Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Loddiges отбасы (көбінесе Loddige деп жазылып қателеді) ең әйгілі он сегізінші және он тоғызыншы ғасырлардағы өсімдіктер шаруашылықтарының бірі болды, олар экзотикалық өсімдіктер, ағаштар, бұталар, папоротниктер, пальмалар және орхидеяларды саудалап, Еуропа бақшаларына таныстырды.
The Loddiges family (not uncommonly mis spelt Loddige) managed one of the most notable of the eighteenth and nineteenth century plant nurseries that traded in and introduced exotic plants, trees, shrubs, ferns, palms and orchids into European gardens.
Құрылғысы мен өрлеуі
Балабақшаның негізін қалаушы Жоахим Конрад Лоддигес (1738–1826) болды. Ол Төменгі Саксонияның Хилдесхайм қаласында дүниеге келген; оның әкесі Каспер Лохлиз Ганновер маңындағы Врисбергользендегі бір дворянның бағбаны болған. Конрад Нидерландыда тәлім алды және жеті жылдық соғыс кезінде 19 жасында Ұлыбританияға эмиграция жасап, доктор Дж. Б. Сильвестр Джордж үшін бағбан болып жұмыс істеді. Лоддигес балабақшаны сол кездегі ғылыми айналымдармен байланыстырды, Микроскопиялық қоғамның (FMS), Линней қоғамының (FLS), Бау-бақша қоғамының (FHS) және Лондондағы Зоологиялық қоғамның (FZS) мүшесі болды, себебі ботаникадан өзге де ғылыми салаға қызығушылығы зор болды, әсіресе ерте микроскопия және орнитологияның бір саласын (құстар, әсіресе колибрилер) жақсы білді. Шетелде балабақшаның ықпалы Ресейдегі Санкт-Петербургтің императорлық бақтарына және 1839 жылы Оңтүстік Австралиядағы Аделаидадағы алғашқы Ботаникалық бақтарға Джон Бейли арқылы тарады, ол 1815 жылы Конрад Лоддигесте жұмыс істеген. Бізнес 1850 жылдары жабылғанымен, ол көптеген бақтарымыз бен саябақтарымызда маңызды мұра қалдырды, себебі көптеген әдемі өсімдіктер алғаш рет Лоддигес балабақшасымен өсірілді.
The founder of the nursery was Joachim Conrad Loddiges (1738–1826). He was born in Hildesheim, Lower Saxony; his father Casper Lochlies was a gardener to a nobleman in Wrisbergholzen, near Hannover. Conrad trained in The Netherlands and emigrated to Britain at the age of 19 during the Seven Years' War to take up employment as gardener for Dr J. B. Silvester George Loddiges also linked the nursery into the scientific circles of the day, becoming a Fellow of the Microscopical Society (FMS), Fellow of the Linnean Society (FLS), Fellow of the Horticultural Society (FHS), and Fellow of the Zoological Society (FZS) in London, for he had wide interests in scientific subjects beyond botany, becoming particularly knowledgeable about early microscopy and one aspect of ornithology (humming birds). Abroad the nursery's influence spread to the imperial gardens of St Petersburg in Russia and the first Botanical Gardens at Adelaide in South Australia in 1839, by John Bailey who started with Conrad Loddiges in 1815. Although the business closed in the 1850s, it leaves an important legacy in many of our gardens and parks, since a number of the attractive plants we take for granted, were first introduced into cultivation by Loddiges Nursery.
Жоахим Конрад Лоддигестің бастамасы
1770 жылдың 2 қаңтарында, үйленгеннен кейін, Жоахим Конрад Лоддигес өте ұзақ жылдар бойы қызмет еткен жұмыс берушісі, доктор Сильвестрге хат жазып, бас бағбан және бақшы қызметінен бас тартып, Лондонның солтүстігіндегі Хакни ауылында кішкентай тұқымдық және бағбандық бизнес ашу жоспары туралы кеңес сұрады. Бұл істе оған да Германиядан көшіп келген Йоханн (сонымен қатар Джон) Буш көмектесті. Буш Екатерина Ұлының бас бағбаны болып тағайындалды, және екеуі байланыста болды. Осы байланыс арқылы Лоддигстер Британияға ревеньді импорттау және орнатуға атсалысты. Тұқымдық пакеттер бүкіл әлемнен келіп түсті, кейде Солтүстік Америкадағы Джон Бартрам мен Уильям Бартрам сияқты танымал ботаникалық саяхатшылардан (олар да Питер Коллинсон сияқты квакер бағбандарына жаңалықтарымен көмектесті), ал кейде қарапайым саяхатшылардан алынды. Конрад Лоддигес Ұлыбританияда алғаш өсіріле бастаған өсімдік түрлерінің бірі – Rhododendron ponticum болды. Ол 1760 жылдардың басында, өз тұқымдық және питомник бизнесін құруға дейін Хакнидегі доктор Сильвестрдің бағында бағбан болып жұмыс істеген кезде оны Англияға әкелді. Жас өсімдіктер Рокингем графына жіберілді, оның қызығушылығы британ бақшаларында осы түрді өсіруге үлкен ынта тудырды.
On 2 January 1770, following his marriage, Joachim Conrad Loddiges wrote to his longstanding employer, Dr Silvester, asking for advice about his plan to move on from head gardener and grounds keeper, and set up a small seed and gardening business in the village of Hackney, north of London, with assistance from a fellow German emigree, Johann (syn. John) Busch. Busch was appointed as chief gardener to Catherine the Great and the two remained in contact it is through this connection that the Loddiges had a role in importing and establishing rhubarb in Britain. Seed packets were received from all over the world, sometimes from well known botanical explorers such as John Bartram and William Bartram in North America (who also favoured Quaker horticulturalists such as Peter Collinson with discoveries), and sometimes from ordinary travelers. One of the first plant species to be introduced into cultivation in Britain by Conrad Loddiges was the Common Mauve Rhododendron, Rhododendron ponticum. He introduced this into England in the early 1760s while working as a gardener for Dr Silvester of Hackney, prior to setting up his own seed and nursery business. The young plants were supplied to the Marquis of Rockingham whose interest led to great enthusiasm for growing the species in British gardens.
Конрад Лоддигес II-нің тұсауындағы жабылу
1846 жылы Джордж Лоддигс қайтыс болғаннан кейін, балабақша бизнесі оның ұлы Конрад Лоддигс II (1821–1865) -ге өтті. Лондонның айналасындағы ауылдық жерге кеңейгеніне байланысты, жердің құны тұрғын үй салу үшін күрт өскендіктен, жер иесінен (Сент-Томас ауруханасы) жаңадан жалға алу туралы келіссөздерді жүргізу оған барған сайын қиын болды. Сол сияқты, Лоддигстер отбасының меншігіндегі балабақшаның бөлігі құрылыс үшін қымбаттады, бірақ тартымды ауылдық көрінісін жоғалтты. Конрад Ұлы көрменің папоротниктер мен террариумдар экспозициясына қатысты. Балабақша Сент-Томас ауруханасымен жасалған жалға шартының мерзімі біткендіктен, 1852 және 1854 жылдар аралығында кезең-кезеңмен жабылды. Конрад Лоддигс II экзотикалық өсімдіктердің барлық қорын Кью бағына 9000 фунт стерлингке ұсынды (20 жыл бұрын бұл коллекция 200 000 фунт стерлингке бағаланған), бірақ ұсыныс қабылданбады. Көптеген сирек өсімдіктер Стивенс аукционында сатылды, оның ішінде сирек орхидеялар Джон Дейге сатылды, ол кейін ботаникалық иллюстратор ретінде танымал болды. Джозеф Пэкстон Сиденхемдегі жаңа Кристалл сарайының ашылуына 300 пальма мен өсімдік сатып алды. 1854 жылғы 5 тамыздағы "Иллюстрацияланған Лондон жаңалықтары" газеті Лондон қаласынан Кристалл сарайының ашылуына уақтылы жеткізілу үшін Пэкстон көрсетуге дайындаған алып пальма ағашын тартқан қауырсын аттардың суретін жариялады.
On the death of George Loddiges in 1846, the nursery business passed to his son Conrad Loddiges II (1821–1865), who found it increasingly difficult to negotiate a new lease from the land owner (St. Thomas' Hospital), given the much higher prices the land could now command for housing development, due to London's growth into the surrounding countryside. Similarly, the part of the nursery that was owned by the Loddiges family in freehold, was becoming more valuable as building land, whilst losing its attractive countryside village setting. Conrad was involved with the display of ferns and terrariums for the Great Exhibition. The nursery closed in stages between 1852 and 1854 due to expiry of the lease from St. Thomas' Hospital. Conrad Loddiges II offered the whole of the exotic plant stock to Kew Gardens for a sum of £9000 (20 years earlier the collection was valued at £200,000) but this was refused. Many rare plants were auctioned via Stevens auctioneers, including rare orchids sold to John Day who would later become famous as a botanical illustrator. Joseph Paxton purchased 300 palms and plants for the opening of the new Crystal Palace at Sydenham. The Illustrated London News of 5 August 1854 illustrated plumed horses pulling a giant palm tree through the City of London on its way to be prominently displayed by Paxton in time for the opening of the Crystal Palace by Queen Victoria.