Кіріспе

Сүтқоректілер түрі

Оңтүстік ұзын мұрынды армадилло (Dasypus hybridus) – Оңтүстік Америкаға тән армадиллолардың бір түрі.

Сипаттама

Ұзын мұрынды армадиллолардың ең кішкентай түрлерінің бірі – оңтүстік түрі, олардың бас-денесінің ұзындығы шамамен, ал құйрығы шамамен ұзын. Жыныстық ерекшеліктері байқалмайды, сондықтан еркек және ұрғашыларының салмағы шамамен бірдей. Денесінің жоғарғы жағы, құйрығы және басының үстіңгі беті сүйекті қабықшалардан тұратын қара сұр түсті қабықпен жабылған, және оларда өте сирек шаш болады. Қабықшаның орталық бөлігі бірнеше қозғалмалы жолақтарға бөлінген; әдетте жеті жолақ болады, бірақ көптеген дарақтарда алты, ал кейбіреулерінде сегіз жолақ кездеседі. Иық және жамбас үстіндегі негізгі қабықшалардың қабыршақтары алтыбұрышты, диаметрі шамамен, ал жолақтардағы қабыршақтар тіктөртбұрышты және оларды үш үшбұрышты бөлікке бөлетін V тәрізді ойықпен белгіленген. Бастағы қабыршақтардың пішіні әртүрлі болуы мүмкін. Құйрығының үштен екісіне жуық бөлігінде анық сақиналар бар, сонымен қатар жұқа ұшы да бар. Олардың мұрыны тар, ал құлақтары ұзын, ұзындығы басының ұзындығының төрттен бірінен үштен біріне дейін жетеді. Алдыңғы аяқтарында төрт, артқы аяқтарында бес саусағы бар, барлығында да күшті қисайған тырнақтары бар. Жануардың астыңғы жағында сирек қара қоңыр түсті түктері бар, ішкі жағында теріі буырқанған, бірақ аяқтардың ішкі бетінде тегіс. Олар мал шаруашылықтарында да кездеседі.

Әдеп-тұрыс және биология

Бұл түрдің рационының шамамен 60 пайызы құмырсқалар мен термиттерден тұрады, бірақ олар басқа да ұсақ жәндіктерді, сирек кездесетін кішкентай егешқұйрықтарды және кейбір көкөністер мен тамақ қалдықтарын да жейді. Олар күндізгі уақытта белсенді және жыл бойы қозғалмалы, көбелекке қарсы емес кезде жалғыз өмір сүреді. Көбелек мамыр айында басталады, ал жас төлдер қазаннан желтоқсанның басына дейін туылады. Әр төлде алтыдан онға дейін жас туады, олар туған кезде салыстырмалы түрде дамыған, көздері ашық және қабығының сүйекті қабыршақтары жартылай жетілген. Жаңа туған төлдердің салмағы шамамен 1,5 кг, екі айда сүттен айырылады.