Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Словак композиторы (1908–1993)
Slovak composer (1908–1993)
Эуген Сучонь (1908 жылдың 25 қыркүйегі – 1993 жылдың 5 тамызы) – 20 ғасырдың ең маңызды словак композиторларының бірі болды.
Eugen Suchoň (September 25, 1908 – August 5, 1993) was one of the most important Slovak composers of the 20th century.
Ерте өмір
Евгений Сучон 1908 жылғы 25 қыркүйекте Пезинок қаласында (Словакия) дүниеге келген. Оның әкесі Ладислав Сучон – органшы және мұғалім болған. Анасы Серафина Сучонова фортепианодан сабақ беретін мұғалім болған, және ол алғашқы фортепиано сабақтарын анасынан алған. Үй әрқашан музыкаға толы болды, және ол кішкентай кезінде әкесінің үйде басқа музыканттармен репетиция жасағанда, фортепианоның астынан тыңдайтын. 1920 жылы он екі жасында Братислава музыка мектебінде белгілі музыкант Фрико Кафендадан фортепиано сабағын ала бастады. Кейіннен, 1927 жылдан 1931 жылға дейін Братислава қаласындағы жаңадан ашылған Музыка академиясында сол ұстаздан оқуын жалғастырды. Оның ерте туындыларына бірнеше фортепианолық композициялар және хор туындысы «Великий піст» (Ұлы Ораза) кіреді. Ол композиция класын скрипка мен фортепианоға арналған Ля-мажор сонатасымен және струнный квартетімен (op. 2, 1931 ж., 1939 ж. қайта жөнделген) аяқтады. Витезслав Новакпен Прага консерваториясындағы екі жылдық оқуы Кафендадан алған жан-жақты біліміне нүкте қойды. Осы кезеңдегі композицияларға фортепиано квартеті (1933), меццо-сопрано және кішкентай оркестр немесе фортепианоға арналған «Nox et solitudo» әндер циклі (1932), Иван Красконың өлеңіне негізделген, фортепианоға арналған Пассакалиямен кішкентай сюита (1930, 1967 ж. оркестрленген), мыс құбырлар квинтетіне арналған серенада және скрипка мен оркестрге арналған бурлеск кіреді. Бұл туындылардың барлығы да дарынды және жетілген композитордың еңбектерін көрсетеді. Осы уақытта Евгений Сучон Братислава музыка және драма академиясында музыка теориясынан сабақ берді (1933). Осы кезеңдегі шығармалары кеш романтикалық стильде, халықтық модальдық элементтері хроматизммен үйлесімде. Атап айтқанда, ерлер хорына арналған «O horách» («Таулар туралы») циклы Словакияның ұлттық стилін қалыптастырған маңызды туынды болды. Одан кейін оның монументалды кантатасы «Карпат аймағының псальмы» (1938) жарық көрді. Көптеген халық әндерінің аранжировкалары осы кезеңде жасалды, оның шығармасы «Крутнава» (Кермеңке, 1949) операсымен аяқталды.
Eugen Suchoň was born on September 25, 1908, in Pezinok, (Slovakia). His father, Ladislav Suchoň, was an organist and teacher. His mother, Serafína Suchoňová, was a piano teacher, and it was from her that he received his first piano tuition. The house was always filled with music and, as a small child, he would listen from under the piano when his father rehearsed at home with other musicians. In 1920, at the age of twelve, he started taking piano lessons at the Bratislava School of Music with the distinguished musician Frico Kafenda. Later, from 1927 to 1931, he continued his studies with the same teacher at the newly established Academy of Music in Bratislava. His early works include several piano compositions and a choral work Veľky Pôst (The Great Fast). He graduated from his composition classes with the Sonata in A flat for Violin and Piano and a String Quartet (op. 2, 1931, revised 1939). His two year studies at the Prague Conservatoire under Vítězslav Novák set the seal on the thorough training he had received from Kafenda. Compositions from this period include a Piano Quartet (1933), and the song cycle Nox et solitudo for mezzo soprano and small orchestra or piano (1932) based on a poem by Ivan Krasko, Little Suite with Passacaglia for piano (1930, orchestrated in 1967), Serenade for Brass Quintet and the Burlesque for Violin and Orchestra. All these works show an already distinguished and mature composer. During this time Eugen Suchoň taught music theory at the Academy of Music and Drama in Bratislava (1933). His works from this period are in a late Romantic idiom with elements of folk modality combined with chromaticism. In particular the popular male choral cycle O horách ("Of mountains") was a seminal work which established a Slovak national style. This was followed by his monumental cantata, The Psalm of the Sub Carpathian Land (1938). Many folksong arrangements date from this period, which culminated in his opera Krútňava (The Whirlpool, 1949).
Орта жастары
Крутнаваның табысы қазіргі словак операсын қалыптастырып, халықаралық назар аударды. 1948-1960 жылдары Сучонь Братислава мұғалімдер институтындағы Музыка білімі кафедрасының профессоры және меңгерушісі болды. Осы кезеңдегі туындыларына скрипка мен оркестрге арналған Фантазиялар, фортепианоға арналған Метаморфозалар және үлкен оркестрге арналған Симфониялық сюита кіреді. Сучонь музыка білімінің практикалық және теориялық жақтарымен тығыз айналысты. Оның екінші операсы – «Краль Святоплук» («King Svätopluk») 1959 жылы аяқталды. Бұл тарихи опера Ұлы Моравия империясы дәуірінен монументалды драмалық фресканы көрсетеді. Бұл – үлкен мақсаттармен құрылған, славян мотивтерін бейнелейтін және жақсылықтың жамандыққа жеңісімен аяқталатын кең көлемді туынды. Шығарманың тұңғыш көрсетілімі 1960 жылы Братиславада болды, сондай-ақ сол жылы Прага мен Кошицеде орындалды.
The success of Krútňava established modern Slovak opera, and drew international attention. From 1948 to 1960 Suchoň was professor and head of the Department of Music Education at the Teacher Training College in Bratislava. Works from this period include the Fantasies for Violin and Orchestra, Metamorphoses for piano, and the Symphonic Suite for grand orchestra. Suchoň became heavily involved in the practical and theoretical aspects of music education. Of particular significance was his second opera Kraľ Svätopluk ("King Svätopluk"), completed in 1959. This historic opera represents the monumental dramatic fresco from the period of the Great Moravian Empire. It is a large scale work with noble aspirations, displaying Slavic motifs and culminating in the victory of good over evil. The work was premiered in Bratislava in 1960, and performed the same year in Prague and Košice.
Кейінгі жылдар
1959-1974 жылдары Братислава университетінде музыка теориясы профессоры болды. Композицияларына сериализмді қосу арқылы оның стилі өзгерді. 2-ші, 4-ші және 7-ші интервалдарын баса назар аударатын гармониялар полимодальдыққа алып келді. Оның кейінгі туындыларының көп бөлігі камералық және оркестрлік шығармалардан тұрады, мысалы, 1961 жылғы Штефан Жари өлеңдеріне негізделген «Ad astra» ән циклі, «O človeku» («адам туралы») аралас хор циклі, скрипка мен фортепианоға арналған «Poème macabre», баяндаушы мен фортепианоға арналған «Contemplations», скрипкалар төрттігі үшін алты композиция, фортепиано мен оркестрге арналған рапсодиялық сюита және 1971 жылғы «Symfonická fantasia na BACH». Оның «Калейдоскоп» фортепиано циклі фортепиано, струнный оркестр және соққы аспаптары үшін де бар. Соңғы туындыларына кларнет пен оркестрге арналған концертино, элегия, токката, «Беймәлімге үңілу» және басқа арналған үш ән кіреді. Сучонь 1993 жылы Братиславада қайтыс болды.
From 1959 to 1974 he was professor of music theory at Bratislava University. His style changed as he incorporated serialism into his compositions. Harmonies emphasizing 2nds, 4ths and 7ths led to polymodality. His later output consists predominantly of chamber and orchestral works, e. g., the song cycle Ad astra (1961), based on poems by Štefan Žáry, the mixed choir cycle O človeku ("about a human"), the Poème macabre for violin and piano, Contemplations for narrator and piano, Six Compositions for Strings, the Rhapsodic Suite for piano and orchestra and the Symfonická fantasia na BACH (1971). His piano cycle Kaleidoscope also exists in a version for piano, string orchestra and percussion. His last works include a Concertino for Clarinet and Orchestra, Elegy, Toccata, and the song cycles Glimpse into the Unknown and Three Songs for Bass. Suchoň died in Bratislava in 1993.