Кіріспе

Гамака, сондай-ақ каавья ваачана деп аталады, ән арқылы әңгіме айтудың бір түрі. Ол Үндістанның Карнатака штатында пайда болған. Бір адам өлеңнің бір шумағын мағынасын ең бастысы ретінде бағалап, әдетте өлеңнің сезіміне сай келетін рага немесе дхатиді (мелодиялық үлгі) қолданады; ән әдетте белгілі бір ырғаққа ие болмайды. Содан кейін екінші адам мысалдар мен әңгімелер арқылы шумақтың мағынын түсіндіреді. Гамака каннада халық музыкасынан, Якшагана мен Карнатик музыкасынан рагаларды алады. Ән айту өзі гамака деп аталады, ал әнші – гамаки. Орындаудың түсіндірмесі – вакьяна. Каавья ваачанада әдебиетке (Сахитья) басымдық беріледі, музыкаға емес, онда әнші өлеңдегі сөздерді бөліп, оларды түсінуді жеңілдету үшін біріктіреді. Өлеңдер көбінесе Карнатака Бхарата Катманджари, Джаймини Бхарата, Харишандра Кавья, Сиддарамешвара шарите, Ажита пурана, Деви Бхагавата және Тораве Рамаяна сияқты ескі каннада эпостарынан, сондай-ақ жақында Шри Рамаяна Даршанамнан таңдалады.

Гамака академиясы

Карнатака Гамака Кала Паришат (Карнатаканың Гамака өнер академиясы) Бангалор қаласындағы NR Colony-де орналасқан. Бұл ұйым Гамака өнерін қолдау және дамыту мақсатында құрылған. Гамака Кала Паришат Гамака бойынша сертификаттау емтихандарын өткізеді, оқу бағдарламасына жоғарыда аталған дастандардан таңдалған өлеңдер кіреді. Сондай-ақ, олар штаттағы барлық гамакилердің жыл сайынғы жиынын өткізіп, Гамака өнерінің қазіргі жағдайы мен болашағын талқылайды.

Гамака Кала Ведике Солтүстік Америка

Гамака өнері Солтүстік Америкада гүлденуде. 2020 жылы Солтүстік Америкада Гамаканы дамыту үшін ұйым құрылды.

Қате түсініктер

Гамака мен харикатэ байланысты өнер түрлері болғамен, олардың бірдей деген қате түсінік бар. Хариката көбінесе телугу (және аздаған дәрежеде басқа дравид тілдерінің) әдебиетіне және Вайшнав дәстүріне, әсіресе Бхагавата Пурананың баяндамаларына негізделген. Гамака да ұқсас, бірақ дәстүрлі түрде каннада әдебиетіне (әсіресе вачаналарға) және Сайва дәстүріне бағытталған, бірақ ол көптеген діни дәстүрлер мен тілдерді қамтиды. Екі өнер түрі де Пураналардың, Упанишадтардың және жоғары интеллектуалдық дәстүрлердің тұжырымдарын санскрит білімі жоқ қарапайым халыққа түсінікті тілдерде және қолжетімді формада жеткізу мақсатымен пайда болды. Әсіресе харикатханың алдындағы үлгісін Мадвачарьяның Двайта Веданта дәстүрін насихаттаған Харидаса дәстүрінде көруге болады, олар бұл мақсатта халықтық діни әндерді пайдаланды. Гамака вачана жиі гамак (немесе гамакам) терминімен шатастырылады, бұл үнді классикалық музыкасында нотаның орындалу стилін білдіретін сөздер (музыкадағы әшекейлерді қараңыз). Гамака кейде музыканың бір түрі деп жаңылысады, бірақ шындығында ол музыкалық элементтері де маңызды болғамен, әдебиетке толық назар аудара отырып, күрделі поэзияны анық оқу болып табылады. Оның атауы осыған сілтеме болуы мүмкін, себебі ол музыканы қолдана отырып (яғни гамака) әңгіме айту және түсіндірудің бір түрі.

Стильдер

Гамакада көптеген стильдер бар. Бангалор, Майсур және Маттуру стильдері Карнатака Сангитасын кеңінен пайдаланса, Сагара және Теертахалли аймақтарындағы стильдер әдебиетке баса назар аударатын халықтық/дәстүрлі Орталық Карнатака ән салуын көбірек қолданады. Ән айтуда Яқшагана стилінің де әсері бар.