Кіріспе
Радаштыми – индуистік діни мереке, құдай Кришнаның басты серігі Раданың туған күнін еске алады. Бұл мереке оның туған жері Барсанада және бүкіл Брадж аймағында Бхадрапада (тамыз-қыркүйек) айының толу кезеңіндегі сегізінші күні (аштами) тойланады. Радаштыми Кришна Джанмаштамидан кейін он бес күн өткен соң келеді.
Radhashtami is a Hindu religious day commemorating the birth anniversary of the goddess Radha, the chief consort of the god Krishna. It is celebrated in her birthplace Barsana and the entire Braj region on the eighth day (ashtami) of the bright (waxing) half of the lunar month of Bhadrapada (August September). Radhashtami falls fifteen days after Krishna Janmashtami.
Тарих
Санскрит жазбаларындағы "Падма Пурана" (5-том) "Бхуми Кханда" кітабының 7-тарауы Радаштами мерекесіне қатысты толыққанды ақпарат пен қағидаларды ұсынады. "Сканда Пурана" кітабының "Вишну Кханда" бөлімінде Кришнаның 16 000 гопиі болғаны, ал олардың ең бастысы – Рада Деви екені айтылады. Рада Девиді патша Вришабхану мен оның әйелі Киртида көлдегі алтын лотостың үстінен тапқан. Халық арасындағы әңгімелерге сәйкес, Кришна оның алдына келгенге дейін Рада әлемді көру үшін көзін ашпаған.
Мерекелік іс-шаралар
Радаштыми Рада Валлабх Сампрадая, Гаудия Вайшнавизм, Нимбарка Сампрадая, Пуштимарг және Харидаси Сампрадая дәстүрлерімен байланысты әртүрлі храмдарда тойланады. Рада Валлабх храмында, Вриндаван және Сева Кюндж аймақтарында мереке тоғыз күнге созылады. Рәсімдерге Рада мен Кришнаның шеруін ұйымдастыру, тағам мен киімдерді тарату, музыка мен би кіреді. Радаштыми Брадж аймағында әдемі түрде тойланады. Радаштыми күні Рада Кришна мүсіндері дәстүрлі түрде толығымен гүлдермен безендіріледі. Бұған қоса, Радаштыми - тәңірге сыйынғандар Раданың аяқтарын көре алатын жалғыз күн. Қалған күндері олар жабық күйде болады. Радаштымиде оқылатын мантралар: Аум Врашбхануджае Видмахе, Кришнаприяе Дхимахи, Танно Рада Прачодая және Раде Раде.
Маңыздылығы
Радаштыми Манимахеш көліне қасиетті саяхат жасау үшін ерекше маңызды, бұл саяхат Манимахеш жолы деп аталады және оны Химчал-Прадеш штатының үкіметі ұйымдастырады. Оған дейін "қасиетті шари" (қажылар иықтарында алып жүретін қасиетті таяқ) шығарылады. Қажылар аяқтарына жалаң, Шива құдайының әндерін айтып, билеп, Хадсар жерінен Манимахеш көліне дейінгі 14 шақырымдық (8.7 миль) қашықтықты басып өтеді. Кришнаның туған күнінен басталатын Манимахеш жолы, он бес күннен кейін Радаштымимен аяқталады.