ұлы сыйларын бергені рас, бірақ Әміршілігі заңдарына білімді емес. Азаматтарының өміріне, мүлігіне, жеріне немесе ырысқа қатысты істерді табиғи емес, заңның жасанды ақылы мен үкімі арқылы шешу керек. Ал заң – бұл істерді тексеру үшін алтын, тура өлшегіш таяқ, ол Әміршілігін қауіпсіздік пен бейбітшілікте қорғайды». Осыған патша қатты ашуланып, енді ол заңның бағынышы болады деді, бұл, оның айтуынша, мемлекетке қарсы қылмыс. Мен оған Брактонның «Король ешбір адамның билігінде болмауы керек, тек Құдай мен заңның билігінде болуы керек» деген сөзін айттым. Тағы бір мәліметте Кок барлық істердің «заңның алтын және тура өлшегіш таяғымен өлшенуі керек, ал шектен шыққан және қисайған қалаудың бағымен емес» дегені келтірілген.