Кіріспе

Медицинада Ашоф денелері – ревматизммен ауыратын адамдардың жүректерінде табылатын түйіндер. Олар жүрек бұлшық етінің қабынуы салдарынан пайда болады және ревматикалық жүрек ауруының ерекше белгісі болып табылады. Бұл түйіндерді Людвиг Ашофф және Пол Рудольф Гейпель дербес түрде ашқан, осы себепті оларды кейде Ашофф-Гейпель денелері деп те атайды.

Сыртқы келбеті

Микроскопиялық тұрғыдан алғанда, Ашофф денелері – жүректің дәнекер тінінің қабыну ошақтары немесе ошақтық интерстициалдық қабыну. Толық дамыған Ашофф денелері – фибриноидтық өзгерістерден, лимфоциттік инфильтрациядан, сирек плазма жасушаларынан және некроздық орталықтарды қоршап тұратын ерекше аномальды макрофагтардан тұратын гранулемалық құрылымдар. Кейбір макрофагтар бірігіп, көп ядролы алып жасушаларды құрайды. Ал басқалары хроматинінің ерекше пішініне байланысты "қазқаранша" немесе "Аницков жасушалары" деп аталады. Олар – көптеген жерлерде, әсіресе миокардта кездесетін фибриноидтық некроздың патогномикалық ошақтары. Бастапқыда оларды лимфоциттер, макрофагтар және аздаған плазма жасушалары қоршап тұрады, бірақ олар бірте-бірте талшықтық дәнекермен алмастырылады. Ашофф денелері жүректің барлық үш қабатында кездеседі, ең сирек перикардта табылады.

Жүрек зақымдануында болуы

Ревматикалық қызбаның жүрек көріністері жүректің барлық 3 қабатындағы интерстициалдық тіндердің ошақтық қабынуы түрінде болады, бұл панкардит деп аталатын патологиялық өзгеріс. Ревматикалық жүрек ауруы жағдайында панкардиттің патогномоникалық белгісі – Ашофф түйіндері немесе Ашофф денелерінің болуы.

Толық сипаттамасы

Ашоф түйіндері – Т лимфоциттерінің ошақтары, сирек плазма жасушалары және ревматизмнің патогномоникалық белгісі болып табылатын белсенді макрофагтар (Анитчков жасушалары). Бұл макрофагтардың цитоплазмасы көп, ал ядролары орталық орналасқан, дөңгелек пішінді және хроматині орталық, жіңішке, толқынды таспаға жиырылады, осы себепті оларды кейде "гусеница жасушалары" деп атайды. Олар ең көп миокард және эндокардтың кішкентай қан тамырларының айналасында, кейде перикардта, сондай-ақ аортаның тамырлық бөлігінің сыртқы қабатында табылады. Ашоф түйіндеріне ұқсас зақымданулар жүрекке жатқан басқа тіндерде де кездесуі мүмкін.

Түйіндердің дамуы

Ашхофф түйіндерінің дамуы әдетте 3 кезеңді қамтиды, олардың барлығы тексеру кезінде жүректе бір уақытта кездесуі мүмкін. 1-кезең. Ревматизм кезінде жүрек зақымдануының алғашқы белгісі аурудың төртінші аптасында көрінеді. Бастапқыда дәнекер тіні ісінеді және негізгі заттағы қышқыл мукополисахарид мөлшері артады. Бұл коллаген талшықтарының негізгі заттың жиналуынан бөлінуіне алып келеді, содан кейін коллаген талшықтары фрагменттеледі және ыдырайды, ал зақымдалған ошақ фибринге ұқсас түс пен қасиеттерге ие болады. 2-кезең. Орташа пролиферативтік / грануломатоздық кезең. Осы кезеңде Ашхофф денелері пайда болады, бұл ревматизмнің патогномоникалық белгісі. Бұл кезең аурудың 4-13 апталарында байқалады. Фибриноидтық өзгерістердің бастапқы сатысы лимфоциттер Т-жасушаларымен, плазмалық жасушалармен, нейтрофильдермен және зақымдалған ошақтың шетіндегі ерекше жүрек гистиоциттерімен / Аничков жасушаларымен инфильтрацияланады. Жүрек гистиоциттері / Аничков жасушалары жүректе аз мөлшерде кездеседі, бірақ олардың саны Ашхофф түйіндерінде артады. Сондықтан олар ревматикалық жүрек ауруына тән емес. 3-кезең. Фиброздың соңғы кезеңі. Бұл кезеңде аурудан кейін 12-16 апта ішінде Ашхофф түйіндерінің фиброзы дамиды. Түйіннің пішіні сопақ немесе жіп тәрізді болады, ені шамамен 200 мкм х ұзындығы 600 мкм. Айлар мен жылдар өткен сайын Ашхофф түйіндері жасушалық активтігі төмендеп, коллагенді тіндердің мөлшері артады. Соңында оның орнына көбінесе қан тамырларының айналасында орналасқан, жасушалық элементтері аз фиброколлагенді кішкентай жарақат пайда болады.

Тарих

Ашхоф денелері 1904 жылы неміс патологы Людвиг Ашхоф, ал бір жылдан кейін Пол Рудольф Гайпель дербес түрде ашты.