Кіріспе

Жылжымайтын мүлікті дамыту тұжырымдамасы, әлеуметтік және экологиялық әсерлерді ескереді. Экологиялық даму – бұл дамудың әлеуметтік және экологиялық салдарына назар аударатын жылжымайтын мүлікті дамыту тұжырымдамасы. Ол үш негізгі категорияға бөлінеді: қоршаған ортаға жауапкершілік, ресурстарды тиімді пайдалану және қоғам мен мәдениетке сезімталдық. Қоршаған ортаға жауапкершілік табиғаттың ішкі құндылығын құрметтеу және экожүйеге зиянды азайтуды қамтиды. Ресурстарды тиімді пайдалану энергияны және қоршаған ортаны сақтау мақсатында ресурстарды азайтуды білдіреді. Қоғам мен мәдениетке сезімталдық – әрбір қауымдастықтың ерекше мәдени құндылықтарын тану және жылжымайтын мүлікті дамыту кезінде оларды ескеру, мысалы, күн энергиясы сияқты тұрақтылықтың нақты белгілерінен (күн панельдері жергілікті материалдарды қолданудан гөрі көз тартарлық "жасыл" болып көрінеді) өзгеше. Экологиялық даму түрлі формаларда көрінеді, бірақ көбінесе ол шешімді күшейтетін факторларға негізделген: жобаның экологиялық әсерін азайтатын, қосымша пайда әкелетін ерекшеліктері.

Тарих

Жасыл даму 1970-ші жылдардағы экологиялық қозғалыстың нәтижесінде пайда болды. Жылжымайтын мүлік саласында бұл термин 1987 жылы Дүниежүзілік қоршаған орта және даму жөніндегі комиссияның "Біздің ортақ болашағымыз" атты есебімен қолданыла бастады. Есепте жасыл дамуды ынталандыруға бағытталған 16 экологиялық басқару қағидасы қамтылған. Сонымен қатар, макроэкономикалық өсудің дәстүрлі моделі және оның қоршаған ортаға тигізетін салдарларды ескермеуі талқыланады. Осы бастамадан кейін жылжымайтын мүлік индустриясы "жасыл" әдістемелермен өрескел қарым-қатынас жасады; экологиялық мәселелер көбінесе таза экономикалық факторлардан кейін екінші орынға түсірілді. Жылжымайтын мүлік секторына қатысты тұрақты экологиялық алаңдаушылық пен заңнамалық реттеулер пайда бола бастады, яғни жасыл даму. Ұлттық экологиялық назар жылжымайтын мүлік әзірлеушілеріне жетіп, маңызды мәселеге айналды. Бүгінгі таңда құрылыс салушылар құрылыстың қоршаған ортаға тигізетін әсерін ескеретін заңнама шеңберінде жұмыс істеуі керек. Калифорния штатының заңдары барлық жаңа және/немесе қолданыстағы жобалар үшін энергияны үнемдеудің ең төменгі деңгейін міндеттейді. Үйді сатушы сатып алу-сату шартына энергияны үнемдеу жөндеулері және жылу оқшаулау туралы ақпаратты қосуға міндетті. Атауынан көрініп тұрғандай, өсуді басқару кез келген өсуді тоқтатуды білдірмейді. "Өсуді бақылау" өсуді басқару немесе шектеу мағынасын білдіреді, ал "өсудің болмауы" өсуді тоқтатуды білдіреді. Алайда, өсуді басқару осы үш түсініктің өзара іс-қимылын қажет етеді.

Холли көшесіндегі ауылдық пәтерлер

Калифорния штатының Пасадена қаласы жақында жеті басшылық қағидаға негізделген жалпы жоспарды қабылдады: қоғамның қажеттіліктері мен өмір сүру сапасы, Пасаденаның тарихи ерекшеліктерін сақтау, экономикалық өркендеу, салауатты отбасылық орта, автомобильге тәуелділікті азайту, аймақтың мәдени, ғылыми, корпоративтік, ойын-сауық және білім беру орталығы ретінде дамыту және қоғамдық қатысу. Бұл жоба құрылыс процесінде экологиялық және әлеуметтік факторларды ескерді. Пасаденадағы Холли-стрит-Виллидж үйлері Пасаденаның бас жоспарында баяндалған бірнеше қағиданы іске асырады. Онда бірінші қабатта сауда орталығы, соның ішінде дәмхана, дүкен және көркемсурет галереясы бар. Сонымен қатар, Холли-стрит-Виллидж үйлері жеңіл рельстік көлік станциясына жақын орналасқан. Бұл стратегиялардың мақсаты – автомобильге деген сұранысты төмендету және адамдарға қоғамдық көлікті пайдалануды жеңілдету. Тайбэйдегі Siemens Building Automation компаниясының бас директоры доктор Хуберт Кейбер энергия тиімділігінің маңыздылығын атап өтті, себебі энергия коммерциялық ғимараттар үшін ең үлкен шығын болып табылады. 2011 жылдан бері Тайбэй 101 әлемдегі ең экологиялық жауапты көкжиекке айналды, су, энергия тұтыну және көміртегі шығарындыларын 10%-ға азайтты.

Боулдер, Колорадо

Өсуді басқару/шектеу (бұрын талқыланған) Колорадо штатындағы Боулдер қаласында көрініс береді. Боулдер қаласы тұрғын үй құрылысын жылына 400 рұқсат беру арқылы қатаң шектейді, бұл қаланың жалпы тұрғын үй қорының 1 пайызын құрайды. Сонымен қатар, қала қала шегінен тыс жерлерді сатып алып, оларды мәңгілікке сақталатын жасыл ашық кеңістік ретінде белгілеген. Бұл 400 бірлік лимиті қаладағы халық санының өсуіне елеулі кедергі келтіреді. Тұрғын үйдің жетіспеуі бірнеше салдарға әкеледі. Біріншіден, ол тұрғын үй бағасын арттырады. Сонымен қатар, Боулдер тұрғын үй құрылысын коммерциялық құрылысқа қарағанда күштірек шектейтіндіктен, Боулдердегі жұмыс күшінің саны тұрғын үй қорынан жылдам өседі. Бұл нәтижесінде көптеген жұмысшылар қала шегінен тыс жерлерден жұмысқа баруға мәжбүр болады. Әрі қарай, жасыл даму тұрғын деңгейінде сынға ұшырады. Жоғары өнімді үйлер ұзақ мерзімде энергияны үнемдеуге мүмкіндік береді, бірақ олар резервуарсыз су жылытқыштар, сәулелі кедергілер және шағылыстыратын жылу оқшаулау жүйелері, сондай-ақ жоғары тиімділіктегі кондиционерлер арқылы бастапқы капиталдық шығындарды жылдам арттырады. Сонымен қатар, құрылыс салушылар консервациялық келісімдерге байланысты жердің белгілі бір бөліктерін дамыта алмайды. Осы келісімдерді үкіметтер мен үкіметтік емес ұйымдар "жерді табиғи, көрнекті, ауыл шаруашылығы, тарихи, орманды немесе ашық кеңістіктегі жағдайда сақтау" мақсатымен сатып алады.