Кіріспе

Польшалық америкалық скрипкашы және педагог (1911–2012)

Роман Тотенберг (1 қаңтар 1911 – 8 мамыр 2012) – поляк-америкалық скрипкашы және педагог. Ол бала кезінен дарынды болғандықтан Польшада, Мәскеуде, Берлинде және Парижде өмір сүрді, содан кейін 1938 жылы 27 жасында АҚШ-қа көшіп келді. Өмірі бойы ұлттық және халықаралық деңгейде өнер көрсетіп, сабақ берді. Тотенбергтің ең сүйікті аспаптарының бірі – Эймс Страдивариусы еді, ол 1980 жылдың мамыр айында концерттен кейін Кембридж, Массачусетс штатындағы Лонги музыка мектебіндегі кеңсесінен ұрланған. Аспап 2015 жылдың 6 тамызында табылып, Тотенбергтің қыздарына қайтарылды. Тотенберг бала кезінен дарынды болған. 1921 жылы Варшаваға оралғаннан кейін Мичислав Михаловичпен оқыды және он бір жасында Варшава филармониясымен солист ретінде дебют жасады. Сондай-ақ, Варшава Шопен консерваториясының алтын медалімен марапатталды. 1929 жылы ол Берлинге көшіп, Карл Флешпен оқуын жалғастырды. 1932 жылы Парижге көшіп, Джордж Энеску мен Пьер Монтеux-тан білім алды. 1935 жылы ол Лондонда британдық дебютін және Вашингтон қаласында американдық дебютін өткізді. 1936 жылы 25 жасында ол Ақ үйде өнер көрсетті. Оның отбасының көптеген мүшелері Холокост кезінде қаза болды, бірақ ол анасын құтқаруға үміттенді. Оның әпкесі Варшава геттосында аман қалды, онда оның күйеуі қайтыс болды.

Педагогика

Концерттік қызметінен бөлек, Тотенберг Бостон университетінде Музыка профессоры қызметін атқарды, онда 1961 жылдан 1978 жылға дейін скрипка бөліміне жетекшілік етті. Ол сонымен қатар Пибоди консерваториясында, Батыс музыка академиясында, Аспен музыка фестивалі мен мектебінде, Маннс музыка колледжінде және Массачусетс штатының Кембридж қаласындағы Лонги музыка мектебінде сабақ берді, оны 1978 жылдан 1985 жылға дейін басқарды. Оның белгілі шәкірттері: Евгений Кутик, Мира Ванг, Леон Ботштейн, Даниэль Хан, Рэйчел Веттер Хуан, На Сун, Икуко Мизуно және Элизабет Чанг.

Тану

Роман Тотенберг Польшаның Винявский медалімен және Бельгияның Изаи медалімен марапатталды. 1988 жылы ол Польша үкіметінен Польша қоғамына өмір бойы қосқан үлесі үшін ең жоғары награда – Медальді алды. 1980 жылдың мамыр айында концерттен кейін оның кеңсесінен ұрланды. Тотенберг ұрылыққа қатысты деп күдіктенген скрипкашы Филип С. Джонсонды айыптады, бірақ полиция сол кезде іздестіру ордерін беруге жеткілікті дәлел жоқ деп сарқыды. Аспап отыз бес жылдан кейін, 2015 жылы, Джонсонның қайтысынан кейін төрт жыл өткен соң табылды. Оның бұрынғы әйелі оны оның мүліктерінің арасынан тауып, бағалауға жіберді. Табылған аспап 2015 жылдың 6 тамызында Тотенбергтің қыздарына қайтарылды, содан кейін оны ойнауға жарамды күйге келтіру жоспарланды. Отбасы аспапты қалпына келтіргеннен кейін сатуды көздеп отырғанын мәлімдеді. Нина Тотенбергтің сөзінше, "Біз оны тағы бір виртуоз скрипкашының қолына тапсырамыз. Осы уақытқа дейін үнсіз қалған скрипканың әдемі, жарқын және құлаққа жағымды дыбысы әлемнің концерт залдарында жаңадан тыңдаушыларды таңдандырады". Кейін ол белгісіз сатып алушыға сатылды, ол оны жас американдық скрипкашы Натан Мелтзерге уақытша берді.