Кіріспе

Шотландтық сахна өнері шебері Уилл Файф (16 ақпан 1885 – 14 желтоқсан 1947) – 1930-1940 жылдардағы шотландтық музыкалық зал және сахна мен экрандағы өнер шебері. Файф 6 жасында әкесінің труппасында алғаш рет өнер көрді. Ол Шотландияның және Ұлыбританияның басқа да аймақтарын кеңінен аралап, сол кездегі көптеген музыкалық залдарда өнер көрсетіп, өзінің эскиздерін орындады және әндерін ерекше стильде орындады. 1930 жылдары ол Ұлыбританиядағы ең көп жалақы алатын музыкалық зал әртістерінің бірі болды. Бұған қоса, Файф сол дәуірдің 23 ірі фильміне (американдық және британдық) түсті және 30-дан астам ән жазды. Оның әнші-күйшілік дағдылары, әсіресе "I Belong to Glasgow" шығармасы бүгінгі күнге дейін кеңінен танымал. Бұл әнді Дэнни Кей, Эрта Китт, Грейси Филдс және Кирк Дуглас орындаған:

"Ақшаңды жұмсасаң,
Қарызға берерлік ештеңең қалмайды,
Бұл сен үшін жақсы емес пе?"

Осы әннің арқасында Файф Глазго қаласымен мәңгілік байланысты болды, бірақ ол 70 миль (113 км) қашықтықта, шығыс жағалаудағы Данди қаласында дүниеге келді, онда бір көше оның тегімен аталады. Файф сонымен қатар франкмасон болды, ол бастау алды, содан кейін Шоттс No 471 Сент-Джон ложасының толық мүшесі атанды. Ол өзінің сахналық өнерін көрсететін сирек бейнежазбаларды қалдырды, ол сол кездегі сахна өміріне бір көз тастауға мүмкіндік береді. Бейнежазбада ол "Broomielaw" эскизін орындайды және "Twelve and a Tanner a Bottle" әнін айтады. Бұл бейнежазба 1929 жылы Нью-Йоркте "Pathe" үшін түсірілген экрандық сынақтардың нәтижесінде пайда болды. Файф 1947 жылғы желтоқсанда Сент-Эндрюс қаласындағы Русакс қонақ үйінен құлап қайтыс болды. Құлауына құлағына жасалған операциядан кейін бас айналу себеп болды деп есептеледі.

"Мен Глазгоға тиесілімін"

Фифф "I Belong to Glasgow" әнін жазып, орындай бастағаннан кейін ол әлемдік жұлдызға айналды. Альберт Маккидің "Шотландиялық комедиандар" (1973) кітабында айтылғандай, Фифф әнге шабыдандырған ойды Глазго орталық вокзалында кездескен мас адамнан алған. Мас адам "шығармашыл және көңілді" және "Карл Маркс пен Джон Барликорн туралы бірдей ынтамен әңгімелеп отырған". Фифф оған: "Сіз Глазгоның адамысыз ба?", – деп сұрады, ал ол: "Қазір, қазір Глазго маған тиесілі", – деп жауап берді. Ән 1920 жылы жазылған деп есептеледі, бірақ ол жылы алғаш рет жарық көргені белгісіз. 1921 жылы шыққан әннің мәлімді нұсқасында ол "I'm 94 To Day" әніне қосымша (B-жағы) ретінде көрсетілген. Ал 1927 жылы ән жеке (A-жағы) жарық көрді. Ол соншалықты танымал болғандықтан, Глазгодағы Империя театры "Уилл Фифф" атты байқау өткізді, онда ондаған қатысушы "Мен Глазгоға тиесілімін" әнін орындады. Өзін жасырып, Фифф тіккен тіл үшін байқауға қатысты, бірақ ол тек екінші орынды жеңіп алды. Театр директоры және тарихшы В. Дж. Маккуин Поуптың айтуынша: "Уилл Фифф – өте адал және ізгі адам болған", және осы қасиеттері оның әндерінде бүгін де естіледі. Фифф мейрамхана бөлмесінің терезесінен құлап қайтыс болды. Фифф үш күннен кейін Лэмбхилл зиратында, Глазгода жерленді. Фиффтің ұлы Уилл Фифф-кіші (1927–2008), музыкалық режиссер, әкесі туралы мюзикл жазған, және қызы Айлин осы оқиғадан кейін қалды.

Архивтік бейне

Шотландиялық экран архиві ("Broomielaw" эскизі және "Twelve and a Tanner a Bottle" әні де бар).