Кіріспе

Американдық ғалым (1931–2024)

Марджори Перлофф (туған Габриэле Минц; 28 қыркүйек 1931 – 24 наурыз 2024) – Австрияда туған американдық поэзия зерттеушісі және сыншысы, авангард поэзиясын зерттеуімен белгілі. Перлофф Католик университетінде, Мэриленд университетінде (Колледж Парк), Оңтүстік Калифорния университетінде және Стэнфорд университетінде профессор болып жұмыс істеді. Ол жасөспін шағында өзінің есімін Марджори деп өзгертті, себебі бұл есім оған "көбірек американдық" сияқты көрінді. Ол Вашингтондағы Америка католик университетінде магистратураны 1956 жылы, ал докторлық диссертациясын 1965 жылы қорғады. Оның У. Б. Йейтс туралы диссертациясы кейін 1970 жылы «Йейтс поэзиясындағы ұйқас және мағына» атты кітап ретінде жарияланды.

Мансап

Перлофф 1966 жылдан 1971 жылға дейін Католик университетінде сабақ берді. Содан кейін ол Мэриленд университетінің Колледж-Парк қаласындағы (1971–1976) ағылшын тілі профессоры, Оңтүстік Калифорния университетінде (1976–1986) және Стэнфорд университетінде (1986–1990) ағылшын тілі мен салыстырмалы әдебиет профессоры болды. Оның лауазымы Стэнфордта Сади Дернем Патек гуманитарлық ғылымдар профессоры ретінде бекітілді (1990–2000; 2001 жылдан бастап құрметті профессор). Ол сондай-ақ Оңтүстік Калифорния университетінің Флоренс Скотт ағылшын тілінің құрметті профессоры болды. Оның еңбектері эксперименттік және авангардтық ақындардың шығармаларын түсіндіруге, сондай-ақ модернизм мен, әсіресе, постмодернизмнің өнердегі бағыттарымен, оның ішінде бейнелеу өнері мен әдебиет теориясымен байланыстыруға арналған. Перлоффтың алғашқы үш кітабы тиісінше Йейтс, Роберт Лоуэлл және Фрэнк О’Хара сияқты әртүрлі ақындарға арналған. 1981 жылы ол «Белгісіздіктің поэтикасы» (The Poetics of Indeterminacy) еңбегімен бағытын өзгертті, ол авангардтық поэзия бойынша жұмысын бастады және 1986 жылы жарық көрген «Футуристік сәт: Авангард, Соғысқа дейінгі кезең және Жыртылу тілі» (The Futurist Moment: Avant Garde, Avant Guerre, and the Language of Rupture) және одан кейінгі көптеген еңбектерге жол ашты. «Айрымашылықтар: Поэзия, поэтика, педагогика» (Differentials: Poetry, Poetics, Pedagogy) еңбегі 2004 жылы жарық көрді және 2005 жылы Роберт Пенн Уоррен сыйлығына және Дедалус қорының Роберт Матервелл сыйлығына ие болды. Перлофф АҚШ-тағы дискурстың аясында көбінесе талқыланбайтын Луи Зукофский, Кеннет Голдсмит немесе бразилиялық поэзия сияқты поэтиканы насихаттауға үлкен үлес қосты. Ол эксперименттік поэзияның ең ықпалды сыншысы деп есептелді. Ол кейбір заманауи ақындардың шығармаларын шабыттандыру немесе жеке көздер емес, цитаталар мен шектеулерге негізделген тәжірибелер арқылы жасауға қызығушылығын көрсететін «түпнұсқасыз дарын» терминін енгізгені үшін мақталады. Оның заманауи американдық поэзияға, әсіресе Тіл поэзиясы мен Объетивист ақындарға қатысты жұмысы «Ресми өлең мәдениеті» деп аталатын және жариялануға, сынға және үлгі алуға лайық емес нәрсені анықтайтын жүйені зерттейді және сынап көрсетеді. 2001 жылы ол Гертруда Стайнның дифференциалдық синтаксисі туралы Британ академиясының Сара Трифена Филлипс лекциясын оқыды. 2008–2009 жылдары Оксфордтағы Сент-Анн колледжінде Еуропалық салыстырмалы әдебиетінің Вайденфельд қонақ профессоры болды. Ол сондай-ақ «Janus Pannonius Költészeti Nagydíj» (Мажарстан ПЕН клубының сыйлығы) халықаралық қазылар алқасының мүшесі болды.

Жеке өмір және өлім

Перлофф және 2014 жылы қайтыс болған күйеуінің екі қызы болды: Кэри Перлофф және Нэнси Перлофф. Перлофф 2024 жылдың 24 наурызында 92 жасында Лос-Анджелестегі Пасифик Палисадес үйінде қайтыс болды.