Кіріспе

Үндістан, Уттар-Прадеш штанындағы суару арна жүйесі

Ганг каналы немесе Ганга каналы – Үндістанда Ганг және Ямуна өзендері арасындағы Доаб аймағын суаруға арналған арна жүйесі. Канал негізінен суару арнасы болып табылады, алайда оның бір бөлігі құрылыс материалдарын тасымалдау үшін де, сондай-ақ кеме жүруге пайдаланылған. Бұл жүйеде қайықтардың сатылардан өтуі үшін шлюздер қарастырылған. 1842 жылдан 1854 жылға дейін салынған, бастапқыда секундтына 6000 куб футт су өткізетін Үстіңгі Ганг каналы, қазірде секундтына 10 500 куб фут (295 куб метр) су өткізуге дейін біртіндеп кеңейтілді. Жүйеге 272 мильді құрайтын бас арна және 4000 мильге жуық тарату арналары кіреді. Бұл арна жүйесі Уттар-Прадеш және Уттаракханд штаттарының он ауданындағы 9000 шаршы километрге жуық құнарлы егіс жерін суаруға мүмкіндік береді. Бүгінде канал осы штаттардың көп бөлігінде ауыл шаруашылығының гүлденуіне ықпал етеді, ал штаттардың суару басқармалары пайдаланушылардан алынатын төлемдер есебінен каналды күтіп ұстауға белсенді түрде қатысады. Канал бойында толық қуатпен жұмыс істегенде шамамен 33 МВт қуат өндіре алатын Ниргаджини, Читура, Салава, Бола, Джани, Жаули және Дасна сияқты бірнеше шағын гидроэлектр станциялары орналасқан.

Тарих

1837-1838 жылдардағы Аградағы апатты ашаршылықтан кейін суландыру жүйесінің қажеттігі сезілді, сол ашаршылықта шамамен 800 000 адам қаза тапты, ал көмек жұмыстарына шамамен он миллион рупия жұмсалды, нәтижесінде Британдық Шығыс Үндістан компаниясының кірісі едәуір азайды. Канал құрылысын ұйымдастырушылардың бірі полковник Проби Котли болды, ол 500 шақырымдық канал салу мүмкін екеніне сенімді болды. Оның жобасына көптеген кедергілер мен қарсылықтар туды, олардың көпшілігі қаржылық сипатта болды, бірақ Котли табандылық танытып, алты ай бойы аймақты жаяу және атпен аралап, өлшемдер алғаннан кейін, Британдық Шығыс Үндістан компаниясын жобаны қаржыландыруға көндірді. Каналды қазу жұмыстары 1842 жылдың сәуір айында басталды. Оның негізгі арнасының ұзындығы 560 шақырым (348 миль), тармақтарының ұзындығы 492 шақырым (306 миль), ал қосалқы салаларының ұзындығы 4828 шақырым (3000 миль) болды. 1855 жылдың мамыр айында суару жұмыстары басталғаннан кейін, Руркидегі азаматтық инженерлік колледж (қазіргі Үндістан Технология институты, Рурки) ашылды.