Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Үндістандағы қала
the town in India
Дарчула – Үндістанның солтүстігіндегі Уттаракханд штатындағы Питоргарх ауданындағы қала. Қала теңіз деңгейінен 940 метр биіктікте орналасқан, барлық жағынан таулармен қоршалған, ал ортасынан Кали өзені ағып өтеді. Өзен екі жағалауда екі қаланы бөліп тұрады – біреуі Үндістанда, екіншісі Непалда. Кали өзені Липулех жотасынан бастау алып, Үндістан мен Непал арасындағы шекараны құрайды. Екі қаланың халқының дәстүрлері, мәдениеті және өмір салты ұқсас, олар шекарадан паспорт немесе визасыз еркін өте алады. Аймақта Кумауни және Рунг тілдерінің, дәстүрлерінің және мәдениетінің қосындысы бар. Үндістер мен непалдықтарға жұмсақ шекарадан өту үшін паспорт немесе виза қажет болмайды, сондықтан олар өзен арқылы еркін жүріп-тұрады. Дарчула Питоргар қаласынан солтүстікке қарай, Кайлаш Мансаровар қасиетті саяхатының бағытында орналасқан. Қала Питорагаг-Липулех жотасы тас жолында (PLPH) жатыр. Дарчула өз атын ‘Дарчё’ және ‘ла’ сөздерінен алған; Дарчё – ақ түсті дәстүрлі қасиетті ту, ал ‘ла’ – Рунглво тілінде құрметті атау. Қала Кали өзенінің жағасында, кең далада орналасқан.
Dharchula is a town in Pithoragarh district in the northern state of Uttarakhand, India, situated at an elevation of 940 m above sea level, surrounded by peaks from all sides and Kali river cutting through the middle, dividing the area into two towns on either bank of the river one in India and the other in Nepal. River Kali originates from Lipulekh Pass and forms the border between India and Nepal. People of the two towns have similar traditions, culture, and lifestyle, and can move across the border without a passport or visa. The area has a mixture of Kumaouni and Rung language, traditions and culture. They move freely across the river as Indians and Nepalis do not need passport or visa to cross the soft border. Dharchula lies about north of Pithoragarh town, along the route of the Kailash Mansarovar pilgrimage tour. It lies on the Pithoragagh Lipulekh Pass Highway (PLPH). Dharchula gets its name from ‘Darchyo’ and ‘la’; Darchyo is a white coloured traditional holy flag and la is an honorific term in Runglwo. It is situated in a valley, on the banks of the Kali River.
Демография
2011 жылы Дхарчула Нагар Паликаның (муниципалитет) халқы 7 039 адамды құрады (3 797 еркек және 3 242 әйел), әйелдердің еркектерге шаққан қатынасы 854 болды, ал штат бойынша орташа көрсеткіш 963-ке тең. Халықтың 12,64% -ы 0-6 жас аралығындағы балалар, олардың арасындағы жыныстық қатынас 824-ке тең, ал Уттаракханд штаты бойынша орташа көрсеткіш 890-ды құрайды. Дхарчула қаласының сауаттылық деңгейі 88,68%, бұл штат бойынша орташа көрсеткіштен (78,82%) жоғары; еркектердің сауаттылығы шамамен 95,10%, ал әйелдердің сауаттылығы 81,20% құрайды.
As of 2011, the population of Dharchula Nagar Palika (municipality) was 7,039 (3,797 males and 3,242 females), with a female sex ratio of 854 compared to the state average of 963. Children of 0–6 years represent 12.64% of the population with a child sex ratio of 824 compared to the Uttarakhand state average of 890. The literacy rate of Dharchula city is 88.68%, higher than the state average of 78.82%; literacy in males is around 95.10% and in females, it stands at 81.20%.
Тарих
Дхарчула – Гималай арқылы өтетін сауда жолдарындағы ежелгі сауда қаласы. Сауда-саттық тауар айырбасқа негізделген және Дхарчула тұрғындарының жалғыз табыс көзі болған. Бұл жерде "дан" деп аталатын кілемдер сияқты жергілікті қолөнер бұйымдары тибеттіктермен азық-түлік пен киімге айырбасталған. 1962 жылғы Үнді-Қытай соғысынан кейін тибеттіктермен барлық сауда байланыстары үзіліп, Дхарчула халқына көптеген қиындықтар тудырды. Бұл қиындықтар адамдарды басқа табыс табу жолдарын іздеуге мәжбүр етті. Біраз уақыттан соң жергілікті тұрғындар егіншілікпен, шағын бизнестермен және мал шаруашылығымен айналыса бастады. Үкіметтің араласуының арқасында қалада туризм саласы жақсарды және жаңа мүмкіндіктер пайда болды.
Dharchula was an ancient trading town on the Trans Himalayan trade routes. Trade was based on barter system and was the only source of income for the inhabitants of Dharchula. Local handicrafts like carpets which are known here as ‘dan’, were exchanged with the Tibetans for food and clothing. After the Indo China War in 1962, all trading ties with the Tibetans came to a stop which caused innumerable hardships to the people of Dharchula. The difficulty forced people to look for alternate means of earnings. Soon the locals engaged themselves in farming, small businesses and cattle farming. With government intervention, good tourism facilities have developed in the town.