Кіріспе

Ғылыми деректердің жалған немесе әдейі бұрмаланған түрде жасалғандары

Жалған ғылым – жалған немесе әдейі бұрмаланған ғылыми деректер, зерттеулер немесе талдаулар. Бұл түсінік фактілер мен ғылыми нәтижелер шешім қабылдауда маңызды рөл атқаратын саяси және құқықтық контексттерде жиі қолданылады. Әдетте, бұл зерттеу саяси, идеологиялық, қаржылық немесе басқа да ғылыми емес мүдделермен шақырылған деп білдіреді. Бұл түсінік 1990-шы жылдарда азаматтық сот ісіндегі сарапшы куәліктерімен байланысты кеңінен танымал болды. Соңғы кезде, бұл түсінік корпоративтік қызметтің қоршаған ортаға және халық денсаулығына зиянды әсерлері туралы зерттеулерді сынау үшін, сондай-ақ мұндай сынға жауап ретінде қолданылып келеді. Автор Дэн Агин өзінің "Жалған ғылым" атты кітабында жаһандық жылынудың негізгі қағидаларын жоққа шығаратындарды қатаң сынады. Жалған ғылым псевдоғылымнан өзгеше.

Атақты істер

Американдық психолог Пол Камерон Оңтүстік кедейлік заң орталығы (SPLC) тарапынан гомофобиялық экстремист және "қоқыс ғылымды" таратушы деп белгіленді. Камеронның зерттеулері ғылыми емес әдістері мен гомосексуализмді педофилиямен байланыстыруға бағытталған бұрмалаулары үшін көп сынға ұшырады. Мысалы, Камерон лесбияндардың автокөлік апаттарына түсу ықтималдығы 300 есе жоғары екенін мәлімдеді. SPLC оның жұмысының сенімсіздігіне қарамастан, кейбір БАҚ-та жиі сілтеме жасалып отыратынын хабарлады. Америка ғылымды дамыту қауымдастығы Конгресстегі ғылым және технология туралы бюллетенінде ғалымдар мен заң шығарушылар арасындағы түсіністікті арттыру қажеттігін атап өтті: "Көптеген адамдар дұрыс ғылымның қоқыс ғылымнан артық екеніне келіседі, бірақ ғылыми зерттеуді "жақсы" немесе "жаман" деп анықтайтын факторларды білетіндер азырақ". Америкалық диетологтар қауымдастығы тағам өнімдеріне қатысты жарнамалық талаптарды сынап, "Қоқыс ғылымның он ескерту белгісі" тізімін жасады.